କୂର୍ମପୁରାଣମ୍

ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୁଦତିରାତ୍ରଶ୍ଚ ସୁଦ୍ଯୁମ୍ନଶ୍ଚାଭିମନ୍ଯୁକଃ

ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୁତ, ଅତିରାତ୍ର, ସୁଦ୍ୟୁମ୍ନ ଏବଂ ଅଭିମନ୍ୟୁ,

ଅଙ୍ଗଂ ସୁମନସଂ ସ୍ଵାତିଂ କ୍ରତୁମଙ୍ଗିରସଂ ଶିଵମ୍

ଅଙ୍ଗ, ସୁମନସ, ସ୍ୱାତି, କ୍ରତୁ, ଅଙ୍ଗିରସ ଏବଂ ଶିବ,

ଯୋ ଽସୌ ପୃଥୁରିତି ଖ୍ଯାତଃ ପ୍ରଜାପାଲୋ ମହାବଲଃ

ଯିଏ ପ୍ରଥୁ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପ୍ରଜାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରକ୍ଷକ,

ନିଯୋଗାଦ୍ ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସାର୍ଧଂ ଦେଵେନ୍ଦ୍ରେଣ ମହୌଜସା

ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଆଜ୍ଞାରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ସହିତ,

ସୂତଃ ପୌରାଣିକୋ ଜଜ୍ଞେ ମାଯାରୂପଃ ସ୍ଵଯଂ ହରିଃ

ସୂତ, ପୁରାଣ ପାଠକ, ଜନ୍ମ ନେଲେ—ହରି ନିଜେ ମାୟାର ରୂପରେ,

ତଂ ମାଂ ନିତ୍ତ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ପୂର୍ଵୋଦ୍ଭୂତଂ ସନାତନମ୍

ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ସେ ପୁରାତନ ମୁଁ, ଯିଏ ପୂର୍ବରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲି,

ଶ୍ରାଵଯାମାସ ମାଂ ପ୍ରୀତ୍ଯା ପୁରାଣଂ ପୁରୁଷୋ ହରିଃ

ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ହରି ମୋତେ ଆନନ୍ଦରେ ପୁରାଣ ଶୁଣାଇଲେ,

ତେଷାଂ ପୁରାଣଵକ୍ତୃତ୍ଵଂ ଵୃତ୍ତିରାସୀଦଜାଜ୍ଞଯା

ତାଙ୍କ ପାଇଁ, ପୁରାଣ କଥା କହିବା ଆଜ୍ଞାରେ ଜୀବିକା ହେଲା,

ସାର୍ଵଭୌମୋ ମହାତେଜାଃ ସ୍ଵଧର୍ମପରିପାଲକଃ

ସେ ସାର୍ବଭୌମ, ମହାତେଜସ୍ବୀ, ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କରୁଥିଲେ,

ଗୋଵର୍ଧନଗିରିଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ତପସ୍ତେପେ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ

ଗୋବର୍ଧନ ପାହାଡ଼କୁ ପହଞ୍ଚି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜୟ କରି ତପସ୍ୟା କଲେ,

ଆଗତ୍ଯ ଦେଵୋ ରାଜାନଂ ପ୍ରାହ ଦାମୋଦରଃ ସ୍ଵଯମ୍

ଦାମୋଦର ଦେବ ନିଜେ ଆସି ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ,

ଏକମୁକ୍ତ୍ଵା ହୃଷୀକେଶଃ ସ୍ଵକୀଯାଂ ପ୍ରକୃତିଂ ଗତଃ

ହୃଷୀକେଶ ଏକ ଶବ୍ଦ କହି, ନିଜ ସ୍ୱଭାବକୁ ଫେରିଗଲେ,

ଅପାଲଯତ୍ ସ୍ଵକଂ ରାଜ୍ଯଂ ନ୍ଯାଯେନ ମଧୁସୂଦନେ

ସେ ନିଜ ରାଜ୍ୟକୁ ନ୍ୟାୟରେ ଶାସନ କଲେ, ମଧୁସୂଦନ,

ଖିଖଣ୍ଡନଂ ହଵିର୍ଧାନମନ୍ତର୍ଧାନା ଵ୍ଯଜାଯତ

ଖିଖଣ୍ଡନ, ହବିର୍ଧାନ ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ଜନ୍ମ ନେଲେ,

