କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ସୋ ଽଯଂ ସାକ୍ଷୀ ତୀଵ୍ରରୋଚିଃ କାଲାତ୍ମା ଶାଙ୍କରୀତନୁଃ

ସେ ଅତି ତୀବ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାର ମାଳିକ, ସମୟର ଆକାର ଏବଂ ଶଙ୍କରଙ୍କ ରୂପ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେଇ ସବୁ କଥାର ସାକ୍ଷୀ।

ଆଦିତ୍ଯୋ ଭଗଵାନ୍ ସୂର୍ଯୋ ନୀଲଗ୍ରୀଵୋ ଵିଲୋହିତଃ

ପୂଜ୍ୟ ଆଦିତ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଗବାନ, ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ କଳା ଏବଂ ଦେହ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ।

ପଶ୍ଯୈନଂ ଵିଶ୍ଵକର୍ମାଣଂ ରୁଦ୍ରମୂର୍ତି ତ୍ରଯୀମଯମ୍

ଏହି ବିଶ୍ୱର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ଦେଖ, ତିନି ବେଦର ମିଶ୍ରଣ ରୂପ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଆକାର।

ସର୍ଵେ ସୂର୍ଯା ଇତି ଜ୍ଞେଯା ନ ହ୍ଯାନ୍ଯୋ ଵିଦ୍ଯତେ ରଵିଃ

ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ, କାରଣ ରବି ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାହିଁ।

ବାଢମିତ୍ଯବ୍ରୁଵନ୍ ଵାକ୍ଯଂ ତସ୍ଯ ସାହାଯ୍ଯକାରିଣଃ

ତାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିବାମାନେ ତାଙ୍କର କଥାକୁ 'ଠିକ୍ ଅଛି' ବୋଲି ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

ସହସ୍ତ୍ରଶୋ ଽଥ ଶତଶୋ ଭୂଯ ଏଵ ଵିନିନ୍ଦ୍ଯତେ

ତାପରେ, ଶହେ ଶହେ ଏବଂ ହଜାରେ ହଜାରେ ଲୋକେ ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରିଲେ।

ଅପୂଜଯନ୍ ଦକ୍ଷଵାକ୍ଯଂ ମୋହିତା ଵିଷ୍ଣୁମାଯଯା

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମାୟାରେ ମୁହଁ ହୋଇ, ସେମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ କଥାକୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।

ନାପଶ୍ଯନ୍ ଦେଵମୀଶାନମୃତେ ନାରାଯଣଂ ହରିମ୍

ନାରାୟଣ ହରି ଛଡ଼ା, ସେମାନେ ଦେବତା ଏବଂ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।

ପଶ୍ଯତାମେଵ ସର୍ଵେଷାଂ କ୍ଷଣାଦନ୍ତରଧୀଯତ

ସମସ୍ତେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲେ।

ରକ୍ଷକଂ ଜଗତାଂ ଦେଵଂ ଜଗାମ ଶରଣଂ ସ୍ଵଯମ୍

ଜଗତର ରକ୍ଷକ ଦେବତା ସ୍ୱୟଂ ଶରଣ ନେଲେ।

ରକ୍ଷତେ ଭଗଵାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଃ ଶରଣାଗତରକ୍ଷକଃ

ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଶରଣ ନେଇଥିବାମାନେଙ୍କୁ ସଦା ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।

ସଂପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯର୍ଷିଗଣାନ୍ ଦେଵାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ଵୈ ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଵିଷଃ

ଋଷିମାନେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ଦେଖିଲେ।

ନରଃ ପାପମଵାପ୍ନୋତି ମହଦ୍ ଵୈ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ

ଏପରି କାମ କରିଲେ ମଣିଷ ଭୟଙ୍କର ପାପରେ ପଡ଼ିଯାଏ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ଦଣ୍ଡୋ ଦେଵକୃତସ୍ତତ୍ର ସଦ୍ଯଃ ପତତି ଦାରୁଣଃ

ଏଠାରେ ଦେବତାମାନେ ଦେଇଥିବା ଦଣ୍ଡ ତୁରନ୍ତ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଭାବରେ ପଡ଼ିଯାଏ।

ସମାଗତାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାଂସ୍ତାନ୍ ଦକ୍ଷସାହାଯ୍ଯକାରିଣଃ

ସେଇ ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯେଉଁମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଏକଠା ହୋଇଥିଲେ,

ଵିନିନ୍ଦିତୋ ମହାଦେଵଃ ଶଙ୍କରୋ ଲୋକଵନ୍ଦିତଃ

ଲୋକେ ଯେଉଁ ମହାଦେବ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ସେଉଁଠି ସେ ନିନ୍ଦିତ ହେଲେ।

ନିନ୍ଦନ୍ତୋ ହ୍ଯୈଶ୍ଵରଂ ମାର୍ଗଂ କୁଶାସ୍ତ୍ରାସକ୍ତମାନସାଃ

ଯେଉଁମାନେ ଭ୍ରମିତ ଶିକ୍ଷାରେ ମନ ଲଗାନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପଥକୁ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି।

ପ୍ରାପ୍ଯ ଘୋରଂ କଲିଯୁଗଂ କଲିଜୈଃ କିଲ ପୀଡିତାଃ

ଭୟାନକ କଳିଯୁଗକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, କଳିର ଦୁଷ୍ପ୍ରଭାବରେ ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।

ଭଵିଷ୍ଯତି ହୃଷୀକେଶଃ ସ୍ଵାଶ୍ରିତୋ ଽପି ପରାଙ୍ମୁଖଃ

ନିଜ ଭକ୍ତମାନେ ଆଶ୍ରୟ କଲେ ମଧ୍ୟ, ହୃଷୀକେଶ ଉଦାସୀନ ହେଇଯିବେ।

ଜଗାମ ମନସା ରୁଦ୍ରମଶେଷାଘଵିନାଶନମ୍

ସେ ମନରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଭାବିଲେ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ପାପକୁ ନଶ୍ୱର କରନ୍ତି।

ପତିଂ ପଶୁପତିଂ ଦେଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵୈତତ୍ ପ୍ରାହ ସର୍ଵଦୃକ୍

ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ପଶୁପତିଙ୍କୁ ଚିହ୍ନି, ସବୁକିଛି ଜାଣିଥିବା ସେଇ ଦେବତା କହିଲେ।

ଵିନିନ୍ଦ୍ଯ ଭଵତୋ ଭାଵମାତ୍ମାନଂ ଚାପି ଶଙ୍କର

ହେ ଶଙ୍କର, ଆପଣଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ ଓ ମୋ ସ୍ୱୟଂକୁ ଅବମାନିତ କରିଛି।

ଵିନାଶଯାଶୁ ତଂ ଯଜ୍ଞଂ ଵରମେକଂ ଵୃଣୋମ୍ଯହମ୍

ମୁଁ ଏକ ଦୟା ଚାହେଁ—ସେଉଁଠି ବଳିଦାନକୁ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ କରନ୍ତୁ।

ସସର୍ଜ ସହସା ରୁଦ୍ରଂ ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଜିଘାଂସଯା

ଡକ୍ଷଙ୍କର ବଳିଦାନକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ପାଇଁ, ସେ ହଠାତ୍ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।

ସହସ୍ତ୍ରପାଣିଂ ଦୁର୍ଧର୍ଷଂ ଯୁଗାନ୍ତାନଲସନ୍ନିଭମ୍

ସେ ହଜାର ହାତ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ଅପରାଜେୟ ଓ ଯୁଗାନ୍ତର ଅଗ୍ନି ପରି ଭୟଙ୍କର।

ଦଣ୍ଡହସ୍ତଂ ମହାନାଦଂ ଶାର୍ଙ୍ଗିଣଂ ଭୂତିଭୂଷଣମ୍

ତାଙ୍କ ହାତରେ ଦଣ୍ଡ, ଭୟଙ୍କର ଧ୍ୱନି, ଧନୁର୍ବାଣ ଧାରଣ କରି, ଭସ୍ମରେ ଶୋଭିତ।

ସ ଜାତମାତ୍ରୋ ଦେଵେଶମୁପତସ୍ଥେ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ

ସେ ଜନ୍ମ ନେବା ସହିତ, ଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ହାତ ଜୋଡି ନମସ୍କାର କଲେ।

ଵିନିନ୍ଦ୍ଯ ମାଂ ସ ଯଜତେ ଗଙ୍ଗାଦ୍ଵାରେ ଗଣେଶ୍ଵର

ହେ ଗଣନାଥ, ସେ ମୋତେ ଅବମାନନା କରି, ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାରରେ ବଳିଦାନ କରୁଛନ୍ତି।

ଵୀରଭଦ୍ରେଣ ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଵିନାଶମଗମତ୍ କ୍ରତୁଃ

ବୀରଭଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଡକ୍ଷଙ୍କ ବଳିଦାନ ନଶ୍ଟ ହୋଇଗଲା।