ଏଠାରେ ଯିଏ ନିଜ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଲାଭ କରେନାହିଁ । ମୁଁ ସମସ୍ତ ପାପକୁ ଧ୍ଵଂସ କରିଦେଉଛି, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ । ଏଠାରେ ଧ୍ୟାନ, ପାଠ ଓ ନିୟମ ଅକ୍ଷୟ ହୋଇଯାଏ । ଦେଓଦାର ଜଙ୍ଗଲ ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥଳ, ଯାହାକୁ ମହାଦେବ ସ୍ୱୟଂ ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତି । ସେଠାରେ ଗଙ୍ଗାର ପବିତ୍ର ସ୍ନାନସ୍ଥଳ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପୀଠ ଅଛି । ଏହିଠାରେ ମହାର୍ଷିମାନେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଓ ଜନୀମାନେ ମିଶି ହଜାର ହଜାର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ । ବଡ଼ ବଡ଼ ଋଷିମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଯଜ୍ଞ କରୁଥିଲେ, ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଥିଲେ । ଏଠିରେ ଘଟିଥିବା ବଡ଼ ତ୍ରୁଟିକୁ ଘୋଷଣା କରି, ହର ଦାରୁ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଥିଲେ । ଶଙ୍କର ହରାଉଥିବା ବୁଦ୍ଧିକୁ ଫେରାଇବା ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆସିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଖେଳରେ ମନ ଲଗିଥିଲା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହାତ, ବିଶାଳ ଦେହ, ଚମତ୍କାର ନୟନ ସହିତ, ଯେଉଁଠି ସେ ଦିଗ୍ବସ୍ତ୍ର ହୋଇ, ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ପରି ଚାଲୁଥିଲେ । ସେ ଭଗବାନ୍ ମୃଦୁ ହସ ଦେଇ, ତାଙ୍କର ଦେବୀୟ ଗୁଣ ସହିତ ସମ୍ନିଧାନ କଲେ । ଏହି ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ଏକ ନାରୀ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀଙ୍କ ପଛୁକୁ ଚାଲିଲେ । ସେ ଚମକୁଥିବା ହସ, ଚମତ୍କାର ଅଳଙ୍କାର, ହଂସୀ ପଦଚାରଣା, ଖେଳମୟ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷକ ଭାବରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ । ହରି ତାଙ୍କର ମାୟାରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମୋହିତ କରି, ଭିକ୍ଷା ମାଗିବାକୁ ସଂସାରରେ ବ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ଦେବୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ମାୟାରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ, ଦେବାଦିଦେବଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ । ଏହି ଖେଳରେ, ମୋହବଶତଃ ସମସ୍ତ ନାରୀମାନେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ; ସେମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇ ଚାହିଦାରେ ଆବେଗିକ ହେଲେ, କେହି କେହି ଭୂବଙ୍ଗୀ ଦେଇ ଚାଲିଲେ । ଏହି ସବୁ ମାୟା ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ଏମିତି ଅନୁଭବ କରିଲେ ଯେ, ସେଟି ସତ୍ୟ ବୋଲି ମନେ ହେଲା । ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ଏହି ପ୍ରାଚୀନ ପରମେଶ୍ୱର ଅମର ଚରିତ୍ର ଦେଖାଇଲେ । ଏହି ମୋହରେ ରୃଷିମାନେ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ । ଏହି ମୋହରେ ପଡି, ସେମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଶାପ ଦେଇଥିଲେ । ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଲୋକରେ ଯେମିତି ତାରାମାନେ ଆକାଶରେ ରହିଥାନ୍ତି, ଏମିତି ସେମାନେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, ଦେବତାଧିଦେବଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ଆପଣ କିଏ?" ସେମାନେ କହିଲେ, "ଆପଣ ଏଠାରେ ତାଙ୍କ ସହିତ ରୁହନ୍ତୁ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ହୋନ୍ତୁ । ଜାମା ପିନ୍ଧନ୍ତୁ, ସ୍ତ୍ରୀକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତୁ ଓ ତପସ୍ୟା କରନ୍ତୁ ।" ବିଶ୍ୱସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଦେଖି, ଧୀର ମନ ଓ ଧର୍ମଜ୍ଞାନୀମାନେ କହିଲେ, "ମୋର ସ୍ତ୍ରୀକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ । ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଭାଗ୍ୟଶାଳି ତ୍ୟାଗଯୋଗ୍ୟ ।" ତେବେ ମହାଦେବ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏଭଳି ଭାବେ କେବେ ତାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗିବି ନାହିଁ । ତୁମେ ଯେ କହିଛ, ସେଠି ତଥ୍ୟ ନାହିଁ; ଏଠାରୁ ଚାଲିଯାଅ!" ଏହିପରେ, "ତୁମେ ଯେମିତି ଦେଖୁଛ, ତାହା ତୁମ ପ୍ରତିତି," ବୋଲି ସେ ପୁନି ଚାଲିଗଲେ । ସେ ପରମେଶ୍ୱର ବିଶିଷ୍ଟ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲେ । ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀ ଆସି, ଭକ୍ତିସହିତ ପ୍ରଣାମ କଲେ । ସେ ଧର୍ମପରାୟଣା ଥିଲେ, ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୁହଁରେ ଔଷଧ ଲଗାଇଲେ ।