ଧାର୍ମିକୋ ରୂପସଂପନ୍ନୋ ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗଃ

ଧାର୍ମିକ, ରୂପରେ ସମ୍ପନ୍ନ, ବେଦ ଏବଂ ତାହାର ଅଂଶରେ ପାରଙ୍ଗତ,

ମତିଂ ଚକ୍ରେ ଭାଗ୍ଯଯୋଗାତ୍ ସଂନ୍ଯାଂ ପ୍ରତି ଧର୍ମଵିତ୍

ଭାଗ୍ୟର ଦୟାରେ, ଧର୍ମକୁ ଜଣାଇଥିବା ସେ ନିଜେ ତ୍ୟାଗ ନିମିତ୍ତେ ଦୃଢ ନିଷ୍ପତ୍ତି କରିଲେ।

ଜଗାମ ହିମଵତ୍ପୃଷ୍ଠଂ କଦାଚିତ୍ ସିଦ୍ଧସେଵିତମ୍

କେବେ ଏକ ସମୟରେ, ସେ ହିମାଳୟ ପାହାଡ଼ର ଉପତ୍ୟକାକୁ ଯାଇଲେ, ଯେଉଁଠି ସିଦ୍ଧମନ୍ଦିର ଅଛି।

ଅପଶ୍ଯଦ୍ ଯୋଗିନାଂ ଗମ୍ଯମଗମ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଵିଷାମ୍

ସେ ଯୋଗୀମାନେ ପାରିବା ଓ ଅପାରିବା ସ୍ଥାନଗୁଡିକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠି ବ୍ରହ୍ମାନ୍ତିକ ଲୋକମାନେ ପହଞ୍ଚିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ପଦ୍ମୋତ୍ପଲଵନୋପେତା ସିଦ୍ଧାଶ୍ରମଵିଭୂଷିତା

ପଦ୍ମ ଓ ଉତ୍ପଳ ତଳା ଦ୍ୱାରା ଭରିଥିବା, ସିଦ୍ଧମନ୍ଦିରରେ ଶୋଭିତ ଏହି ଉପତ୍ୟକା।

ସୁପୁଣ୍ଯମାଶ୍ରମଂ ରମ୍ଯମପଶ୍ଯତ୍ ପ୍ରୀତିସଂଯୁତଃ

ସେ ଅତି ପୁଣ୍ୟମୟ ଓ ମନୋହର ଏକ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠି ଆନନ୍ଦର ଭରିପୁରି ଅଛି।

ଅର୍ଚଯିତ୍ଵା ମହାଦେଵଂ ପୁଷ୍ପୈଃ ପଦ୍ମୋତ୍ପଲାଦିଭିଃ

ପଦ୍ମ ଓ ଉତ୍ପଳ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଲେ।

ସଂପ୍ରେକ୍ଷମାଣୋ ଭାସ୍ଵନ୍ତଂ ତୁଷ୍ଟାଵ ପରମେଶ୍ଵରମ୍

ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ।

ଅନ୍ଯୈଶ୍ଚ ଵିଵିଧୈଃ ସ୍ତୋତ୍ରୈଃ ଶାଂଭଵୈର୍ଵେଦସଂଭଵୈଃ

ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଶାଂଭବ ଷ୍ଟୋତ୍ର, ଯେଉଁଠି ବେଦରୁ ଆସିଛି, ସେ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି କରିଲେ।

ଶ୍ଵେତାଶ୍ଵତରନାମାନଂ ମହାପାଶୁପତୋତ୍ତମମ୍

ସେ ମହାପାଶୁପତମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶ୍ୱେତାଶ୍ୱତର ନାମକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦେଖିଲେ।

ତପସା କର୍ଷିତାତ୍ମାନଂ ଶୁକ୍ଲଯଜ୍ଞୋପଵୀତିନମ୍

ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ଶାନ୍ତ କରିଥିବା, ଧଳା ଉପବୀତ ପିନ୍ଧିଥିବା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି।

ଵଵନ୍ଦେ ଶିରସା ପାଦୌ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିର୍ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍

ସେ ଶିର ନମାଇ ତାଙ୍କ ପାଦକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ବନ୍ଦନା କରି, ହାତ ଜୋଡି କଥା କହିଲେ।

ଯୋଗୀଶ୍ଵରୋ ଽଦ୍ଯ ଭଗଵାନ୍ ଦୃଷ୍ଟୋ ଯୋଗଵିଦାଂ ଵରଃ

ଆଜି ମୁଁ ଯୋଗୀମାନଙ୍କର ନାୟକ, ଯୋଗଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖିଛି।

କିଂ କରିଷ୍ଯାମି ଶିଷ୍ଯୋ ଽହଂ ତଵ ମାଂ ପାଲଯାନଘ

ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଶିଷ୍ୟ, ମୋତେ କଣ କରିବାକୁ ହେବ? ମୋତେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ନିର୍ମଳ ଏକ।

ଶିଷ୍ଯତ୍ଵେ ପରିଜଗ୍ରାହ ତପସା କ୍ଷୀଣକଲ୍ପଷମ୍

ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଦୋଷ ଶୋଷିଯାଇଥିବା, ଏହି ଶିଷ୍ୟତ୍ୱକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଲେ।