ସେ ମହାମୁନି ଦେବୀଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ, ହାତ ଯୋଡି ଆଉଥରେ କଥା କହିଲେ— “ହେ ଦେବୀ, ଏହା ନିଶ୍ଚୟ ଜଣାଯାଇପାରିବ; ମୋତେ କହ, ହେ ପରାମେଶ୍ୱରୀ।” ତାପରେ ସେଇ ଦେବୀ ସେ ଋଷିଙ୍କୁ କହିଲେ— “ନାରାୟଣ ସ୍ୱୟଂ ତୁମକୁ ଜ୍ଞାନ ଦେବେ।” ଏପରେ, ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ପରେ ପରମ, ସେଇ ଦେବୀ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ସେ ମୁନି ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ, ଯିଏ ଶରଣାଗତଙ୍କ ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତି, ଭକ୍ତିସହିତ ପୂଜା କଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ବ୍ୟାପି, ପୀତାମ୍ବରଧାରୀ ମହାଯୋଗୀ ନାରାୟଣ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ମୁନି ଭୂମିକୁ ଅଣ୍ଡି, ଗରୁଡ଼ଧ୍ୱଜଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ ସ୍ତୁତି କଲେ— “ହେ କୃଷ୍ଣ, ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ହେ ହୃଷୀକେଶ, ଏହି ବିଶ୍ୱର ଆତ୍ମା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ତୁମେ ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି ଓ ପ୍ରଳୟର କାରଣ, ଅସୀମ ଶକ୍ତିଧର। ପୁରୁଷ ସ୍ୱରୂପ, ବିଶ୍ୱର ଆକାର ତୁମେ; ଆଦି, ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ତ ନାହିଁ, ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଉପଲବ୍ଧ। ଭେଦ ଓ ଅଭେଦ ରହିତ, ଆନନ୍ଦମୟ ତୁମକୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ଅନନ୍ତ ଓ ନିରାକାର, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଈଶ୍ୱର, ବ୍ରହ୍ମ, ପରମାତ୍ମା, ଶିବ ଓ ପବିତ୍ର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ତୁମକୁ ନମନ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପିତା, ମାତୃସ୍ୱରୂପ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଧାର, ଅବ୍ୟକ୍ତ, ଅନନ୍ତ, ଅନ୍ଧକାର ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ତୁମେ। ଏହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ପରମ ଧାମରେ ମୁଁ ଶରଣ ନେଉଛି।” ତାପରେ, ନାରାୟଣ ଦୁଇହାତେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ, ମୁହଁରେ ହାସ୍ୟର ଆଭା। ତାଙ୍କର କୃପାରେ, ସେ ମୁନି ସତ୍ୟରୂପ ପରମ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଜାଣିପାରିଲେ। ଏବେ ସେ ମୁନି, ପଦ୍ମନୟନ, ପୀତାମ୍ବରଧାରୀ, ଅଜର, ଶୟାନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ— “ବ୍ରହ୍ମ ମାନେଯାଉଥିବା ଏହି ଜ୍ଞାନ ପରମ ଆନନ୍ଦକୁ କେମିତି ଦେଉଛି? ମୁଁ କ’ଣ କରିବି, ହେ ଯୋଗେଶ୍ୱର, ହେ ବିଶ୍ୱସ୍ୱରୂପ? ମୋତେ କହ।" ନାରାୟଣ ହସି, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଉପଦେଶ କଲେ— “ତାଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ଭକ୍ତି ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିବା ଉଚିତ, ଏହା ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ। ମୋ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଜାଣି, ମୋକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କାମନା କରୁଥିବା ଲୋକେ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପୂଜନ କରିବା ଉଚିତ। ଆତ୍ମାକୁ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଭାବି ଧ୍ୟାନ କର, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବ। ଅନ୍ୟ ଏକ ବ୍ରହ୍ମଧ୍ୟାନ ଅଛି, ଯାହା ଗୁଣାତୀତ। ଯଦି ଏହା ଅସମ୍ଭବ, ତେବେ ମୂଳ ଅଭ୍ୟାସକୁ ଅନୁସରଣ କର; ଏହି ହେଉଛି ବେଦ ଉପଦେଶ। ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପୂଜା କର; ତେବେ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରିବୁ।" "ଫଳ କ’ଣ, କାରଣ କ’ଣ, ତୁମେ କିଏ, କାହାର କାର୍ଯ୍ୟ କ’ଣ?"— ପ୍ରଶ୍ନ ହେଲା। ନାରାୟଣ କହିଲେ— “ଏହି ସ୍ୱୟଂ-ପ୍ରଭା, ଅବିନାଶୀ, ଅନନ୍ଦ ଓ ଅନ୍ଧକାର ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ ଯାହା ଚିରକାଳ ଅଛି। ଫଳ ହେଉଛି ଏହି ଜଗତ୍ ଓ ଅବ୍ୟକ୍ତ; କାରଣ ହେଉଛି ପବିତ୍ର, ଅବିନାଶୀ। ମୋ କାର୍ଯ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି, ପ୍ରଳୟ। ଏହିପରି, କ୍ରିୟାଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଚିରନ୍ତନଙ୍କୁ ଉଚିତ ଭାବେ ପୂଜିବା ଉଚିତ।" "ଏହି ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ କ’ଣ, ଏହି ତ୍ରିଧା ଧ୍ୟାନରେ କିପରି ନିଶ୍ଚିତ?" ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସଠିକ୍ ଉପାୟ, ପବିତ୍ର ଉପବାସ କ’ଣ? ସମସ୍ତ କଥା ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ଏଠାରେ କହ, ହେ ପଦ୍ମନୟନ।" ନାରାୟଣ କହିଲେ— “ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ସମସ୍ତ କଥା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଯଥାଯଥ ଭାବେ କହିଛି।” ଏପରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ନାରାୟଣ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଇଗଲେ।