କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ସୁତପାଃ ଶୁକ୍ର ଇତ୍ଯେତେ ସପ୍ତ ସପ୍ତର୍ଷଯୋ ଽଭଵନ୍

ସୁତପ, ଶୁକ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଏହି ସାତଜଣ ସେଠାରେ ସାତ ମହାର୍ଷି ହେଇଥିଲେ।

ସତ୍ଯାଶ୍ଚ ସୁଧିଯଶ୍ଚୈଵ ସପ୍ତଵିଂଶତିକା ଗଣାଃ

ସତ୍ୟ ଓ ସୁଧିୟମାନେ, ସେମାନେ ସାତେଶି ଦଳ ଥିଲେ।

ବଭୂଵ ଶଙ୍କରେ ଭକ୍ତୋ ମହାଦେଵାର୍ଚନେ ରତଃ

ସେ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଭକ୍ତ ହେଇ, ମହାଦେବଙ୍କ ପୂଜାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଥିଲେ।

ପୀଵରସ୍ତ୍ଵୃଷଯୋ ହ୍ଯେତେ ସପ୍ତ ତତ୍ରାପି ଚାନ୍ତରେ

ପୀବର ଓ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେ—ଏହି ସାତଜଣ ସେଠାରେ ଏହି ଅନ୍ତରାଳରେ ଥିଲେ।

ମନୁର୍ଵସୁଶ୍ଚ ତତ୍ରେନ୍ଦ୍ରୋ ବଭୂଵାସୁରମର୍ଦନଃ

ସେଠାରେ ମନୁ ବସୁ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ହେଲେ, ଅସୁରମାନେଙ୍କୁ ଦଳନ କରିଥିଲେ।

ଏତେ ଦେଵଗଣାସ୍ତତ୍ର ଚତୁର୍ଦଶ ଚତୁର୍ଦଶ

ସେଠାରେ ଏହି ଦେବମାନେର ଦଳ ଚଉଦ ଥିଲା, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଳରେ ଚଉଦ ଜଣ।

ଏତେ ସପ୍ତର୍ଷଯୋ ଵିପ୍ରାସ୍ତତ୍ରାସନ୍ ରୈଵତେ ଽନ୍ତରେ

ଏହି ସାତ ମହାର୍ଷି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ରୈବତ ଅନ୍ତରାଳରେ ଥିଲେ।

ପ୍ରିଯଵ୍ରତାନ୍ଵଯା ହ୍ଯେତେ ଚତ୍ଵାରୋ ମନଵଃ ସ୍ମୃତାଃ

ଏହି ଚାରି ମନୁଙ୍କୁ ପ୍ରିୟବ୍ରତଙ୍କ ବଂଶଜ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ମନୋଜଵସ୍ତଥୈଵେନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵାନପି ନିବୋଧତଃ

ମନୋଜବ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଥିଲେ; ଦେବମାନେ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।

ମହାନୁଭାଵା ଲେଖ୍ଯାଶ୍ଚ ପଞ୍ଚୈତେ ହ୍ଯଷ୍ଟକା ଗଣାଃ

ମହାନୁଭାବ ଓ ଲେଖ୍ୟମାନେ—ଏହି ପାଞ୍ଚଟି ଦଳ, ପ୍ରତ୍ୟେକଟିରେ ଆଠ ଜଣ କରି, ଜଣାଯାନ୍ତି।

ଅତିନାମା ସହିଷ୍ଣୁଶ୍ଚ ସପ୍ତାସନ୍ନୃଷଯଃ ଶୁଭାଃ

ଅତିନାମ ଓ ସହିଷ୍ଣୁ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ଏହି ସାତ ଶୁଭ ଋଷି ସେଠାରେ ଥିଲେ।

ମନୁଃ ସ ଵର୍ତତେ ଧୀମାନ୍ ସାଂପ୍ରତଂ ସପ୍ତମେ ଽନ୍ତରେ

ସେ ଦୂରଦର୍ଶୀ ମନୁ ଏବେ ସପ୍ତମ ମନ୍ବନ୍ତରରେ ବସିଛନ୍ତି।

ପୁରନ୍ଦରସ୍ତଥୈଵେନ୍ଦ୍ରୋ ବଭୂଵ ପରଵୀରହା

ଏହିପରି, ପୁରନ୍ଦର ନାମକ ଇନ୍ଦ୍ର, ଶତ୍ରୁମାନେଙ୍କୁ ଦଳନ କରୁଥିବା, ସେଠାରେ ଥିଲେ।

ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ଭରଦ୍ଵାଜଃ ସପ୍ତ ସପ୍ତର୍ଷଯୋ ଽଭଵନ୍

ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଓ ଭରଦ୍ୱାଜ ସହିତ ସାତିଜଣ ସପ୍ତ ଋଷି ହେଇଥିଲେ।

ତଦଂଶଭୂତା ରାଜାନଃ ସର୍ଵେ ଚ ତ୍ରିଦିଵୌକସଃ

ସେ ସମୟରେ ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସୁଥିବା ଦେବତାମାନେ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ଥିଲେ।

ରୁଚେଃ ପ୍ରଜାପତେର୍ଯଜ୍ଞସ୍ତଦଂଶେନାଭଵଦ୍ ଦ୍ଵିଜାଃ

ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ରୁଚି ପ୍ରଜାପତିଙ୍କଠାରୁ ତାଙ୍କ ଅଂଶରେ ଯଜ୍ଞ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ତୁଷିତାଯାଂ ସମୁତ୍ପନ୍ନସ୍ତୁଷିତୈଃ ସହ ଦୈଵତୈଃ

ତୁଷିତାରେ, ସେ ତୁଷିତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ସତ୍ଯାଯାମଭଵତ୍ ସତ୍ଯଃ ସତ୍ଯରୂପୋ ଜନାର୍ଦନଃ

ସତ୍ୟାରେ, ସତ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ସେ ଥିଲେ ସତ୍ୟର ରୂପରେ ଜନାର୍ଦନ।

ହର୍ଯାଯାଂ ହରିଭିର୍ଦେଵୈର୍ହରିରେଵାଭଵଦ୍ଧରିଃ

ହର୍ୟାରେ, ହରି ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ନିଜେ ହରି ଭାବେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ସଂଭୂତୋ ମାନସୈଃ ସାର୍ଧଂ ଦେଵୈଃ ସହ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ

ସେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ, ମନସ୍ପୁତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

ଵିକୁଣ୍ଠାଯାମସୌ ଜଜ୍ଞେ ଵୈକୁଣ୍ଠୈର୍ଦୈଵତୈଃ ସହ

ବିକୁଣ୍ଠାରେ, ସେ ବିକୁଣ୍ଠ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଵାମନଃ କଶ୍ଯପାଦ୍ ଵିଷ୍ଣୁରଦିତ୍ଯାଂ ସଂବଭୂଵ ହ

କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କଠାରୁ ବାମନ ରୂପେ ବିଷ୍ଣୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ପୁରନ୍ଦରାଯ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ଦତ୍ତଂ ନିହତକଣ୍ଟକମ୍

ପୁରନ୍ଦରଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁମୁକ୍ତ ତିନି ଲୋକ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ସପ୍ତ ଚୈଵାଭଵନ୍ ଵିପ୍ରା ଯାଭିଃ ସଂରକ୍ଷିତାଃ ପ୍ରଜାଃ

ଏବଂ ସେଠି ସାତିଜଣ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।

ତସ୍ମାତ୍ ସ ଵୈ ସ୍ମୃତୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିଶେର୍ଧାତୋଃ ପ୍ରଵେଶନାତ୍

ତେଣୁ ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଭାବରେ ପରିଚିତ, କାରଣ ସେ ସମସ୍ତ ଜିନିଷରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ଭୂତାନ୍ତରାତ୍ମା ଭଗଵାନ୍ ନାରାଯଣ ଇତି ଶ୍ରୁତିଃ

ଭଗବାନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଶ୍ରୁତିରେ ସମସ୍ତ ଭୂତର ଅନ୍ତର୍ଯାମୀ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି।

ଚତୁର୍ଧା ସଂସ୍ଥିତୋ ଵ୍ଯାପୀ ସଗୁଣୋ ନିର୍ଗୁଣୋ ଽପି ଚ

ସେ ଚାରି ରୂପରେ ବ୍ୟାପିଥିବା, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଓ ନିର୍ଗୁଣ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।

ଵାସୁଦେଵାଭିଧାନା ସା ଗୁଣାତୀତା ସୁନିଷ୍କଲା

ଯାହାକୁ ବାସୁଦେବ ବୋଲାଯାଏ, ସେ ଗୁଣ ଉପରେ, ସଫା ଏବଂ ନିର୍ମଳ।

ନିହନ୍ତି ସକଲଂ ଚାନ୍ତେ ଵୈଷ୍ଣଵୀ ପରମା ତନୁଃ

ଶେଷରେ, ସେ ପରମ ବୈଷ୍ଣବ ଦେହ ସମସ୍ତ କିଛିକୁ ନଶ୍ୱନ କରନ୍ତି।