କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ତୁଲ୍ଯମାଯୁଃ ସୁଖଂ ରୂପଂ ତାସାଂ ତସ୍ମିନ୍ କୃତେ ଯୁଗେ

ସେ କୃତ ଯୁଗରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆୟୁ, ସୁଖ ଓ ରୂପ ସମାନ ଥାଏ।

ଧ୍ଯାନନିଷ୍ଠାସ୍ତପୋନିଷ୍ଠା ମହାଦେଵପରାଯଣାଃ

ସେମାନେ ଧ୍ୟାନ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ମହାଦେବଙ୍କୁ ସର୍ବୋପରି ଭକ୍ତି କରୁଥିଲେ।

ପର୍ଵତୋଦଧିଵାସିନ୍ଯୋ ହ୍ଯନିକେତଃ ପରନ୍ତପ

ସେମାନେ ପାହାଡ଼ ଓ ସମୁଦ୍ରରେ ବସିଥିଲେ, ଘରବାହାର ଥିଲେ, ହେ ଶତ୍ରୁଦଳନ।

ତସ୍ଯାଂ ସିଦ୍ଧୌ ପ୍ରଣଷ୍ଟାଯାମନ୍ଯା ସିଦ୍ଧିରଵର୍ତତ

ସେ ସିଦ୍ଧି ନଷ୍ଟ ହେବା ପରେ ଆଉ ଏକ ନୂତନ ସିଦ୍ଧି ଆସିଗଲା।

ମେଘେଭ୍ଯଃ ସ୍ତନଯିତ୍ନୁଭ୍ଯଃ ପ୍ରଵୃତ୍ତଂ ଵୃଷ୍ଟିସର୍ଜନମ୍

ମେଘ ଓ ବିଜୁଳିରୁ ବର୍ଷା ଆରମ୍ଭ ହେଲା।

ପ୍ରାଦୁରାସଂସ୍ତଦା ତାସାଂ ଵୃକ୍ଷା ଵୈ ଗୃହସଂଜ୍ଞିତାଃ

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ତାପରେ ଗଛ ଦେଖାଦେଲା, ଯାହାକୁ ଘର ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଵର୍ତଯନ୍ତି ସ୍ମ ତେଭ୍ଯସ୍ତାସ୍ତ୍ରେତାଯୁଗମୁଖେ ପ୍ରଜାଃ

ତ୍ରେତାଯୁଗ ଆରମ୍ଭରେ ପ୍ରଜାମାନେ ସେହି ଗଛରୁ ଜୀବନ ଚାଲାଇଥିଲେ।

ରାଗଲୋଭାତ୍ମକୋ ଭାଵସ୍ତଦା ହ୍ଯାକସ୍ମିକୋ ଽଭଵତ୍

ସେତେବେଳେ ହଠାତ୍ ରାଗ ଓ ଲୋଭର ଭାବ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।

ପ୍ରଣଶ୍ଯନ୍ତି ତତଃ ସର୍ଵେ ଵୃକ୍ଷାସ୍ତେ ଗୃହସଂଜ୍ଞିତାଃ

ତାପରେ ସେ ସମସ୍ତ ଘର ଭାବରେ ଥିବା ଗଛ ନଷ୍ଟ ହେଇଗଲା।

ଅଭିଧ୍ଯାଯନ୍ତି ତାଂ ସିଦ୍ଧିଂ ସତ୍ଯାଭିଧ୍ଯାଯିନସ୍ତଦା

ସେ ସମୟରେ ସତ୍ୟବାଦୀମାନେ ସେହି ସିଦ୍ଧିକୁ ଚିନ୍ତା କରିଥିଲେ।

ଵସ୍ତ୍ରାଣି ତେ ପ୍ରସୂଯନ୍ତେ ଫଲାନ୍ଯାଭରଣାନି ଚ

ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବସ୍ତ୍ର, ଫଳ ଓ ଆଭୂଷଣ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଥିଲା।

ଅମାକ୍ଷିକଂ ମହାଵୀର୍ଯଂ ପୁଟକେ ପୁଟକେ ମଧୁ

ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଧୁଚକରେ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧୁ ମିଳୁଥିଲା।

ହୃଷ୍ଟପୁଷ୍ଟାସ୍ତଯା ସିଦ୍ଧ୍ଯା ସର୍ଵା ଵୈ ଵିଗତଜ୍ଵରାଃ

ସେହି ସିଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦିତ, ପୁଷ୍ଟ ଓ ରୋଗମୁକ୍ତ ଥିଲେ।

