କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଆଯାସବହୁଲା ଲୋକେ ଯାନି ଚାନ୍ଯାନି ଶଙ୍କର

ହେ ଶଙ୍କର, ଏହି ସଂସାରରେ ଆଉ କେଉଁଠି ଦୁଷ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ଅଛି?

ଦୃଶ୍ଯୋ ହି ଭଗଵାନ୍ ସୂକ୍ଷ୍ମଃ ସର୍ଵେଷାମଥ ଦେହିନାମ୍

ଭଗବାନ୍ ଯଦିଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସମସ୍ତ ଜୀବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି।

ହିତାଯ ସର୍ଵଭକ୍ତାନାଂ ବ୍ରୂହି କାମାଙ୍ଗନାଶନ

ସମସ୍ତ ଭକ୍ତଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ, ଆପଣ କୃପାକରି କଥା କହନ୍ତୁ, ହେ କାମନା ନାଶକ।

ଵକ୍ଷ୍ଯେ ତଵ ଯଥା ତତ୍ତ୍ଵଂ ଯଦୁକ୍ତଂ ପରମର୍ଷିଭିଃ

ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ସେଇ ସତ୍ୟ ତତ୍ତ୍ୱ କହିବି, ଯାହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ କହିଛନ୍ତି।

ସର୍ଵେଷାମେଵ ଭୂତାନାଂ ସଂସାରାର୍ଣଵତାରିଣୀ

ଏହି ତତ୍ତ୍ୱ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ସଂସାରର ସମୁଦ୍ରରୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।

ନିଵସନ୍ତି ମହାତ୍ମାନଃ ପରଂ ନିଯମମାସ୍ଥିତାଃ

ଉଚ୍ଚ ନୀତିରେ ଅଟୁଟ ଥିବା ମହାତ୍ମାମାନେ ସେଠାରେ ବସିଥାନ୍ତି।

ଜ୍ଞାନାନାମୁତ୍ତମଂ ଜ୍ଞାନମଵିମୁକ୍ତଂ ପରଂ ମମ

ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟରେ, ମୋର ଅବିନାଶୀ ଉତ୍ତମ ଜ୍ଞାନ ସର୍ବୋଚ୍ଚ।

ଶ୍ମଶାନସଂସ୍ଥିତାନ୍ଯେଵ ଦିଵ୍ଯଭୂମିଗତାନି ଚ

କେବଳ ଶ୍ମଶାନରେ ବସୁଥିବା କିମ୍ବା ଦିବ୍ୟ ଭୂମିକୁ ପହଞ୍ଚିଥିବାମାନେ ଏହାକୁ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।

ଅଯୁକ୍ତାସ୍ତନ୍ନ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଯୁକ୍ତାଃ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଚେତସା

ଯେମାନେ ଯୋଗରେ ଏକତା ହୋଇନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହାକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତିନାହିଁ; ଯୋଗୀମାନେ ମନରେ ଏହାକୁ ଦେଖନ୍ତି।

କାଲୋ ଭୂତ୍ଵା ଜଗଦିଦଂ ସଂହରାମ୍ଯତ୍ର ସୁନ୍ଦରି

ମୁଁ କାଳ ହୋଇ, ଏହି ସଂସାରକୁ ନିଜେ ଗ୍ରସଣ କରେ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ।

ମଦ୍ଭକ୍ତାସ୍ତତ୍ର ଗଚ୍ଛନ୍ତି ମାମେଵ ପ୍ରଵିଶନ୍ତି ତେ

ମୋର ଭକ୍ତମାନେ ସେଠାକୁ ଯାଆନ୍ତି; ସେମାନେ ମୋ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ଧ୍ଯାନମଧ୍ଯଯନଂ ଜ୍ଞାନଂ ସର୍ଵଂ ତତ୍ରାକ୍ଷଯଂ ଭଵେତ୍

ଧ୍ୟାନ, ପାଠ ଓ ଜ୍ଞାନ—ଏସବୁ ସେଠାରେ ଅବିନାଶୀ ହୋଇଯାଏ।

ଅଵିମୁକ୍ତଂ ପ୍ରଵିଷ୍ଟସ୍ଯ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଵ୍ରଜତି କ୍ଷଯମ୍

ଯିଏ ଅବିମୁକ୍ତକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ, ସେଠାରେ ସମସ୍ତ କିଛି ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।

ସ୍ତ୍ରିଯୋ ମ୍ଲେଚ୍ଛାଶ୍ଚ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ସଂକୀର୍ଣାଃ ପାପଯୋନଯଃ

ସ୍ତ୍ରୀ, ବିଦେଶୀ ଓ ଅନ୍ୟ ମିଶ୍ର କିମ୍ବା ପାପ ଜନ୍ମର ଲୋକମାନେ,

କାଲେନ ନିଧନଂ ପ୍ରାପ୍ତା ଅଵିମୁକ୍ତେ ଵରାନନେ

ଯେମାନେ ଅବିମୁକ୍ତରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଛନ୍ତି, ହେ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ,

ଶିଵେ ମମ ପୁରେ ଦେଵି ଜାଯନ୍ତେ ତତ୍ର ମାନଵାଃ

ସେମାନେ ମୋର ସହର, ଯାହା ଶିବଙ୍କର, ସେଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନେଇ ମାନବ ହୁଅନ୍ତି, ହେ ଦେବୀ।

ଈଶ୍ଵରାନୁଗୃହୀତା ହି ସର୍ଵେ ଯାନ୍ତି ପରାଂ ଗତିମ୍

ସମସ୍ତେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

ଅଶ୍ମନା ଚରଣୌ ହତ୍ଵା ଵାରାଣସ୍ଯାଂ ଵସେନ୍ନରଃ

ଯେଉଁ ମଣିଷ ଅପରାଧ କରି ମଧ୍ୟ ବାରାଣସୀରେ ରହେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ—

ଯତ୍ର ତତ୍ର ଵିପନ୍ନସ୍ଯ ଗତିଃ ସଂସାରମୋକ୍ଷଣୀ

ସେଉଁଠି କିମ୍ବା ଯେଉଁଠି ମୃତ୍ୟୁ ହେଉ, ତାଙ୍କର ଗତି ସଂସାର ମୁକ୍ତି ହୁଏ।

ଅପ୍ରବୁଦ୍ଧା ନ ପଶ୍ଯନ୍ତି ମମ ମାଯାଵିମୋହିତାଃ

ଯେମାନେ ଜାଗୃତ ନୁହଁନ୍ତି, ମୋର ମାୟାରେ ମୁହଁ ହୋଇ ଅନ୍ଧାରେ ପଡି ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ଵିଣ୍ମୂତ୍ରରେତସାଂ ମଧ୍ଯେ ତେ ଵସନ୍ତି ପୁନଃ ପୁନଃ

ମଳ, ପେଶାବ ଓ ଶୁକ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ପୁନିପୁନି ଜନ୍ମ ନେଇ ରହନ୍ତି।

ସ ଯାତି ପରମଂ ସ୍ଥାନଂ ଯତ୍ର ଗତ୍ଵା ନ ଶୋଚତି

ଯେଉଁଠାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ଦୁଃଖ ନାହିଁ, ସେହି ପରମ ଦଶାକୁ ସେ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ଯାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ କୃତକୃତ୍ଯଃ ସ୍ଯାଦିତି ମନ୍ଯନ୍ତି ପଣ୍ଡତାଃ

ଏହି ଦଶାକୁ ପାଇଲେ ସମସ୍ତ କାମ ସାରିଯାଏ ବୋଲି ପଣ୍ଡିତମାନେ ଭାବନ୍ତି।

ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଗତିରୁତ୍କୃଷ୍ଟା ଯାଵିମୁକ୍ତେ ତୁ ଲଭ୍ଯତେ

ସେହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଗତି କେବଳ ଅବିମୁକ୍ତରେ ମିଳେ।

ଭେଷଜଂ ପରମଂ ତେଷାମଵିମୁକ୍ତଂ ଵିଦୁର୍ବୁଧାଃ

ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଅବିମୁକ୍ତକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଔଷଧ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି।

ଅଵିମୁକ୍ତଂ ପରଂ ତତ୍ତ୍ଵମଵିମୁକ୍ତଂ ପରଂ ଶିଵମ୍

ଅବିମୁକ୍ତ ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସତ୍ୟ, ଅବିମୁକ୍ତ ହେଉଛି ପରମ ମଙ୍ଗଳ।

ତେଷାଂ ତତ୍ପରମଂ ଜ୍ଞାନଂ ଦଦାମ୍ଯନ୍ତେ ପରଂ ପଦମ୍

ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ସେହି ପରମ ଜ୍ଞାନ ଦେଉଛି, ଏବଂ ଶେଷରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦ ଦେଉଛି।

କେଦାରଂ ଭଦ୍ରକର୍ଣଂ ଚ ଗଯା ପୁଷ୍କରମେଵ ଚ

କେଦାର, ଭଦ୍ରକର୍ଣ୍ଣ, ଗୟା ଏବଂ ପୁଷ୍କର—

ପ୍ରଭାସଂ ଵିଜଯେଶାନଂ ଗୋକର୍ଣଂ ଭଦ୍ରକର୍ଣକମ୍

ପ୍ରଭାସ, ବିଜୟେଶ୍ୱର, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଭଦ୍ରକର୍ଣ୍ଣକ—