ଏକ ସମୟର କଥା, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାଙ୍କ ଜ୍ଞାନକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଉଥିଲା, ସେଠି ମହାଦେବଙ୍କୁ ଏହି ଜ୍ଞାନର ଉପମା ଦିଆଯାଉଥିଲା। ଏହି ଜ୍ଞାନକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ପାଇଁ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମହାଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ ଏବଂ ତାହା ଦ୍ୱାରା ଅପୂର୍ବ ଅବସ୍ଥାକୁ ଉପଲବ୍ଧ କରିଥିଲେ। ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରୁଷ ରୂପରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଶରୀର ବିନା କେବେ ଦେଖିଯାଉ ନାହିଁ। ଏଠାରେ ଏହି ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଉଛି, ଯେ ଧର୍ମ ବିନା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆମ୍ବିତ୍ତି କିମ୍ବା ଧନ ନିମନ୍ତେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କାରଣ ଧର୍ମ ହେଉଛି ସେଇ ଭଗବାନ, ଦେବତା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ପଥ। ବେଦ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ କେବେ ଉପେକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ ଏମିତି କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ମିଶିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯିଏ ଉପଦେଶ ଦିଏ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଏ, ସେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ଏଠାରେ ଶିକ୍ଷା ଦିଆଯାଉଛି, ଯେ କେବେ ଅପ୍ରିୟ କିମ୍ବା ହାନିକାରକ କଥା କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଏବଂ କେବେ ଚୋରି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଅନ୍ୟର ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିବା ପ୍ରାଣୀ ନରକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକ, ଯଦି ଅସମର୍ଥ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିନ୍ଦିତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରୁ ବଞ୍ଚିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଦୁଷ୍ଟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିବା ଭିକାରୀ ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀର ପ୍ରାଣକୁ ନେଇ ଦେଇଥାଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି କେବେ ନେଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଦୁଃଖରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ଦେବତାଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇବାକୁ ସଦା ସ୍ଵୟଂ ଚେଷ୍ଟା କରି ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ୍। ମନୁ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, କହିଛନ୍ତି– ଅନ୍ୟଙ୍କ ଦିଆଯାଇନଥିବା ଜିନିଷ ନେଇବା ହେଉଛି ଚୋରି। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କେବଳ ଧର୍ମ ନିମନ୍ତେ ହେବା ଦରକାର, ନାହିଁଲେ ଅପସାରଣ ହୁଏ। ଏହା ନିୟମ– ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଖାଦ୍ୟ ଅଭାବରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରନ୍ତି, ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ। ପାପକୁ ଉପବାସ ଦ୍ୱାରା ଚୁପାଇ ଦେଇ ଶ୍ରୀ, ଶୂଦ୍ରମାନେ ଏବଂ ମହିଳାମାନେ ଠକାଯାନ୍ତି। ଯେଉଁ ବ୍ରତ ଚତୁର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ କରାଯାଏ, ସେ ବ୍ରତ ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଯାଏ। ଯିଏ ତପସ୍ୱୀଙ୍କୁ ଚୋରି କରେ, ସେ ପଶୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ସେମାନେ ତୁରନ୍ତ ଅପରାଧ କରିଥିବା ଫଳରେ ପାପ ଅବସ୍ଥାକୁ ଗୁଡିଯାନ୍ତି। ପଞ୍ଚରାତ୍ର କିମ୍ବା ପାଶୁପତ ଦର୍ଶନର ପୂଜା କେବେ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, କଥାରେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଲୋକ ପତନ ହୁଏ, ତେଣୁ ସ୍ଵୟଂ ଚେଷ୍ଟା କରି ଏଡ଼ାଇବା ଦରକାର। ଜ୍ଞାନ ଅସ୍ୱୀକାର କରିବା, ନାସ୍ତିକ ଭାବ, ଏକ ଲକ୍ଷ ଗୁଣା ଅଧିକ ପାପ। ଧର୍ମ ଉପେକ୍ଷା କରିଲେ ପରିବାର ନିମ୍ନ ହୁଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ବିରୋଧ କରିଲେ ପରିବାର ନିମ୍ନ ହୁଏ। ଅଧର୍ମ ଚରଣ କଲେ ପରିବାର ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଉଚିତ ଆଚରଣ ନ କରିଲେ ପରିବାର ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଏହି ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଉଛି, ଯେ ଶୂଦ୍ର ଶାସିତ ଭୂମି କିମ୍ବା ଅସ୍ତିକ ବିପରୀତ ଲୋକ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଦୁଇ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟର ଅଞ୍ଚଳ ଛଡ଼ି, ଦ୍ୱିଜମାନେ ଅନ୍ୟ କୋଉଁଠି ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପବିତ୍ର ନଦୀ ଥିବା ଭୂମିରେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ବସିପାରନ୍ତି। ଅନ୍ୟ ସକାଳ ସ୍ଥାନରେ, କିମ୍ବା ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ଗ୍ରାମ ପାଖରେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଅଜ୍ଞାନୀ, ଅଭିମାନୀ, ଅବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏବଂ ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧ୍ୟରେ ବସୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ମିଶିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯଜ୍ଞ କରିବା, ଶିକ୍ଷା ଦେବା, ଯୌନ ସମ୍ପର୍କ, ଏବଂ ଏକସାଥି ଖାଇବା— ଏହି ଏକାଦଶ ଦୋଷ ମିଶ୍ର ଜାତିର ଦୋଷ ଭାବେ ଘୋଷିତ। ତେଣୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ଏହି ମିଶ୍ର ଜାତି ଦୋଷକୁ ଏଡ଼ାଇବା ଦରକାର। ଯେଉଁଠାରେ ଭସ୍ମରେ ସୀମା ରେଖା ଦିଆଯାଏ, ସେଠି ମିଶ୍ର ଜାତି ଦୋଷ ହୁଏନାହିଁ। ଏକ ଶାରି ଛଅ ପ୍ରକାରରେ ବିଭକ୍ତ ହୁଏ– ଦ୍ୱାର, ଖମ୍ବା, କିମ୍ବା ରାସ୍ତା ଦ୍ୱାରା। ଅଶୁଚିତା ବେଳେ କଥା କହିବା କିମ୍ବା କୌଣସି ମୁଖ୍ୟ ଅଂଗକୁ ଛୁଇଁବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଦ୍ୱାରା ଜୀବନର ଧର୍ମ, ଆଚରଣ, ଏବଂ ଦୈବତା ରେ ପ୍ରତି ଶ୍ରଦ୍ଧା ରଖିବାର ଉପାୟ ଶିଖାଯାଉଛି।