ଏକ ସତ୍ୟନିଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ କିପରି ଦୈନିକ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ, ଏହା ବିଷୟରେ ପୌରାଣିକ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ପ୍ରଥମେ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ଭିକ୍ଷା ମାଗିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅପମାନ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ଭିକ୍ଷା ମାଗିବା ପ୍ରଥା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ବୃତ୍ତ ଓ ଅଧମ ଲୋକମାନଙ୍କଠାରୁ ଭିକ୍ଷା ନେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହି ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ପ୍ରତিদিন ଶୁଧ୍ଧ ଚିତ୍ତ ଓ ପ୍ରୟାସରେ ଘରେ ଘରେ ଭିକ୍ଷା ଆହରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ଜୀବନ ଚାଲାଇଥାଏ। ଯଦି କେବେ ତାହାରେ ସଫଳ ହେବାକୁ ନପାରିବେ, ତେବେ ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଘରକୁ ଯାଇଥିଲେ, ସେଠାକୁ ପୁନି ଯିବା ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ। ଭିକ୍ଷା ମାଗିବା ବେଳେ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ନିଜ ଭାଷାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଚାରିପାଖରେ ଦୃଷ୍ଟି ନ ଦେଇ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଥିବା ଉଚିତ। ଭୋଜନ କରିବା ସମୟରେ ସେ ଚିତ୍ତକୁ ଏକାଗ୍ର ରଖି, ଅଳ୍ପ କଥା କରି, ପ୍ରୟାସରେ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି ଭିକ୍ଷା ଆହରଣ କରି ଜୀବନ ଚାଲାଇଥିବା ବ୍ରତୀମାନେ ଉପବାସର ସମାନ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଯେଉଁଠାରେ ଦୟାଳୁ ଲୋକ ଭିକ୍ଷା ଦେଉଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ଦୃଷ୍ଟି ପକାଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଖୁସି ହେବା, ପ୍ରସନ୍ନ ହେବା ଓ ସମ୍ମତି ଦେବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ଯାହା ଅପବିତ୍ର ଓ ସମାଜରେ ଘୃଣିତ, ତାହାକୁ ସଦା ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ। ଏହା ସଦା ପ୍ରଚଳିତ ନିୟମ ଯେ, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ସବୁବେଳେ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଶୁଧ୍ଧ ସ୍ଥାନରେ ବସି ଭୋଜନ ଶେଷ କରି, ଦୁଇଥର ମୁଁହ ଧୁଇବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହାପରେ, ଠୋଠ ଓ ମୁଁହ ଭିତର ଛୁଇଁବା ପରେ ଏବଂ ନୂତନ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିବା ପରେ ମଧ୍ୟ, ଅଧ୍ୟୟନ ଆରମ୍ଭ କରିବା ସମୟରେ, କିମ୍ବା ଥୁ ଫେଙ୍କିବା, କାଶିବା, ଗଭୀର ଶ୍ୱାସ ନେବା ପରେ, ଦୁଇ ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ପୂର୍ବରୁ ମୁଁହ ଧୁଇଛନ୍ତି ମଧ୍ୟ, ପୁନି ମୁଁହ ଧୁଇବା ଦରକାର। କାନ୍ଦିଲେ କିମ୍ବା ରକ୍ତପାତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କରିବା ଉଚିତ। ଘୁମ ଥୁଆ ପରେ, ଏକଥର କିମ୍ବା ଅନେକଥର ମୁଁହ ଧୁଇବା ଆବଶ୍ୟକ, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ମଧ୍ୟ। ଜଣେ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଯଦି ନାରୀ କିମ୍ବା ନିଜକୁ ଛୁଁନ୍ତି, କିମ୍ବା ନିମ୍ନ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତି, କିମ୍ବା