କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଵର୍ଣାଶ୍ରମଵିଭାଗେନ ସ୍ଵଧର୍ମୋ ମୁକ୍ତଯେ ଦ୍ଵିଜାଃ

ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଆଶ୍ରମ ଭେଦରେ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କଲେ ମୁକ୍ତି ମିଳେ, ଦ୍ୱିଜମାନେ।

ଅଗ୍ନୀଧ୍ରସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠାସ୍ତନ୍ନାମାନି ନିବୋଧତ

ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଅଗ୍ନୀଧ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କର ନାମଗୁଡ଼ିକ ଶୁଣ।

ରମ୍ଯୋ ହିରଣ୍ଵାଂଶ୍ଚ କୁରୁର୍ଭଦ୍ରାଶ୍ଵଃ କେତୁମାହଲକଃ

ରମ୍ୟ, ହିରଣ୍ୟବାନ୍, କୁରୁ, ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ, କେତୁମାଳ ଓ ହଳକ।

ଵିଭଜ୍ଯ ନଵଧା ତେଭ୍ଯୋ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଦଦୌ ପୁନଃ

ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ନଉ ଅଂଶରେ ବାଣ୍ଟି ଯଥାଯଥିକ ଭାଗ ଦେଲେ।

ହେମକୂଟଂ ତତୋ ଵର୍ଷଂ ଦଦୌ କିଂପୁରୁଷାଯ ତୁ

ତାପରେ ସେ ହେମକୂଟ ଭୂମି କିମ୍ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଲେ।

ଇଲାଵୃତାଯ ପ୍ରଦଦୌ ମେରୁମଧ୍ଯମିଲାଵୃତମ୍

ମେରୁ ପର୍ବତର ମଧ୍ୟଭାଗ ଇଲାବୃତ ଅଞ୍ଚଳ ଇଲାବୃତଙ୍କୁ ଦେଲେ।

ଶ୍ଵେତଂ ଯଦୁତ୍ତରଂ ଵର୍ଷଂ ପିତ୍ରା ଦତ୍ତଂ ହିରଣ୍ଵତେ

ଉତ୍ତର ଦିଗର ଶ୍ୱେତ ଭୂମି ପିତା ହିରଣ୍ୟବାନ୍କୁ ଦେଲେ।

ଗନ୍ଧମାଦନଵର୍ଷଂ ତୁ କେତୁମାଲାଯ ଦତ୍ତଵାନ୍

ଗନ୍ଧମାଦନ ଭୂମି କେତୁମାଳଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ସଂସାରକଷ୍ଟତାଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ତପସ୍ତେପେ ଵନଂ ଗତଃ

ସଂସାରର କଷ୍ଟ ଜାଣି, ସେ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯାଇ ତପସ୍ୟା କଲେ।

ତସ୍ଯର୍ଷଭୋ ଽଭଵତ୍ ପୁତ୍ରୋ ମରୁଦେଵ୍ଯାଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ

ମରୁଦେବୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ତାଙ୍କର ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ପୁଅ ଋଷଭ ଜନ୍ମିଲେ।

ଵାନପ୍ରସ୍ଥାଶ୍ରମଂ ଗତ୍ଵା ତପସ୍ତେପେ ଯଥାଵିଧି

ବାନପ୍ରସ୍ଥ ଆଶ୍ରମକୁ ଯାଇ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ତପସ୍ୟା କଲେ।

ଜ୍ଞାନଯୋଗରତୋ ଭୂତ୍ଵା ମହାପାଶୁପତୋ ଽଭଵତ୍

ଜ୍ଞାନ ଯୋଗରେ ଲିନ ହୋଇ, ସେ ମହା ପାଶୁପତ ଭକ୍ତ ହେଲେ।

ସୁମତେସ୍ତୈଜସସ୍ତସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ରିଦ୍ଯୁମ୍ନୋ ଵ୍ଯଜାଯତ

ତେଜମୟ ସୁମତିଙ୍କଠାରୁ ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେଲା।

ପ୍ରତିହର୍ତେତି ଵିଖ୍ଯାତ ଉତ୍ପନ୍ନସ୍ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ

ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରତିହର୍ତ୍ତା ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।

