ଏକ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଶୂଭ୍ର ଗୃହରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଜଣେ ଅତିତ ଆତ୍ମାର ବିୟୋଗ ଘଟିଛି, ସମସ୍ତେ ଏକାଠି ଖାଇବା ଏବଂ ରହିବା ପରେ, ଦଶ ରାତି ପରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ତଥାପି, ଏହି ଦିନରେ ଏହି ଗୃହରେ ଖାଇବା କିମ୍ବା ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯଦି କେହି ଶବକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରନ୍ତି, ସପିଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧୀଙ୍କ ପାଇଁ ଦଶ ଦିନ ଶୁଦ୍ଧି ଲାଗିଥାଏ। ଦ୍ୱିଜ ଲୋକମାନେ ଦଶ ଦିନରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଅନ୍ତି, ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ସମୟ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ। ପର୍ୟାୟକ୍ରମରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଛଅ ରାତି କିମ୍ବା ତିନି ରାତିରେ ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ସ୍ନାନ କରି ଘୃତ ଭୋଜନ କରିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଶୁଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ଯଦି ବିପ୍ର ଅଶୁଦ୍ଧି ସମୟରେ ଆନ୍ୟକୁ ସ୍ନେହରେ ସ୍ପର୍ଶ କରନ୍ତି, ଏହି ଅଶୁଦ୍ଧି ସମୟ ଅନୁସାରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ସ୍ନାନ କରି, ଅଗ୍ନି ସ୍ପର୍ଶ କରି ଘୃତ ଭୋଜନ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ଶୂଦ୍ର ପାଇଁ ତିନି ଦିନ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅଛି, କିମ୍ବା ଏକ ଶତ ପ୍ରାଣାୟାମ କରିଲେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ଅଶୁଦ୍ଧି ତିନି ରାତି ଯା କି ଏକ ଦିନ ହୁଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଇଁ ଏକମାତ୍ର ସ୍ନାନ ଏବଂ ଅଲୋକ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ସ୍ନାନ କରିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ, ଏହି ବିଷୟରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସମ୍ବନ୍ଧୀ ହେଉ କି ଅନ୍ୟ କେହି, ଦଶ ଦିନ ପରେ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ଅଶୁଦ୍ଧି ସମୟ ଶେଷ ହେଲେ, ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ଅଶୁଦ୍ଧି ଯେତେ ଦିନ ରହିଥାଏ, ସେହି ପରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ କରିବା ଉଚିତ। ସପିଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଲେ, ଜନ୍ମ ନାମ ଜାଣି ପାଣି ସମ୍ବନ୍ଧ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ। ସ୍ପର୍ଶ ଭାଗୀ ତିନି ଜଣ ଏବଂ ଆତ୍ମା ଅଛନ୍ତି; ସପିଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧ ସାତ ପିଢି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥାଏ। ବିବାହିତ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ, ପିତାମହ ଦେବତା କହିଛନ୍ତି ସପିଣ୍ଡ ସମ୍ବନ୍ଧ ପତି ଦ୍ୱାରା ହୁଏ। ଭିନ୍ନ ଜାତିରେ ଏହି ସମ୍ବନ୍ଧ ତିନି ପିଢି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଥାଏ। ଦାନକାରୀ, ନିୟମ ଅନୁସରଣକାରୀ, ବ୍ରହ୍ମ ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ; ରାଜା, ଦୀକ୍ଷିତ ଏବଂ ପ୍ରାଣସତ୍ତ୍ର ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା; ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ କିମ୍ବା ବିପଦ ସମୟରେ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଶୁଦ୍ଧି ଘୋଷିତ। ସାପ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁ ଏବଂ ଏହିପରି ଘଟଣାରେ ମଧ୍ୟ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାଇଁ ବିରତି ଦେଇବା ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଶୁଦ୍ଧି ଘୋଷିତ। ଯେଉଁଠାରେ କେହି ପତିତ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ହେଉଛନ୍ତି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଲୋକମାନେ ଅଶୁଦ୍ଧି ମାନନ୍ତି ନାହିଁ। ଅଶୁଦ୍ଧିରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କିମ୍ବା ପିଣ୍ଡ ଦାନ ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏହିପରି ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଅଶୁଦ୍ଧି, ଅଗ୍ନି, ପାଣି, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ନାହିଁ। ଯେଉଁ ମହିଳା ପାଇଁ, ଅଶୁଦ୍ଧି ନିୟମ ଅନୁସରଣ କରିବା ଏବଂ ପାଣି ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ। ସୁଯୋଗ ଅନୁସାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ଧାନ, ଗାଁଠି, ପୋଷାକ, ତିଳ, ପକା ଭାତ, ଗୁଡ଼ ଏବଂ ଘୃତ ଦାନ ହେବା ଉଚିତ। ଅଶୁଦ୍ଧିରେ ଥିବା ଘରରୁ ସଦା ସୁକୁଆ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଠାରେ ଅଗ୍ନି ଦୀପିତ ହୋଇନାହିଁ, ସେଉଁଠି ଘରେ ବା ଲୋକିକ ଅଗ୍ନି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ଶବ ଦାହ ସମୟରେ ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ। ଦଶ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତେ ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନେ ଭିଜା ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ରହିବା ଉଚିତ। ଚତୁର୍ଥ ଦିନ ଘର ଦ୍ୱାରରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ମୃତ ଆତ୍ମା ନିମିତ୍ତେ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ। ପ୍ରଥମେ ଶୁଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦମ୍ପତିମାନେ ପାଇଁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ। ପରେ ଦମ୍ପତି ନୁହଁନ୍ତିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ଭୋଜନ ଦେବା ଉଚିତ, ଏହି କ୍ରିୟା 'ନବ ଶ୍ରାଦ୍ଧ' ରୂପେ ପରିଚିତ। ଏକ ଶୁଦ୍ଧିବସ୍ତୁ, ଏକ ପାଣିପାତ୍ର ଏବଂ ପିଣ୍ଡ ଦାନ ପାଇଁ ପାତ୍ର ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ପୁନଃ ପିତୃମାନେ ସହିତ ମୃତ ଆତ୍ମାକୁ ଯୋଡ଼ିବା ନିୟମ ଅଛି। ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ପାତ୍ରରେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।