ତିନି ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏକ ପବିତ୍ର ହ୍ରଦ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଜଳେଶ୍ୱରା ନାମରେ ଜଣାଯାଏ। ଏହି ହ୍ରଦର ମହିମା ଅପାର—ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଦଶ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପିତୃଗଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏହି ହ୍ରଦ ଅତି ଦୂରରେ ନୁହେଁ, ସରଳ ଓ ଅର୍ଜୁନ ଗଛର ଛାୟାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏଠିରେ ଶତ କୋଟିଠାରୁ ଅଧିକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯେଉଁଠି ନର୍ମଦା ନଦୀର ପବିତ୍ର ଜଳ ସ୍ପର୍ଶ କରିଲେ ଲୋକେ ପରମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଏହି ପୁଣ୍ୟ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ତୁରନ୍ତ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଓ ବ୍ୟାଧିରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ଏହି ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ ଭଗବାନ୍ ସ୍ୱୟଂ ତିନି ଲୋକର ମଙ୍ଗଳ ଅଭିଲାଷୀ ହୋଇ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଏବଂ ପରିଶୁଦ୍ଧ ମନରେ ଥିଲେ, ଲୋକେ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ବିଶେଷକରି ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ବାସ କରନ୍ତି। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଓ ଦାନ ଦେବା ଦୁହିଁ ଏକାକାର, ଯେପରି ଶଙ୍କର ମୋତେ କହିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ ଏକ ଶତ କୋଟି ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକମାନେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ଏହି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥକୁ ମସ୍ତକେ ନମସ୍କାର କରିବା ଉଚିତ, ଏହାର ଦର୍ଶନ ମାତ୍ରରେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୁଚିଯାଏ। ଏଠିରେ ଏକ ଦିନ ଓ ଏକ ରାତି ଉପବାସ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ନିୟମିତ ଉପାୟରେ ଏଠିକୁ ଯାଇଲେ ମଣିଷ ସମସ୍ତ ଇଛା ପୂରଣ କରିପାରେ। ଏଠିରେ ଲୋକେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଦଶ ଗୁଣା ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହି ତୀର୍ଥ ନାନା ପ୍ରକାର ଗଛ, ଲତା ଓ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ। ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଇନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ବହୁତି ଵିଦ୍ୟାଧରମାନେ ଏଠିରେ ବିରାଜିତ। ଏଠିରେ ଯିଏ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ପୌଣ୍ଡରୀକ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ଲାଭ କରେ। ନର୍ମଦା ସଙ୍ଗମରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଲୋକେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ମହିମା ପୂର୍ବରୁ ଋଷିମାନେ ଏବଂ ସ୍ୱୟଂଭୂ ଭଗବାନ୍ କହିଥିଲେ। ଏହି ପବିତ୍ର କଥାଗୁଡ଼ିକ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇଥିଲା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ଅଭିଲାଷୀ ହୋଇ। ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ଏହାକୁ ଗୁଣଗାନ କରନ୍ତି। ରାଜା, ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ଏକାତ୍ମ ହୁଏ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଲୋକେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରି ଓ ଜଳ ତର୍ପଣ କଲେ ସମସ୍ତ ଇଛା ପୂରଣ ହୁଏ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଏକାକାର ଭାବେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। ଏଠିରେ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କଲେ ମଣିଷ ରୁଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ତୁରନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନର ଅର୍ଧ ଅଂଶ ଲାଭ କରାଯାଏ। ସ୍ନାନ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଣିଷ ସିଂହାସନର ନାୟକ ହୁଏ। ଏକ ରାତି ଉପବାସ କରି ନିୟମିତ ପ୍ରକାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ହଜାର ଗାଈ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ। ଏଠିକୁ ଯାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ମହାଦେବ ମହେଶ୍ୱର ଯୋଗ ଦାନ କରନ୍ତି। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କଲେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। ତା’ପରେ ସେ ଜନ୍ମର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ଲାଭ କରି ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଆନ୍ତି। ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ଏକ ଦିନ ଓ ଏକ ରାତି ଉପବାସ କଲେ ତିନି ରାତି ଉପବାସର ଫଳ ମିଳେ। ଏହିପରି ଜଳେଶ୍ୱରା ହ୍ରଦର ମହିମା ଅପାର ଓ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଯାହା ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ, ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ଗୁଣଗାନ କରିଛନ୍ତି।