କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ସମାରେଭେ ତପଃ କର୍ତୁଂ ତପୋନିଧିରରିନ୍ଦମଃ

ଶତ୍ରୁ ଦମନ କରିଥିବା, ତପସ୍ୟାର ଧନ ଥିବା ସେ, ତପ କରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଲେଭେ ସୁତଂ ରୁଦ୍ରଂ ତପ୍ତ୍ଵା ତୀଵ୍ରଂ ମହତ୍ ତପଃ

ତିବ୍ର ଓ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରି, ସେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପୁଅ ଭାବେ ପାଇଲେ।

ତତାପ ଘୋରଂ ପୁତ୍ରାର୍ଥଂ ନିଦାନଂ ତପସସ୍ତପଃ

ପୁଅ ପାଇଁ ସେ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କଲେ, ଯାହା ତପସ୍ୟାର ମୂଳ କାରଣ।

ଚଚାର ସ୍ଵାତ୍ମନୋ ମୂଲଂ ବୋଧଯନ୍ ଭାଵମୈଶ୍ଵରମ୍

ସେ ନିଜ ଆତ୍ମାର ମୂଳକୁ ଜାଗ୍ରତ କରି, ଦିବ୍ୟ ଚେତନାର ଅନୁଭବ କଲେ।

ଆଶ୍ରମଂ ତୂପମନ୍ଯୋର୍ଵୈ ମୁନୀନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ

ସେ ମହାତ୍ମା ମୁନି ଉପମନ୍ୟୁଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ।

ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପାଣିଃ ଶ୍ରୀଵତ୍ସକୃତଲକ୍ଷଣଃ

ତାଙ୍କ ହାତରେ ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଥିଲା, ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଥିଲା।

ଋଷୀଣାମାଶ୍ରମୈର୍ଜୁଷ୍ଟଂ ଵେଦଘୋଷନିନାଦିତମ୍

ସେଠାରେ ଋଷିମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଥିଲା, ବେଦ ଉଚ୍ଚାରଣର ଧ୍ୱନି ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା।

ଵିମଲସ୍ଵାଦୁପାନୀଯୈଃ ସରୋଭିରୁପଶୋଭିତମ୍

ସେଠା ଶୁଭ୍ର, ମଧୁର ଓ ଶୀତଳ ଝିଲିକା ଜଳାଶୟରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।

ଋଷିକୈରୃଷିପୁତ୍ରୈଶ୍ଚ ମହାମୁନିଗଣୈସ୍ତଥା

ସେଠାରେ ଋଷି, ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଓ ବଡ଼ ବଡ଼ ମୁନିମାନଙ୍କ ସମୁଦାୟ ଥିଲେ।

ଯୋଗିଭିର୍ଧ୍ଯାନନିରତୈର୍ନାସାଗ୍ରଗତଲୋଚନୈଃ

ସେଠାରେ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ଯୋଗୀମାନେ, ନାକର ଟିପରେ ଦୃଷ୍ଟି ଦେଇ ବସିଥିଲେ।

ନଦୀଭିରଭିତୋ ଜୁଷ୍ଟଂ ଜାପକୈର୍ବ୍ରହ୍ମଵାଦିଭିଃ

ସେଠା ନଦୀମାନେ ଘେରି ରହିଥିଲା, ଜପ କରୁଥିବା ଓ ବ୍ରହ୍ମ ଉପରେ ଉପଦେଶ ଦେଉଥିବା ଲୋକମାନେ ଥିଲେ।

ପ୍ରଶାନ୍ତୈଃ ସତ୍ଯସଂକଲ୍ପୈର୍ନିଃ ଶୋକୈର୍ନିରୁପଦ୍ରଵୈଃ

ଶାନ୍ତ, ସତ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞ, ଦୁଃଖରହିତ ଓ ଅଶାନ୍ତିହୀନ ଲୋକମାନେ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।

ସେଵିତଂ ତାପସୈର୍ନିତ୍ଯ ଜ୍ଞାନିଭିର୍ବ୍ରହ୍ମଚାରିଭିଃ

ଏଠାକୁ ସଦା ତପସ୍ୱୀ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀମାନେ ସେବନ କରନ୍ତି।

ଗଙ୍ଗା ଭଗଵତୀ ନିତ୍ଯଂ ଵହତ୍ଯେଵାଘନାଶିନୀ

ଭଗବତୀ ଗଙ୍ଗା ସଦା ଏଠାରେ ବହେ, ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନାଶ କରେ।

