କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ରଥସ୍ଵନୋ ଽଥ ଵରୁଣଃ ସୁଷେଣଃ ସେନଜିତ୍ ତଥା

ରଥସ୍ୱନ, ପରେ ଭାଗରେ ବରୁଣ, ସୁଷେଣ ଏବଂ ସେନାଜିତ ମଧ୍ୟ,

ଗ୍ରାମଣ୍ଯୋ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ କୁର୍ଵତେ ଽଭୀଶୁସଂଗ୍ରହମ୍

ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ମୁଖ୍ୟମାନେ ଦେବଦେବଙ୍କର ରାଶି ଦଣ୍ଡ ଧରନ୍ତି ।

ସର୍ପୋ ଵ୍ଯାଘ୍ରସ୍ତଥାପଶ୍ଚ ଵାତୋ ଵିଦ୍ଯୁଦ୍ ଦିଵାକରଃ

ସର୍ପ, ବାଘ, ଘୋଡ଼ା, ପବନ, ବିଜୁଳି ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ,

ରାକ୍ଷସପ୍ରଵରା ହ୍ଯେତେ ପ୍ରଯାନ୍ତି ପୁରତଃ କ୍ରମାତ୍

ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାକ୍ଷସମାନେ କ୍ରମକ୍ରମେ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତି ।

ଏଲାପତ୍ରଃ ଶଙ୍ଖପାଲସ୍ତଥୈରାଵତସଂଜ୍ଞିତଃ

ଏଲାପତ୍ର, ଶଂଖପାଳ ଏବଂ ଏକ ନାମ ଥିବା ଏୟାରାବତ,

କମ୍ବଲାଶ୍ଵତରଶ୍ଚୈଵ ଵହନ୍ତ୍ଯେନଂ ଯଥାକ୍ରମମ୍

କମ୍ବଳ ଏବଂ ଅଶ୍ୱତର ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ତାଙ୍କୁ ନିୟମିତ ଭାବେ ବୋହନ୍ତି ।

ଉଗ୍ରସେନୋ ଵସୁରୁଚିରର୍ଵାଵସୁରଥାପରଃ

ଉଗ୍ରସେନ, ବସୁରୁଚି, ଅର୍ବାବ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଅସୁରଥ ନାମକ,

ଗାଯନ୍ତି ଵିଵିଧୈର୍ଗାନୈର୍ଭାନୁଂ ଷଡ୍ଜାଦିଭିଃ କ୍ରମାତ୍

ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଗୀତରେ, ଷଡ୍ଜ ଆଦି ସ୍ୱର ଅନୁସାରେ, ଭାନୁଙ୍କୁ ଗାନ କରନ୍ତି ।

ମେନକା ସହଜନ୍ଯା ଚ ପ୍ରମ୍ଲୋଚା ଚ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ

ମେନକା, ସହଜନ୍ୟା ଏବଂ ପ୍ରମ୍ଲୋଚା, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ,

ଅନ୍ଯା ଚ ପୂର୍ଵଚିତ୍ତିଃ ସ୍ଯାଦନ୍ଯା ଚୈଵ ତିଲୋତ୍ତମା

ଅନ୍ୟ ଜଣେ ପୂର୍ବଚିତ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଟିଲୋତ୍ତମା ।

ତୋଷଯନ୍ତି ମହାଦେଵଂ ଭାନୁମାତ୍ମାନମଵ୍ଯଯମ୍

ସେମାନେ ମହାଦେବ, ଭାନୁ, ଅବିନାଶୀ ଆତ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରନ୍ତି ।

ସୂର୍ଯମାପ୍ଯାଯଯନ୍ତ୍ଯେତେ ତେଜସା ତେଜସାଂ ନିଧିମ୍

ସେମାନେ ନିଜ ତେଜରେ ତେଜର ଭଣ୍ଡାର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରନ୍ତି ।

ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସଶ୍ଚୈନଂ ନୃତ୍ଯଗେଯୈରୁପାସତେ

ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତରେ ତାଙ୍କୁ ସେବନ କରନ୍ତି ।

ସର୍ପା ଵହନ୍ତି ଦେଵେଶଂ ଯାତୁଧାନାଃ ପ୍ରଯାନ୍ତି ଚ

ସର୍ପମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ନାଥଙ୍କୁ ବହନ କରୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଯାଉଛନ୍ତି।

ଭୂତାନାମଶୁଭଂ କର୍ମ ଵ୍ଯପୋହନ୍ତୀହ କୀର୍ତିତାଃ

ଏଠାରେ ସେମାନେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଅଶୁଭ କର୍ମକୁ ଦୂର କରନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଵିମାନେ ଚ ସ୍ଥିତୋ ନିତ୍ଯଂ କାମଗେ ଵାତରଂହସି

