କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ନାନାଗୀତଵିଧାନଜ୍ଞୈର୍ଦେଵାନାମପି ଦୁର୍ଲଭୈଃ

ଏଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଗୀତ ଗାଇବାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ଲୋକମାନେ ଅଛନ୍ତି।

ପ୍ରଭୂତଚନ୍ଦ୍ରଵଦନୈର୍ନୂପୁରାରାଵସଂଯୁତୈଃ

ଏଠାରେ ଅନେକ ଲୋକ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ମୁହଁ ଥିବା, ନୂପୁର ରବିରେ ଶୋଭିତ।

ଅଶେଷଵିଭଵୋପେତୈର୍ଭୂଷିତୈସ୍ତନୁମଧ୍ଯମୈଃ

ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଧନ-ସମ୍ପଦରେ ଭରପୂର, ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିବା ଓ ସୁସ୍ଲିମ୍ ଶରୀର ଥିବା।

ସଂଲାପାଲାପକୁଶଲୈର୍ଦିଵ୍ଯାଭରଣଭୂଷୈତୈଃ

ସେମାନେ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଓ ଆଳାପରେ ପାରଦର୍ଶୀ, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିବା।

ନାନାଵର୍ଣଵିଚିତ୍ରାଙ୍ଗୈର୍ନାନାଭୋଗରତିପ୍ରିଯୈଃ

ସେମାନଙ୍କ ଦେହ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗରେ ଅଦ୍ଭୁତ, ବିଭିନ୍ନ ଭୋଗ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ଆସକ୍ତ।

ଅସଂଖ୍ଯେଯଗୁଣଂ ଶୁଦ୍ଧମାଗମ୍ଯଂ ତ୍ରିଦଶୈରପି

ଏଠାରେ ଅସଂଖ୍ୟ ପବିତ୍ର ଗୁଣ ଅଛି, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ତସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ଽତିତେଜସ୍କମୁଚ୍ଚପ୍ରାକାରତୋରଣମ୍

ଏହି ପୁରର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅତି ତେଜସ୍ବୀ ଓ ଉଚ୍ଚ ପ୍ରାଚୀର ଦ୍ୱାର ଅଛି।

ଶେତେ ଽଶେଷଜଗତ୍ସୂତିଃ ଶେଷାହିଶଯନେ ହରିଃ

ସମସ୍ତ ଜଗତର ଉତ୍ସ ହେଉଥିବା ହରି, ଶେଷ ନାଗ ଉପରେ ଶୟନ କରୁଛନ୍ତି।

ସ୍ଵାତ୍ମାନନ୍ଦାମୃତଂ ପୀତ୍ଵା ପରଂ ତତ୍ ତମସଃ ପରମ୍

ସେ ନିଜର ଆନନ୍ଦର ଅମୃତ ପିଇ, ସମସ୍ତ ଅନ୍ଧକାରକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି।

କ୍ଷୀରୋଦକନ୍ଯଯା ନିତ୍ଯଂ ଗୃହୀତଚରଣଦ୍ଵଯଃ

କ୍ଷୀରସାଗରର କନ୍ୟା ସଦା ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ପାଦକୁ ଧରି ରହିଛନ୍ତି।

ସମାସ୍ତେ ତନ୍ମନା ନିତ୍ଯଂ ପୀତ୍ଵା ନାରାଯଣାମୃତମ୍

ସେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହି, ମନ ଦେଇ, ସଦା ନାରାୟଣଙ୍କ ଅମୃତକୁ ପିଇ ରହିଛନ୍ତି।

ଵୈକୁଣ୍ଠଂ ନାମ ତତ୍ ସ୍ଥାନଂ ତ୍ରିଦଶୈରପି ଵନ୍ଦିତମ୍

ସେଠିକୁ ବୈକୁଣ୍ଠ ଏହି ନାମରେ ଡାକାଯାଏ, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଣାମ କରନ୍ତି।

ଏତାଵଚ୍ଛକ୍ଯତେ ଵକ୍ତୁଂ ନାରାଯଣପୁରଂ ହି ତତ୍

ଏତେକି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିହେବ; ଏହିଠାରେ ନାରାୟଣଙ୍କର ନଗର ଅଛି।

ଶେତେ ନାରାଯଣଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ମାଯଯା ମୋହଯଞ୍ଜଗତ୍

ଶ୍ରୀମାନ୍ ନାରାୟଣ ସେଠି ଶୟନ କରୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ମୋହିତ କରୁଛନ୍ତି।

ତମେଵାଭ୍ଯେତି କଲ୍ପାନ୍ତେ ସ ଏଵ ପରମା ଗତିଃ

ଯୁଗର ଶେଷରେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରନ୍ତି; ସେଉଁଠି ହେଉଛନ୍ତି ପରମ ଗତି।