ପ୍ରଣାମେନାଥ ଵଚସା ପୂଜଯାମାସ ମାଧଵଃ

ତାପରେ ମାଧବ ଶିର ନମାଇ ଓ ମଧୁର କଥାରେ ପୂଜା କଲେ।

ପ୍ରଣେମୁର୍ଭକ୍ତିସଂଯୁକ୍ତା ଯୋଗିନାଂ ପରମଂ ଗୁରୁମ୍

ଭକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋକମାନେ ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।

ପ୍ରୋଚୁରନ୍ଯୋନ୍ଯମଵ୍ଯକ୍ତମାଦିଦେଵଂ ମହାମୁନିମ୍

ସେମାନେ ପରସ୍ପରେ ଅଦୃଶ୍ୟ, ପ୍ରାଚୀନ ଦେବତା ଓ ମହାମୁନି ବିଷୟରେ କଥା ହେଲେ।

ଅଗଚ୍ଛତ୍ଯଧୁନା ଦେଵଃ ପୁରାଣପୁରୁଷଃ ସ୍ଵଯମ୍

ଏବେ ସେଠାକୁ ସ୍ୱୟଂ ପୁରାତନ ପୁରୁଷ ଦେବତା ଆସିଲେ।

ଅମୂର୍ତୋ ମୂର୍ତିମାନ୍ ଭୂତ୍ଵା ମୁନୀନ୍ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିହାଗତଃ

ନିରାକାର ଥିବା ସେ, ଆକାର ଧାରଣ କରି, ମୁନିମାନେଂକୁ ଦେଖିବାକୁ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ।

ଅନାଦିରକ୍ଷଯୋ ଽନନ୍ତୋ ମହାଭୂତୋ ମହେଶ୍ଵରଃ

ଅରମ୍ଭ ନଥିବା, ଅକ୍ଷୟ, ଅନନ୍ତ, ସମସ୍ତ ଭୂତଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ ମହେଶ୍ୱର।

ଯଯୌ ସ ତୂର୍ଣଂ ଗୋଵିନ୍ଦଃ ସ୍ଥାନଂ ତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ

ଗୋବିନ୍ଦ ତାହା ମହାତ୍ମାଙ୍କର ନିବାସକୁ ତୁରନ୍ତ ଯାଇଲେ।

ଚକାର ଦେଵକୀସୂନୁର୍ଦେଵର୍ଷିପିତୃତର୍ପଣମ୍

ଦେବକୀର ପୁଅ ଦେବତା, ଋଷି ଓ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ତର୍ପଣ କଲେ।

ଲିଙ୍ଗାନି ପୂଜଯାମାସ ଶଂଭୋରମିତତେଜସଃ

ସେ ଅପାର ତେଜସ୍ୱୀ ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ଲିଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକୁ ପୂଜା କଲେ।

ପୂଜଯାଞ୍ଚକ୍ରିରେ ପୁଷ୍ପୈରକ୍ଷତୈସ୍ତତ୍ର ଵାସିନଃ

ସେଠାର ନିବାସୀମାନେ ଫୁଲ ଓ ଅଖଣ୍ଡ ଚାଉଳରେ ପୂଜା କଲେ।

ତସ୍ଥିରେ ନିଶ୍ଚଲାଃ ସର୍ଵେ ଶୁଭାଙ୍ଗଂ ତନ୍ନିଵାସିନଃ

ସେଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଲୋକ ଶୁଭ ଅଙ୍ଗରେ ଅଚଳ ହୋଇ ଦଢ଼ିଆ ରହିଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସମୀହିତାନ୍ଯାସନ୍ ନିଷ୍କ୍ରାମନ୍ତି ପୁରାହିରମ୍

ଆଶା କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ସେମାନେ ପୁରାତନ ନଗରରୁ ବାହାରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

ଆଦାଯ ପୁଷ୍ପଵର୍ଯାଣି ମୁନୀନ୍ଦ୍ରସ୍ଯାଵିଶଦ୍ ଗୃହମ୍

ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫୁଲ ନେଇ, ମହାମୁନିଙ୍କର ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

ଜଟାଚୀରଧରଂ ଶାନ୍ତଂ ନନାମ ଶିରସା ମୁନିମ୍

ଜଟା ଓ ଚିର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଶାନ୍ତ ମୁନିଙ୍କୁ ସେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ନମସ୍କାର କଲେ।

ଆସନେ ଚାସଯାମାସ ଯୋଗିନାଂ ପ୍ରଥମାତିଥିମ୍

ସେ ଯୋଗୀମାନେଂକୁ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ ଅତିଥିକୁ ଆସନ ଉପରେ ବସାଇଲେ।