ସେ ସଦା ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ବସି, ଇଚ୍ଛାମତେ ପବନର ତ୍ୱରାରେ ଚଳିଥାନ୍ତି।

ଗୋପଯନ୍ତୀହ ଭୂତାନି ସର୍ଵାଣୀହାଯୁଗକ୍ଷଯାତ୍

ସେଠାରେ ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଯୁଗର ସେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।

ଯଥାଯୋଗଂ ଯଥାସତ୍ତ୍ଵଂ ସ ଏଷ ତପତି ପ୍ରଭୁଃ

ଯେପରି ଯୋଗ୍ୟ, ଯେପରି ସ୍ୱଭାବ, ସେଇ ପ୍ରଭୁ ଏପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି।

ପିତୃଦେଵମନୁଷ୍ଯାଦୀନ୍ ସ ସଦାପ୍ଯାଯେଦ୍ ରଵିଃ

ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦା ପିତୃ, ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରନ୍ତି।

ଭାସତେ ଵେଦଵିଦୁଷାଂ ନୀଲଗ୍ରୀଵଃ ସନାତନଃ

ବେଦ ଜାଣିଥିବାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନୀଳକଣ୍ଠ ସନାତନ ଦେବତା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି।

ସ୍ଥାନଂ ତଦ୍ ଵିଦୁରାଦିତ୍ଯଂ ଵେଦଜ୍ଞା ଵେଦଵିଗ୍ରହମ୍

ବେଦ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସେ ସ୍ଥାନକୁ ବେଦର ମୂର୍ତ୍ତି ସୂର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି।

କରୋତି ନିଯତଂ କାଲଂ କାଲାତ୍ମା ହ୍ଯୈଶ୍ଵରୀ ତନୁଃ

ସମୟର ନାଥ, ଯାହାଙ୍କର ଦେହ ଦିବ୍ୟ, ସେ ନିୟମିତ ଭାବେ କାଳକୁ ଚଳାନ୍ତି।

ତେଷାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ପୁନଃ ସପ୍ତ ରଶ୍ମଯୋ ଗ୍ରହଯୋନଯଃ

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସପ୍ତ ରଶ୍ମି, ଯେଉଁମାନେ ଗ୍ରହମାନଙ୍କର ଉତ୍ସ, ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ଵିଶ୍ଵଵ୍ଯଚାଃ ପୁନଶ୍ଚାନ୍ଯଃ ସଂଯଦ୍ଵସୁରତଃ ପରଃ

ଏଠାରେ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ହେଉଛନ୍ତି ବିଶ୍ୱବ୍ୟଚା, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସଂୟଦ୍ବସୁ।

ସୁପୁମ୍ନଃ ସୂର୍ଯରଶ୍ମିସ୍ତୁ ପୁଷ୍ଣାତି ଶିଶିରଦ୍ଯୁତିମ୍

ସୂର୍ଯ୍ୟର ଯେଉଁ ରଶ୍ମିକୁ ସୁପୁମ୍ନ କୁହାଯାଏ, ସେ ଶୀତଳ ତେଜକୁ ପୋଷଣ କରେ।

ହରିକେଶସ୍ତୁ ଯଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ରଶ୍ମିର୍ନକ୍ଷତ୍ରପୋଷକଃ

ହରିକେଶ ନାମକ ଯେଉଁ ରଶ୍ମି, ସେ ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରେ।

ଵିଶ୍ଵଵ୍ଯଚାସ୍ତୁ ଯୋ ରଶ୍ମିଃ ଶୁକ୍ରଂ ପୁଷ୍ଣାତି ନିତ୍ଯଦା

ବିଶ୍ୱବ୍ୟଚା ନାମକ ଯେଉଁ ରଶ୍ମି, ସେ ସଦା ଶୁକ୍ରକୁ ପୋଷଣ କରେ।

ଶନୈଶ୍ଚରଂ ପ୍ରପୁଷ୍ଣାତି ସପ୍ତମସ୍ତୁ ସୁରାଟ୍ ତଥା

ସପ୍ତମ ଯେଉଁ ରଶ୍ମି, ତାହା ସୁରାଟ୍ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା, ସେ ଶନିକୁ ମଧ୍ୟ ପୋଷଣ କରେ।

ଵର୍ଧନ୍ତେ ଵର୍ଧିତା ନିତ୍ଯଂ ନିତ୍ଯମାପ୍ଯାଯଯନ୍ତି ଚ

ସେମାନେ ସଦା ବୃଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ସବୁବେଳେ ପୋଷଣ ଦେଇଥାନ୍ତି।