କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଵସ୍ତ୍ରାଣି ତେ ପ୍ରସୂଯନ୍ତେ ଫଲାନ୍ଯାଭରଣାନି ଚ

ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବସ୍ତ୍ର, ଫଳ ଓ ଆଭୂଷଣ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଥିଲା।

ଅମାକ୍ଷିକଂ ମହାଵୀର୍ଯଂ ପୁଟକେ ପୁଟକେ ମଧୁ

ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଧୁଚକରେ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧୁ ମିଳୁଥିଲା।

ହୃଷ୍ଟପୁଷ୍ଟାସ୍ତଯା ସିଦ୍ଧ୍ଯା ସର୍ଵା ଵୈ ଵିଗତଜ୍ଵରାଃ

ସେହି ସିଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦିତ, ପୁଷ୍ଟ ଓ ରୋଗମୁକ୍ତ ଥିଲେ।

ଵୃକ୍ଷାଂସ୍ତାନ୍ ପର୍ଯଗୃହ୍ଣନ୍ତ ମଧୁ ଚାମାକ୍ଷିକଂ ବଲାତ୍

ସେମାନେ ଶକ୍ତିବଳେ ଗଛମାନେ ଓ ମୌମାଛିର ମଧୁ ଦଳି ନେଇଲେ।

ପ୍ରଣଷ୍ଟାମଧୁନା ସାର୍ଧଂ କଲ୍ପଵୃକ୍ଷାଃ କ୍ଵଚିତ୍ କ୍ଵଚିତ୍

ଏଭଳି ମଧୁ ହାରାଇଯିବା ସହିତ, କେଉଁଠି କେଉଁଠି କଳ୍ପବୃକ୍ଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୈଃ ସଂପୀଡ୍ଯମାନାସ୍ତୁ ଚକ୍ରୁରାଵରଣାନି ଚ

ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଆପଣାପଣି ଘେରାବନ୍ଧା କଲେ।

ନଷ୍ଟେଷୁ ମଧୁନା ସାର୍ଧଂ କଲ୍ପଵୃକ୍ଷେଷୁ ଵୈ ତଦା

ସେ ସମୟରେ ମଧୁ ଓ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ହରାଇଯିବା ପରେ,

ଵାର୍ତାଯାଃ ସାଧିକା ହ୍ଯନ୍ଯା ଵୃଷ୍ଟିସ୍ତାସାଂ ନିକାମତଃ

ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଜୀବିକା ଉପାୟ ଭାବେ ପ୍ରଚୁର ବର୍ଷା ଆସିଲା।

ଅଵହନ୍ ଵୃଷ୍ଟିସଂତତ୍ଯା ସ୍ତ୍ରୋତଃ ସ୍ଥାନାନି ନିମ୍ନଗାଃ

ନିରନ୍ତର ବର୍ଷା ପଡିବାରୁ ନଦୀମାନେ ତାଙ୍କର ମୁହାଁ ଭରିଲେ।

ଅପାଂ ଭୂଣେଶ୍ଚ ସଂଯୋଗାଦୋଷଧ୍ଯସ୍ତାସ୍ତଦାଭଵନ୍

ପାଣି ଓ ମାଟିର ମିଶ୍ରଣରୁ ସେବେ ଔଷଧିବଳି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।

ଋତୁପୁଷ୍ପଫଲୈଶ୍ଚୈଵ ଵୃକ୍ଷଗୁଲ୍ମାଶ୍ଚ ଜଜ୍ଞିରେ

ଋତୁଅନୁସାରେ ଫୁଲ ଓ ଫଳ ଧରିଥିବା ଗଛ ଓ ଝାଡ଼ିମାନେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଅଵଶ୍ଯଂ ଭାଵିନାର୍ଽଥେ ନ ତ୍ରେତାଯୁଗଵଶେନ ଵୈ

ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଘଟିବାକୁ ଥିଲା, କେବଳ ତ୍ରେତାଯୁଗର ପ୍ରଭାବରୁ ନୁହେଁ।

ଵୃକ୍ଷଗୁଲ୍ମୌଷଧୀଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରସହ୍ଯ ତୁ ଯଥାବଲମ୍

ଗଛ, ଝାଡ଼ି ଓ ଔଷଧିମାନେ ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତି ଥିଲା, ସେଠି ସେମାନେ ଜୋରକରି ନେଇଯାଉଥିଲେ।

ପିତାମହନିଯୋଗେନ ଦୁଦୋହ ପୃଥିଵୀଂ ପୃଥୁଃ

ପିତାମହଙ୍କ ଆଦେଶରେ ପୃଥୁ ମାଟିକୁ ଦୋହନ କଲେ।

ଵସୁଦାରଧନାଦ୍ଯାଂସ୍ତୁ ବଲାତ୍ କାଲବଲେନ ତୁ

ସେ କାଳର ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ମାଟିରୁ ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟ ଜୋରକରି ନେଲେ।

