କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ପ୍ରଵ୍ରଜେଦ୍ ଵିଧିଵଦ୍ ଯଜ୍ଞୈରିଷ୍ଟ୍ଵା ପୂର୍ଵଂ ସୁରୋତ୍ତମାନ୍

ଯେଉଁ ଜଣେ ଯଥାବିଧି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିଛନ୍ତି, ସେ ପରେ ସନ୍ନ୍ୟାସ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ।

ତମାରାଧ୍ଯ ସହସ୍ତ୍ରାଂଶୁଂ ତପସା ମୋକ୍ଷମାପ୍ନୁଯାତ୍

ସେହି ହଜାର କିରଣ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜିଲେ, ମୁକ୍ତି ଲାଭ ହୁଏ।

ବୀଜଂ ଭଗଵତା ଯେନ ସ ଦେଵସ୍ତପସେଜ୍ଯତେ

ଯେଉଁ ବୀଜ ଦ୍ୱାରା ଭଗବାନ୍ ଦେବତାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଯାଏ—

ସ ରୁଦ୍ରସ୍ତପସୋଗ୍ରେଣ ପୂଜ୍ଯତେ ନେତରୈର୍ମଖୈଃ

ସେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ କଠିନ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଯାଏ, ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ।

ସ ସର୍ଵଦୈଵତତନୁଃ ପୂଜ୍ଯତେ ତପସେଶ୍ଵରଃ

ଯିଏ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଆକାର ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ।

ତପଃ ସୁମହଦାସ୍ଥାଯ ପୂଜ୍ଯତେ ସ ମହେଶ୍ଵରଃ

ବଡ଼ ତପସ୍ୟା ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି, ସେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ।

ସ ଦେଵଦେଵସ୍ତପସା ପୂଜନୀଯଃ ସନାତନଃ

ସେ ସନାତନ ଦେବମାନଙ୍କ ଦେବତା, ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେବା ଉଚିତ।

ପ୍ରସୀଦତି ମହାଯୋଗୀ ପୂଜିତସ୍ତପସା ପରଃ

ଯେଉଁ ମହାଯୋଗୀ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ତାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜିଲେ ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।

ନାନ୍ତରେଣ ତପଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଧର୍ମଃ ଶାସ୍ତ୍ରେଷୁ ଦୃଶ୍ଯତେ

ତପସ୍ୟା ବିନା କୌଣସି ଧର୍ମ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।

ଵିସର୍ଜଯିତ୍ଵା ସଂପୂଜ୍ଯ ତ୍ରିଧନ୍ଵାନମଥାବ୍ରଵୀତ୍

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ସେମାନେ ଯାଇଯିବା ପରେ, ସେ ତ୍ରିଧନ୍ବନଙ୍କୁ କହିଲେ।

ପ୍ରାଣଂ ବୃହନ୍ତଂ ପୁରୁଷମାଦିତ୍ଯାନ୍ତରସଂସ୍ଥିତମ୍

ସେ ବଡ଼ ପ୍ରାଣ ଶକ୍ତି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିବା ପୁରୁଷ—

ଚାତୁର୍ଵର୍ଣ୍ଯସମାଯୁକ୍ତମଶେଷଂ କ୍ଷିତିମଣ୍ଡଲମ୍

ସମସ୍ତ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣରେ ଯୁକ୍ତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୃଥିବୀ—

ଜଗାମାରଣ୍ଯମନଘସ୍ତପଶ୍ଚର୍ତୁମନୁତ୍ତମମ୍

ସେ ପାପହୀନ ଭାବେ ଅରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତପସ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ।

କନ୍ଦମୂଲଫଲାହାରୋ ମୁନ୍ଯନ୍ନୈରଯଜତ୍ ସୁରାନ୍

କନ୍ଦ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଇ, ସେ ମୁନିମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ।

ଜଜାପ ମନସା ଦେଵୀଂ ସାଵିତ୍ରରିଂ ଵେଦମାତରମ୍

ସେ ମନରେ ସାବିତ୍ରୀ ଦେବୀ, ବେଦମାତାଙ୍କ ଜପ କଲେ।

ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭୋ ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ତଂ ଦେଶମଗମତ୍ ସ୍ଵଯମ୍

ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମା, ସେଠାକୁ ନିଜେ ଯାଇଥିଲେ।

ନନାମ ଶିରସା ତସ୍ଯ ପାଦଯୋର୍ନାମ କୀର୍ତଯନ୍

ସେ ତାଙ୍କର ପାଦ ଉପରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ତାଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ।

ହିର୍ଣ୍ଯମୂର୍ତଯେ ତୁଭ୍ଯଂ ସହସ୍ତ୍ରାକ୍ଷାଯ ଵେଧସେ

ସୁନା ଦେହ ଥିବା, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଓ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଆପଣଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରଣାମ କରେ।

ସାଂଖ୍ଯଯୋଗାଧିଗମ୍ଯାଯ ନମସ୍ତେ ଜ୍ଞାନମୂର୍ତଯେ

ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଯାହାକୁ ଜଣାଯାଇପାରିବ, ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।

ପୁରୁଷାଯ ପୁରାଣାଯ ଯୋଗିନାଂ ଗୁରଵେ ନମଃ

ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ଗୁରୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।

ଵରଂ ଵରଯ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଵରଦୋ ଽସ୍ମୀତ୍ଯଭାଷତ

ସେ କହିଲେ, 'ଶୁଭେ, ତୁମେ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହ, ମୁଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ସମର୍ଥ।'

ଭୂଯୋ ଵର୍ଷଶତଂ ସାଗ୍ରଂ ତାଵଦାଯୁର୍ଭଵେନ୍ମମ

ମୋର ଆୟୁ ଆଉ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ଓ ଅଧିକ କିଛି ବଢ଼ିଯାଉ।

ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା କରାଭ୍ଯାଂ ସୁପ୍ରୀତସ୍ତତ୍ରୈଵାନ୍ତରଧୀଯତ

ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ତାଙ୍କୁ ହାତ ଦେଇ ଛୁଇଁଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଶାନ୍ତସ୍ତ୍ରିଷଵଣସ୍ନାଯୀ କନ୍ଦମୂଲଫଲାଶନଃ

ସେ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ, ଦିନକୁ ତିନିଥର ସ୍ନାନ କରି, କନ୍ଦ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଇ ଜୀବନ ଯାପନ କରୁଥିଲେ।

ପ୍ରାଦୁରାସୀନ୍ମହାଯୋଗୀ ଭାନୋର୍ମଣ୍ଡଲମଧ୍ଯତଃ

ସୂର୍ଯ୍ୟର ମଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମହାଯୋଗୀ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

ସ୍ଵଯଂଭୁଵମନାଦ୍ଯନ୍ତଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଵିସ୍ମଯଂ ଗତଃ

ନିଜେ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ ନଥିବା ବ୍ରହ୍ମା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଡ଼ିଗଲେ।

କ୍ଷଣାଦପଶ୍ଯତ୍ ପୁରୁଷଂ ତମେଵ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ସେ ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ, ସେଇ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

ଚନ୍ଦ୍ରାଵଯଵଲକ୍ଷମାଣଂ ନରନାରୀତନୁଂ ହରମ୍

ସେ ଚନ୍ଦ୍ର ସଦୃଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀ ଦୁହିଁ ଦେହ ଥିବା ହରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

ରକ୍ତାମ୍ବରଧରଂ ରକ୍ତଂ ରକ୍ତମାଲ୍ଯାନୁଲେପନମ୍

ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି, ଲାଲ୍ ମାଳା ଓ ଲାଲ୍ ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଥିବା।