କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଅନ୍ତ୍ଯାଶ୍ରମମିତି ଖ୍ଯାତଂ ବ୍ରହ୍ମାଦିଭିରନୁଷ୍ଠିତମ୍

ଏହାକୁ ଅନ୍ତିମ ଆଶ୍ରମ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ କରାଯାଇଛି, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଥିବା।

ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ କ୍ଷତ୍ରିଯାନ୍ ଵୈଶ୍ଯାନ୍ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯପରାଯଣାନ୍

ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନେ ଯେଉଁଠି ନିର୍ମଳ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ଲିନ।

ସମାସତେ ମହାଦେଵଂ ଧ୍ଯାଯନ୍ତୋ ନିଷ୍କଲଂ ଶିଵମ୍

ମହାଦେବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି, ନିର୍ଫର୍ମ ଶିବଙ୍କୁ ଚିନ୍ତନ କରି।

ଅଧ୍ଯାସ୍ତେ ଭଗଵାନୀଶୋ ଭକ୍ତାନାମନୁକମ୍ପଯା

ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ପ୍ରତି କୃପା କରି, ପ୍ରଭୁ ଏଠାରେ ବସିଥାନ୍ତି।

ଆରାଧଯନ୍ମହାଦେଵଂ ଲୋକାନାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା

ସମସ୍ତ ଜଗତର ଭଲ ପାଇଁ, ସେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ।

ଆରାଧ୍ଯ ମହତୀଂ ସିଦ୍ଧିଂ ଲେଭିରେ ଦେଵଦାନଵାଃ

ପୂଜା କରିବା ପରେ, ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ବଡ଼ ସଫଳତା ପାଇଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତପୋବଲାଜ୍ଜ୍ଞାନଂ ଲେଭିରେ ସାର୍ଵକାଲିକମ୍

ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦେଖି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ କାଳ ପାଇଁ ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କଲେ।

ତିଷ୍ଠ ନିତ୍ଯଂ ମଯା ସାର୍ଧଂ ତତଃ ସିଦ୍ଧିମଵାପ୍ସ୍ଯସି

ମୋ ସହିତ ସଦା ରୁହ, ତେବେ ତୁମେ ସଫଳତା ପାଇବ।

ଆଚଚକ୍ଷେ ମହାମନ୍ତ୍ରଂ ଯଥାଵତ୍ ସ୍ଵାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ

ସେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ପାଇଁ ଠିକ୍ ଭାବରେ ମହାମନ୍ତ୍ର ଶିଖାଇଲେ।

ଅଗ୍ନିରିତ୍ଯାଦିକଂ ପୁଣ୍ଯମୃଷିଭିଃ ସଂପ୍ରଵର୍ତିତମ୍

ଅଗ୍ନି ଆଦି ପବିତ୍ର କ୍ରିୟା ଋଷିମାନେ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।

ସାକ୍ଷାତ୍ ପାଶୁପତୋ ଭୂତ୍ଵା ଵେଦାଭ୍ଯାସରତୋ ଽଭଵତ୍

ସେ ପାଶୁପତିଙ୍କ ଭକ୍ତ ହେଇ, ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନରେ ଲଗିଥିଲେ।

ଶାନ୍ତୋ ଦାନ୍ତୋ ଜିତକ୍ରୋଧଃ ସଂନ୍ଯାସଵିଧିମାଶ୍ରିତଃ

ସେ ଶାନ୍ତ, ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିବା, କ୍ରୋଧ ଦମିଥିବା, ସନ୍ନ୍ୟାସ ନୀତି ଅନୁସରିଥିଲେ।

ପ୍ରାଚୀନବର୍ହିଷଂ ନାମ୍ନା ଧନୁର୍ଵେଦସ୍ଯ ପାରଗମ୍

ପ୍ରାଚୀନବର୍ହିଷ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା, ସେ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ ହେଲେ।

ସମୁଦ୍ରତନଯାଯାଂ ଵୈ ଦଶ ପୁତ୍ରାନଜୀଜନତ୍

ସମୁଦ୍ରର କନ୍ୟାଙ୍କୁ ସେ ଦଶଟି ପୁଅ ଦେଲେ।

ଅଧୀତଵନ୍ତଃ ସ୍ଵଂ ଵେଦଂ ନାରାଯଣପରାଯଣାଃ

ସେମାନେ ନିଜ ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନ କଲେ, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିଥିଲେ।

ଦକ୍ଷୋ ଜଜ୍ଞେ ମହାଭାଗୋ ଯଃ ପୂର୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସୁତଃ

ଡକ୍ଷ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ।

କୃତ୍ଵା ଵିଵାଦଂ ରୁଦ୍ରେଣ ଶପ୍ତଃ ପ୍ରାଚେତସୋ ଽଭଵତ୍

ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସହ ବିବାଦ କରି, ଶାପ ପାଇ ଚେତସମାନଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ।

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଥୋଚିତାଂ ପୂଜାଂ ଦକ୍ଷାଯ ପ୍ରଦଦୌ ସ୍ଵଯମ୍

ଯଥାଯଥ ପୂଜା ଦେଖି, ସେ ଡକ୍ଷଙ୍କୁ ନିଜେ ପୂଜା ଦେଲେ।

ପୂଜାମନର୍ହାମନ୍ଵିଚ୍ଛନ୍ ଜଗାମ କୁପିତୋ ଗୃହମ୍

ଅନ୍ୟାୟରେ ପୂଜା ଚାହିଁ, ସେ କ୍ରୋଧରେ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ଭର୍ତ୍ରା ସହ ଵିନିନ୍ଦ୍ଯୈନାଂ ଭର୍ତ୍ସଯାମସା ଵୈ ରୁଷା

ପତି ସହିତ, କ୍ରୋଧରେ ସେ ତାକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇ ତିବ୍ର ଭାବରେ ଚିଡ଼ିଲେ।

ତ୍ଵମପ୍ଯସତ୍ସୁତାସ୍ମାକଂ ଗୃହାଦ୍ ଗଚ୍ଛ ଯଥାଗତମ୍

ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆମ ଅଯୋଗ୍ୟ କନ୍ୟା, ଘରରୁ ଯେପରି ଆସିଥିଲା, ସେପରି ଚାଲିଯାଅ।

ଵିନିନ୍ଦ୍ଯ ପିତରଂ ଦକ୍ଷଂ ଦଦାହାତ୍ମାନମାତ୍ମନା

ତାଙ୍କର ପିତା ଦକ୍ଷଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରି, ସେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ନିଜେ ଦେହ ଦାହ କଲେ।

ହିମଵଦ୍ଦୁହିତା ସାଭୂତ୍ ତପସା ତସ୍ଯ ତୋଷିତା

ସେ ତାପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ହିମବତଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ହେଲେ।

ଶଶାପ ଦକ୍ଷଂ କୁପିତଃ ସମାଗତ୍ଯାଥ ତଦ୍ଗୃହମ୍

ତାପରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇ, ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ।

ସ୍ଵସ୍ଯାଂ ସୁତାଯାଂ ମୂଢାତ୍ମା ପୁତ୍ରମୁତ୍ପାଦଯିଷ୍ଯସି

ତୁମେ ମୂଢ଼ମନା ହୋଇ, ନିଜ କନ୍ୟାଠାରେ ପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେବ।

ସ୍ଵାଯଂଭୁଵୋ ଽପି କାଲେନ ଦକ୍ଷଃ ପ୍ରାଚେତସୋ ଽଭଵତ୍

ସ୍ୱାୟମ୍ଭୁବ ଯୁଗରେ ସମୟ କ୍ରମେ ପ୍ରାଚେତସଙ୍କ ପୁଅ ଦକ୍ଷ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ଵିସର୍ଗଂ ଦକ୍ଷପର୍ଯନ୍ତଂ ଶୃଣ୍ଵତାଂ ପାପନାଶନମ୍

ଦକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର କଥା ଶୁଣିଲେ, ସେହି କଥା ପାପ ନାଶ କରେ।

ଉତ୍ପତ୍ତିଂ ଵିସ୍ତରାତ୍ ସୂତ ବ୍ରୂହି ଵୈଵସ୍ଵତେ ଽନ୍ତରେ

ହେ ସୂତ, ଭଲଭାବରେ ଆମକୁ ବୈବସ୍ବତ ମନ୍ତ୍ରାନ୍ତରରେ ସୃଷ୍ଟି କେମିତି ହେଲା, ସେ କଥା କହ।

କିମକାର୍ଷୋନ୍ମହାବୁଦ୍ଧେ ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମ ସାଂପ୍ରତମ୍

ହେ ମହାବୁଦ୍ଧି, ସେ କ’ଣ କଲେ? ଏହି କଥା ଆମେ ଏବେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।