ସସର୍ଜ କ୍ଷତ୍ରିଯାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ହିତାଯ ଚ

ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।

ଯଜ୍ଞପ୍ରଵର୍ତନଂ ଚୈଵ ପଶୁହିଂସାଵିଵର୍ଜିତମ୍

ଏବଂ ସେ ଯଜ୍ଞ ପ୍ରଚଳନ କଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ପଶୁହତ୍ୟା ନଥିଲା।

ରାଗୋ ଲୋଭସ୍ତଥା ଯୁଦ୍ଧଂ ତତ୍ତ୍ଵାନାମଵିନିଶ୍ଚଯଃ

ତାପରେ ରାଗ, ଲୋଭ, ଯୁଦ୍ଧ ଓ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।

ଵେଦଵ୍ଯାସୈଶ୍ଚତୁର୍ଧା ତୁ ଵ୍ଯସ୍ଯତେ ଦ୍ଵାପରାଦିଷୁ

ବ୍ୟାସଦ୍ୱାରା ବେଦକୁ ଚାରି ଭାଗରେ ବିଭାଜିତ କରାଯାଇଥିଲା, ଦ୍ୱାପର ଓ ପରେ।

ମନ୍ତ୍ରବ୍ରାହ୍ମଣଵିନ୍ଯାସୈଃ ସ୍ଵରଵର୍ଣଵିପର୍ଯଯୈଃ

ମନ୍ତ୍ର ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗଠନ, ସ୍ୱର ଓ ଅକ୍ଷରର ରୂପାନ୍ତର ଦ୍ୱାରା,

ସାମାନ୍ଯାଦ୍ ଵୈକୃତାଚ୍ଚୈଵଦୃଷ୍ଟିଭେଦୈଃ କ୍ଵଚିତ୍ କ୍ଵଚିତ୍

ସାଧାରଣ ଓ ବିଶେଷ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଏବଂ କେଉଁଠି କେଉଁଠି ମତଭେଦ ଦ୍ୱାରା।

ଇତିହାସପୁରାଣାନି ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରାଣି ସୁଵ୍ରତ

ହେ ସଜନ, ଇତିହାସ, ପୁରାଣ ଏବଂ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ—

ଵାଙ୍ମନଃ କାଯଜୈର୍ଦୁଃ ସୈର୍ନିର୍ଵେଦୋ ଜାଯତେ ନୃଣାମ୍

ମନ, କଥା ଓ କାୟାର ଦୁଃଖ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ବିରକ୍ତି ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।

ଵିଚାରଣାଚ୍ଚ ଵୈରାଗ୍ଯଂ ଵୈରାଗ୍ଯାଦ୍ ଦୋଷଦର୍ଶନମ୍

ଚିନ୍ତା କରିଲେ ବିରାଗ ଆସେ, ବିରାଗ ହେଲେ ଦୋଷ ଦେଖାଯାଏ।

ଏଷା ରଜସ୍ତମୋଯୁକ୍ତା ଵୃତ୍ତିର୍ଵୈ ଦ୍ଵାପରେ ସ୍ମୃତା

ଏହି ଚରିତ୍ର ରଜ ଓ ତମସ ଦ୍ୱାରା ଯୁକ୍ତ, ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ଏହା ଚଳିଥିବା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଦ୍ଵାପରେ ଵ୍ଯାକୁଲୀଭୂତ୍ଵା ପ୍ରଣଶ୍ଯତି କଲୌ ଯୁଗେ

ଦ୍ୱାପରରେ ଏହା ଅସ୍ଥିର ହୋଇ, କଳିଯୁଗରେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ।

ସାଧଯନ୍ତି ନରା ନିତ୍ଯଂ ତମସା ଵ୍ଯାକୁଲୀକୃତାଃ

ଅନ୍ଧକାରରେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ଲୋକମାନେ ସେଥିପାଇଁ ସଦା ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି।

ଅନାଵୃଷ୍ଟିଭଯଂ ଘୋରଂ ଦେଶାନାଂ ଚ ଵିପର୍ଯଯଃ

ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ଭୟଙ୍କର ଅବୃଷ୍ଟି ଓ ବିପଦର ଆଶଙ୍କା ରହିବ।

ଅନୃତଂ ଵଦନ୍ତି ତେ ଲୁବ୍ଧାସ୍ତିଷ୍ଯେ ଜାତାଃ ସୁଦୁଃ ପ୍ରଜାଃ

ଲୋଭୀମାନେ ମିଥ୍ୟା କହିବେ; ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକ ଜନ୍ମ ନେବେ, ଏହିଠାରୁ ବଡ଼ ଦୁଃଖ ଆସିବ।