କ୍ଷୀରାର୍ଣଵଂ ସମାଶ୍ରିତ୍ଯ ଦ୍ଵୀପଃ ପୁଷ୍କରସଂଵୃତଃ

କ୍ଷୀରସାଗର ଉପରେ ଏକ ଦ୍ୱୀପ ଅଛି, ଯାହାକୁ ପଦ୍ମ ଘେରି ରହିଛି।

ତାଵଦେଵ ଚ ଵିସ୍ତୀର୍ଣଃ ସର୍ଵତଃ ପରିମଣ୍ଡଲଃ

ସେ ଦ୍ୱୀପଟି ବହୁତ ବିସ୍ତୃତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଗୋଲାକାର।

ଏକ ଏଵ ମହାସାନୁଃ ସଂନିଵେଶାଦ୍ ଦ୍ଵିଧା କୃତଃ

ସେଠି ଏକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଅଛି, ଯାହା ବିନ୍ୟାସରେ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ।

ମହାଵୀତଂ ସ୍ମୃତଂ ଵର୍ଷଂ ଧାତକୀଖଣ୍ଡମେଵ ଚ

ସେଠି ମହାବୀତ ନାମକ ଅଞ୍ଚଳ ଓ ଧାତକୀ ଭୂମି ପରିଚିତ।

ତସ୍ମିନ୍ ଦ୍ଵୀପେ ମହାଵୃକ୍ଷୋ ନ୍ଯଗ୍ରୋଧୋ ଽମରପୂଜିତଃ

ସେ ଦ୍ୱୀପରେ ଏକ ବଡ଼ ବଟବୃକ୍ଷ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଅମରମାନେ ପୂଜନ୍ତି।

ତତ୍ରୈଵ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲାଃ ଶିଵନାରାଯଣାଲଯଃ

ସେଠି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶିବ ଓ ନାରାୟଣଙ୍କର ନିବାସ ଅଛି।

ଗନ୍ଧର୍ଵୈଃ କିନ୍ନରୈର୍ଯକ୍ଷୈରୀଶ୍ଵରଃ କୃଷ୍ଣପିଙ୍ଗଲଃ

ସେ ଭଗବାନ, କଳା ଓ ପିତାମ୍ବର, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ଓ ଯକ୍ଷମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି।

ନିରାମଯା ଵିଶୋକାଶ୍ଚ ରାଗଦ୍ଵେଷଵିଵର୍ଜିତାଃ

ସେମାନେ ରୋଗ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ, ରାଗ ଓ ଦ୍ୱେଷ ରହିତ।

ନ ଵର୍ଣାଶ୍ରମଧର୍ମାଶ୍ଚ ନ ନଦ୍ଯୋ ନ ଚ ପର୍ଵତାଃ

ସେଠି କୌଣସି ବର୍ଣ୍ଣାଶ୍ରମ ଧର୍ମ, ନଦୀ କିମ୍ବା ପାହାଡ଼ ନାହିଁ।

ସ୍ଵାଦୂଦକସମୁଦ୍ରସ୍ତୁ ସମନ୍ତାଦ୍ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ

ସମସ୍ତ ଦିଗରେ, ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମିଠା ପାଣିର ସମୁଦ୍ର ଘେରି ରହିଛି।

କାଞ୍ଚନୀ ଦ୍ଵିଗୁଣା ଭୂମିଃ ସର୍ଵା ଚୈଵ ଶିଲୋପମା

ସୁନା ଭୂମି ଦୁଇଗୁଣା ଚଉଡ଼ା ଏବଂ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପଥର ତଳିର ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।

ପ୍ରକାଶଶ୍ଚାପ୍ରକାଶଶ୍ଚ ଲୋକାଲୋକଃ ସ ଉଚ୍ଯତେ

ଯେଉଁଠାରେ ଆଲୋକ ଓ ଅନ୍ଧାର ଦୁହିଁ ଅଛି, ସେଠିକୁ ଲୋକାଲୋକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ତାଵାନେଵ ଚ ଵିସ୍ତାରୋ ଲୋକାଲୋକୋ ମହାଗିରିଃ

ଲୋକାଲୋକ ନାମକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ର ଏହି ଏତେ ଅଞ୍ଚଳ।

ତମଶ୍ଚାଣ୍ଡକଟାହେନ ସମନ୍ତାତ୍ ପରିଵେଷ୍ଟିତମ୍

ଏହାକୁ ଚାରିପାଖରୁ ଭୟଙ୍କର କଟୋରା ଭଳି ଅନ୍ଧାର ଘେରି ରହିଛି।