କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଵିକୁଣ୍ଠାଯାମସୌ ଜଜ୍ଞେ ଵୈକୁଣ୍ଠୈର୍ଦୈଵତୈଃ ସହ

ବିକୁଣ୍ଠାରେ, ସେ ବିକୁଣ୍ଠ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଵାମନଃ କଶ୍ଯପାଦ୍ ଵିଷ୍ଣୁରଦିତ୍ଯାଂ ସଂବଭୂଵ ହ

କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କଠାରୁ ବାମନ ରୂପେ ବିଷ୍ଣୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ପୁରନ୍ଦରାଯ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ଦତ୍ତଂ ନିହତକଣ୍ଟକମ୍

ପୁରନ୍ଦରଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁମୁକ୍ତ ତିନି ଲୋକ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ସପ୍ତ ଚୈଵାଭଵନ୍ ଵିପ୍ରା ଯାଭିଃ ସଂରକ୍ଷିତାଃ ପ୍ରଜାଃ

ଏବଂ ସେଠି ସାତିଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।

ତସ୍ମାତ୍ ସ ଵୈ ସ୍ମୃତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିଶେର୍ଧାତୋଃ ପ୍ରଵେଶନାତ୍

ତେଣୁ ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଭାବରେ ପରିଚିତ, କାରଣ ସେ ସମସ୍ତ ଜିନିଷରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ଭୂତାନ୍ତରାତ୍ମା ଭଗଵାନ୍ ନାରାଯଣ ଇତି ଶ୍ରୁତିଃ

ଭଗବାନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଶ୍ରୁତିରେ ସମସ୍ତ ଭୂତର ଅନ୍ତର୍ଯାମୀ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

ଚତୁର୍ଧା ସଂସ୍ଥିତୋ ଵ୍ଯାପୀ ସଗୁଣୋ ନିର୍ଗୁଣୋ ଽପି ଚ

ସେ ଚାରି ରୂପରେ ବ୍ୟାପିଥିବା, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।

ଵାସୁଦେଵାଭିଧାନା ସା ଗୁଣାତୀତା ସୁନିଷ୍କଲା

ଯାହାକୁ ବାସୁଦେବ ବୋଲାଯାଏ, ସେ ଗୁଣ ଉପରେ, ସଫା ଏବଂ ନିର୍ମଳ।

ନିହନ୍ତି ସକଲଂ ଚାନ୍ତେ ଵୈଷ୍ଣଵୀ ପରମା ତନୁଃ

ଶେଷରେ, ସେ ପରମ ବୈଷ୍ଣବ ଦେହ ସମସ୍ତ କିଛିକୁ ନଶ୍ୱନ କରନ୍ତି।

ଜଗତ୍ ସ୍ଥାପଯତେ ସର୍ଵଂ ସ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରକୃତିର୍ଧ୍ରୁଵା

ସେ ଅଚଳ ପ୍ରକୃତି ଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି।

ରାଜସୀ ଚାନିରୁଦ୍ଧାଖ୍ଯା ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଃ ସୃଷ୍ଟିକାରିକା

ରାଜସିକ ଶକ୍ତି ଯାହାକୁ ଅନିରୁଦ୍ଧ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ଏବଂ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ସୃଷ୍ଟିର କାରଣ।

ନାରାଯଣାଖ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମାସୌ ପ୍ରିଜାସର୍ଗଂ କରୋତି ସଃ

ନାରାୟଣ ନାମକ ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି।

ତଯା ସଂମୋହଯେଦ୍ ଵିଶ୍ଵଂ ସଦେଵାସୁରମାନୁଷମ୍

ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ଦେବତା, ଅସୁର ଏବଂ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ସମେତ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ମୋହିତ କରନ୍ତି।

ଵାସୁଦେଵୋ ହ୍ଯନନ୍ତାତ୍ମା କେଵଲୋ ନିର୍ଗୁଣୋ ହରିଃ

ବାସୁଦେବ, ସେଇ ଅନନ୍ତ ଆତ୍ମା, ଏକମାତ୍ର ନିର୍ଗୁଣ ହରି।

ଵାସୁଦେଵାତ୍ମକଂ ନିତ୍ଯମେତଦ୍ ଵିଜ୍ଞାଯ ମୁଚ୍ଯତେ

ଏହା ସଦା ବାସୁଦେବଙ୍କ ସ୍ୱଭାବ ବୋଲି ଜାଣିଲେ, ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଏ।

ବିଭେଦ ଵାସୁଦେଵୋ ଽସୌ ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନୋ ହରିରଵ୍ଯଯଃ