ପୃଥୁସ୍ତତସ୍ତତୋ ରକ୍ତୋ ରକ୍ତସ୍ଯାପି ଗଯଃ ସୁତଃ

ତାଙ୍କଠାରୁ ପୃଥୁ, ପୃଥୁଙ୍କଠାରୁ ରକ୍ତ, ଏବଂ ରକ୍ତଙ୍କ ପୁଅ ଗୟା ଜନ୍ମିଲେ।

ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ମହାଵୀର୍ଯୋ ଧୀମାଂସ୍ତସ୍ମାଦଜାଯତ

ତାଙ୍କ ପୁଅ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଥିଲେ।

ତ୍ଵଷ୍ଟା ତ୍ଵଷ୍ଟୁଶ୍ଚ ଵିରଜୋ ରଜସ୍ତସ୍ଯାପ୍ଯଭୂତ୍ ସୁତଃ

ତ୍ୱଷ୍ଟାଙ୍କ ପୁଅ ତ୍ୱଷ୍ଟୁ, ରଜସଙ୍କ ପୁଅ ବିରଜ ହେଲେ।

ତେଷାଂ ପ୍ରଧାନୋ ବଲଵାନ୍ ଵିଶ୍ଵଜ୍ଯୋତିରିତି ସ୍ମୃତଃ

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଶ୍ୱଜ୍ୟୋତି ନାମରେ ପରିଚିତ ଥିଲେ।

ଅସୂତ ପୁତ୍ରଂ ଧର୍ମଜ୍ଞଂ ମହାବାହୁମରିନ୍ଦମମ୍

ସେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ବଳବାନ ଏବଂ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ପୁଅଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।

ଏଷାଂ ଵଂଶପ୍ରସୂତୈଶ୍ଚ ଭୁକ୍ତେଯଂ ପୃଥିଵୀ ପୁରା

ଏହି ରାଜବଂଶରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଲୋକମାନେ ପୁରାତନ କାଳରେ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଭୋଗ କରିଥିଲେ।

ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯସ୍ଯାସ୍ଯ ମାନଂ ଵୋ ନ ଶକ୍ଯଂ ଵିସ୍ତରେଣ ତୁ

ଏହି ତିନୋଟି ଲୋକର ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିସ୍ତାର ତୁମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ କୁହିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

ଜନସ୍ତପଶ୍ଚ ସତ୍ଯଂ ଚ ଲୋକାସ୍ତ୍ଵଣ୍ଡୋଦ୍ଭଵା ମତାଃ

ଜନଲୋକ, ତପୋଲୋକ ଏବଂ ସତ୍ୟଲୋକ କୋସ ମୁଁଡ଼ିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି ବୋଲି ମନାଯାଏ।

ତାଵଦ୍ ଭୂର୍ଲୋକ ଆଖ୍ଯାତଃ ପୁରାଣେ ଦ୍ଵିଜପୁଙ୍ଗଵାଃ

ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୁରାଣରେ ଭୂର୍ଲୋକର ବର୍ଣ୍ଣନା ହୋଇଛି, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ଭୁଵର୍ଲୋକୋ ଽପି ତାଵାନ୍ସ୍ଯାନ୍ମଣ୍ଡଲାଦ୍ ଭାସ୍କରସ୍ଯ ତୁ

ଭୁଵର୍ଲୋକ ମଧ୍ୟ ସୂର୍ଯ୍ୟର ମଣ୍ଡଳ ପରି ଏତିକି ବିସ୍ତୃତ।

ସ୍ଵର୍ଲୋକଃ ସ ସମାଖ୍ଯାତସ୍ତତ୍ର ଵାଯୋସ୍ତୁ ନେମଯଃ

ସ୍ୱର୍ଲୋକ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ବର୍ଣ୍ଣିତ; ସେଠାରେ ବାୟୁଙ୍କ ଆରାମ୍ଭ ଅଛି।

ସଂଵହୋ ଵିଵହଶ୍ଚାଥ ତଦୂର୍ଧ୍ଵଂ ସ୍ଯାତ୍ ପରାଵହଃ

ସେଠାରେ ସଂବହ ଏବଂ ବିବହ ବାୟୁ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କଠାରୁ ଉପରେ ପରାବହ ଅଛି।

ଭୂମେର୍ଯୋଜନଲକ୍ଷେ ତୁ ଭାନୋର୍ଵୈ ମଣ୍ଡଲଂ ସ୍ଥିତମ୍

ପୃଥିବୀରୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଯୋଜନ ଦୂରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ମଣ୍ଡଳ ଅବସ୍ଥିତ।

ନକ୍ଷତ୍ରମଣ୍ଡଲଂ କୃତ୍ସ୍ନଂ ତଲ୍ଲକ୍ଷେଣ ପ୍ରକାଶତେ

ସମସ୍ତ ନକ୍ଷତ୍ରମଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୂରତାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ।

ତାଵତ୍ପ୍ରମାଣଭାଗେ ତୁ ବୁଧସ୍ଯାପ୍ଯୁଶନାଃ ସ୍ଥିତଃ

ଏହି ଦୂରତାରେ ବୁଧ ଏବଂ ଉଶନାସ ମଧ୍ୟ ଅବସ୍ଥିତ।