ନିଜ କେଶ ଛୁଁନ୍ତି, କିମ୍ବା ଅଧ୍ୱସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତି, ସେ ଶୁଧ୍ଧ ହେବା ପାଇଁ ସଦା ବସି, ପୂର୍ବ କିମ୍ବା ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ମୁଁହ ଧୁଇବା ଉଚିତ। ମାତ୍ର ପାଦ ଧୋଇନାହିଁ, ମୁଁହ ଧୁଇଲେ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୁଏ ନାହିଁ। ବର୍ଷାଜଳ, ଦଣ୍ଡାଇ ବସି, ଉପରୁ ତଣାଉଥିବା ଜଳ, ଚପ୍ପଲ କିମ୍ବା ଆସନ ଉପରେ ବସି, ଘୁଡ଼ା ଚାଲିବା ଭଳି, ଫେନ ଥିବା କିମ୍ବା ଅପବିତ୍ର ଜଳ, ଅନ୍ୟ ଲୋକ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରିଥିବା ଜଳ, ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ଶବ୍ଦ କରିବା, ବିକ୍ଷିପ୍ତ ମନ ରଖିବା, ହାତ ଅସ୍ଥିର କରିବା, ଉଚିତ ସୀମାର ବାହାରେ ବସିବା, ଏବଂ ବୈଶ୍ୟ, ନାରୀ, କିମ୍ବା ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ଛୁଆଁଥିବା ଜଳ ଦ୍ୱାରା କ୍ଲେଶ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ପିତୃଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆଙ୍ଗୁଠି ଓ ତରଜନୀ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଜଳକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନାଯାଏ। ଆଙ୍ଗୁଳିର ଆଗରେ ଥିବା ଜଳକୁ ‘ଦୈବ’ କୁହାଯାଏ, ଏହାକୁ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ପବିତ୍ର ମନାନ୍ତି। ଏହି ଜ୍ଞାନ ଥିଲେ ବ୍ୟକ୍ତି ଭ୍ରମିତ ହେବେ ନାହିଁ; ଏହିପରି ପବିତ୍ର ନିୟମରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଲେ ଏହା ନିଜେ ଶୁଭ ତୀର୍ଥ ହୁଏ। ହେ ଦ୍ୱିଜଜନ! ଶରୀର, ଭାଗ୍ୟ କିମ୍ବା ପୂର୍ବଜଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁ ଅଶୁଦ୍ଧି ଆସିଥାଏ, ତାହାକୁ ଶୁଧ୍ଧ କରିବା ପାଇଁ ଆଙ୍ଗୁଠି ତଳ ଦ୍ୱାରା ମୁଁହ ଛୁଇଁବା ଉଚିତ। ତରଜନୀ ଓ ଆଙ୍ଗୁଠି ଯୋଗ କରି ଦୁଇ ନାକ ପାର୍ଶ୍ୱ ଛୁଇଁବା ଉଚିତ। କିମ୍ବା ଆଙ୍ଗୁଠି ଦ୍ୱାରା ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଛୁଇଁବା କିମ୍ବା ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ ଛୁଇଁବା ମଧ୍ୟ ସମ୍ମତ। ଏପରି କଲେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ମହେଶ୍ୱର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭାବେ ବିଦ୍ୟମାନ ହୁଅନ୍ତି। ଦୁଇ ଚକୁ ଛୁଇଁଲେ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ଦୁଇ କାନ୍ ଛୁଇଁଲେ ବାୟୁ ଓ ଅଗ୍ନି ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି। ମୁଣ୍ଡ ଶିର ଛୁଇଁଲେ ନିଜ ଆତ୍ମା ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଏ। ଯଦି ଜିଭ ଦାନ୍ତ କିମ୍ବା ଦାନ୍ତରେ ଲାଗିଥିବା ବସ୍ତୁକୁ ଛୁଏ, ତେବେ ଅଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ। ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ବସ୍ତୁକୁ ଭୂମି ସମାନ ମନିବା ଉଚିତ; ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଛଡ଼ା ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମନୁ କହନ୍ତି, ଫଳ, ମୂଳ ଓ ଇଖୁରେ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ। ଏଭଳି ଶାସ୍ତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ଓ ଆଚରଣ ଅନୁସରି, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ପବିତ୍ର ଓ ନୀତିମୟ କରିପାରନ୍ତି।