ଅବିନାଶୀ ହରି ବାସୁଦେବ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ।

ଅପାନ୍ତରତମାଃ ପୂର୍ଵଂ ସ୍ଵେଚ୍ଛଯା ହ୍ଯଭଵଦ୍ଧରିଃ

ପୂର୍ବକାଳରେ ହରି ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଅପାନ୍ତରତମା ହେଇଥିଲେ।

ଏକୋ ଽଯଂ ଵେଦ ଭଗଵାନ୍ ଵ୍ଯାସୋ ନାରାଯଣଃ ପ୍ରଭୁଃ

ଏହି ଏକମାତ୍ର ପ୍ରଭୁ ନାରାୟଣ, ବ୍ୟାସ, ସେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ବେଦଜ୍ଞ।

ଏତତ୍ ସତ୍ଯଂ ପୁନଃ ସତ୍ଯମେଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ନ ମୁହ୍ଯତି

ଏହା ସତ୍ୟ, ପୁନି ସତ୍ୟ; ଏପରି ଜାଣିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ମୋହିତ ହୁଏନାହିଁ।

ଦ୍ଵାପରେ ପ୍ରଥମେ ଵ୍ଯାସୋ ମନୁଃ ସ୍ଵାଯଂଭୁଵୋ ମତଃ

ପ୍ରଥମ ଦ୍ୱାପରରେ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ମନୁ ବୋଲି ମନାଯାଏ।

ଦ୍ଵିତୀଯେ ଦ୍ଵାପରେ ଚୈଵ ଵେଦଵ୍ଯାସଃ ପ୍ରଜାପତିଃ

ଦ୍ୱିତୀୟ ଦ୍ୱାପରରେ ବେଦବ୍ୟାସ ପ୍ରଜାପତି ରୂପେ ଅଛନ୍ତି।

ସଵିତା ପଞ୍ଚମେ ଵ୍ଯାସଃ ଷଷ୍ଠେ ମୃତ୍ଯୁଃ ପ୍ରକୀର୍ତିତଃ

ପଞ୍ଚମ ଦ୍ୱାପରରେ ସବିତା ବ୍ୟାସ ହେଉଛନ୍ତି; ଷଷ୍ଠ ଦ୍ୱାପରରେ ମୃତ୍ୟୁ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ସାରସ୍ଵତଶ୍ଚ ନଵମେ ତ୍ରିଧାମା ଦଶମେ ସ୍ମୃତଃ

ନବମ ଦ୍ୱାପରରେ ସାରସ୍ୱତ ବ୍ୟାସ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି; ଦଶମ ଦ୍ୱାପରରେ ତିନି ଧାମା ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।

ତ୍ରଯୋଦଶେ ତଥା ଧର୍ମସ୍ତରକ୍ଷୁସ୍ତୁ ଚତୁର୍ଦଶେ

ତ୍ରୟୋଦଶ ଦ୍ୱାପରରେ ଧର୍ମ ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଦ୍ୱାପରରେ ତାରକ୍ଷୁ।

କୃତଞ୍ଜଯଃ ସପ୍ତଦଶେ ହ୍ଯଷ୍ଟାଦଶେ ଋତଞ୍ଜଯଃ

ସପ୍ତଦଶ ଦ୍ୱାପରରେ କୃତଞ୍ଜୟ ଏବଂ ଅଷ୍ଟାଦଶ ଦ୍ୱାପରରେ ଋତଞ୍ଜୟ।

ରାଜଶ୍ରଵାଶ୍ଚୈକଵିଂଶସ୍ତସ୍ମାଚ୍ଛୁଷ୍ମାଯଣଃ ପରଃ

ଏକବିଂଶ ଦ୍ୱାପରରେ ରାଜଶ୍ରବା, ତା'ପରେ ଶୁଷ୍ମାୟଣ।

ପଞ୍ଚଵିଶେ ତଥା ଶକ୍ତିଃ ଷଡ୍ଵିଂଶେ ତୁ ପରାଶରଃ

ପଞ୍ଚବିଂଶ ଦ୍ୱାପରରେ ଶକ୍ତି, ଛବିଂଶ ଦ୍ୱାପରରେ ପରାଶର।

ପରାଶରସୁତୋ ଵ୍ଯାସଃ କୃଷ୍ଣଦ୍ଵୈପାଯନୋ ଽଭଵତ୍

ପରାଶରଙ୍କ ପୁଅ ବ୍ୟାସ ହେଲେ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ।

ପାରାଶର୍ଯୋ ମହାଯୋଗୀ କୃଷ୍ଣଦ୍ଵୈପାଯନୋ ହରିଃ

ପରାଶରଙ୍କ ପୁଅ, ମହାଯୋଗୀ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ, ସେଇ ହରି।