ଵୃକ୍ଷାଂସ୍ତାନ୍ ପର୍ଯଗୃହ୍ଣନ୍ତ ମଧୁ ଚାମାକ୍ଷିକଂ ବଲାତ୍

ସେମାନେ ଶକ୍ତିବଳେ ଗଛମାନେ ଓ ମୌମାଛିର ମଧୁ ଦଳି ନେଇଲେ।

ପ୍ରଣଷ୍ଟାମଧୁନା ସାର୍ଧଂ କଲ୍ପଵୃକ୍ଷାଃ କ୍ଵଚିତ୍ କ୍ଵଚିତ୍

ଏଭଳି ମଧୁ ହାରାଇଯିବା ସହିତ, କେଉଁଠି କେଉଁଠି କଳ୍ପବୃକ୍ଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵୈଃ ସଂପୀଡ୍ଯମାନାସ୍ତୁ ଚକ୍ରୁରାଵରଣାନି ଚ

ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଆପଣାପଣି ଘେରାବନ୍ଧା କଲେ।

ନଷ୍ଟେଷୁ ମଧୁନା ସାର୍ଧଂ କଲ୍ପଵୃକ୍ଷେଷୁ ଵୈ ତଦା

ସେ ସମୟରେ ମଧୁ ଓ କଳ୍ପବୃକ୍ଷ ହରାଇଯିବା ପରେ,

ଵାର୍ତାଯାଃ ସାଧିକା ହ୍ଯନ୍ଯା ଵୃଷ୍ଟିସ୍ତାସାଂ ନିକାମତଃ

ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଜୀବିକା ଉପାୟ ଭାବେ ପ୍ରଚୁର ବର୍ଷା ଆସିଲା।

ଅଵହନ୍ ଵୃଷ୍ଟିସଂତତ୍ଯା ସ୍ତ୍ରୋତଃ ସ୍ଥାନାନି ନିମ୍ନଗାଃ

ନିରନ୍ତର ବର୍ଷା ପଡିବାରୁ ନଦୀମାନେ ତାଙ୍କର ମୁହାଁ ଭରିଲେ।

ଅପାଂ ଭୂଣେଶ୍ଚ ସଂଯୋଗାଦୋଷଧ୍ଯସ୍ତାସ୍ତଦାଭଵନ୍

ପାଣି ଓ ମାଟିର ମିଶ୍ରଣରୁ ସେବେ ଔଷଧିବଳି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।

ଋତୁପୁଷ୍ପଫଲୈଶ୍ଚୈଵ ଵୃକ୍ଷଗୁଲ୍ମାଶ୍ଚ ଜଜ୍ଞିରେ

ଋତୁଅନୁସାରେ ଫୁଲ ଓ ଫଳ ଧରିଥିବା ଗଛ ଓ ଝାଡ଼ିମାନେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଅଵଶ୍ଯଂ ଭାଵିନାର୍ଽଥେ ନ ତ୍ରେତାଯୁଗଵଶେନ ଵୈ

ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଘଟିବାକୁ ଥିଲା, କେବଳ ତ୍ରେତାଯୁଗର ପ୍ରଭାବରୁ ନୁହେଁ।

ଵୃକ୍ଷଗୁଲ୍ମୌଷଧୀଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରସହ୍ଯ ତୁ ଯଥାବଲମ୍

ଗଛ, ଝାଡ଼ି ଓ ଔଷଧିମାନେ ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତି ଥିଲା, ସେଠି ସେମାନେ ଜୋରକରି ନେଇଯାଉଥିଲେ।

ପିତାମହନିଯୋଗେନ ଦୁଦୋହ ପୃଥିଵୀଂ ପୃଥୁଃ

ପିତାମହଙ୍କ ଆଦେଶରେ ପୃଥୁ ମାଟିକୁ ଦୋହନ କଲେ।

ଵସୁଦାରଧନାଦ୍ଯାଂସ୍ତୁ ବଲାତ୍ କାଲବଲେନ ତୁ

ସେ କାଳର ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ମାଟିରୁ ଧନ ଓ ଧାନ୍ୟ ଜୋରକରି ନେଲେ।

ସସର୍ଜ କ୍ଷତ୍ରିଯାନ୍ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ହିତାଯ ଚ

ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।

ଯଜ୍ଞପ୍ରଵର୍ତନଂ ଚୈଵ ପଶୁହିଂସାଵିଵର୍ଜିତମ୍

ଏବଂ ସେ ଯଜ୍ଞ ପ୍ରଚଳନ କଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ପଶୁହତ୍ୟା ନଥିଲା।

ରାଗୋ ଲୋଭସ୍ତଥା ଯୁଦ୍ଧଂ ତତ୍ତ୍ଵାନାମଵିନିଶ୍ଚଯଃ

ତାପରେ ରାଗ, ଲୋଭ, ଯୁଦ୍ଧ ଓ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।

ଵେଦଵ୍ଯାସୈଶ୍ଚତୁର୍ଧା ତୁ ଵ୍ଯସ୍ଯତେ ଦ୍ଵାପରାଦିଷୁ

ବ୍ୟାସଦ୍ୱାରା ବେଦକୁ ଚାରି ଭାଗରେ ବିଭାଜିତ କରାଯାଇଥିଲା, ଦ୍ୱାପର ଓ ପରେ।