ସେଠି ସଦା ଅଜନ୍ମା, ପରମ ପିତାମହ ଦେବଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପୂଜା କରାଯାଏ । ସେ ଦେବତା ସମସ୍ତ ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ନିରନ୍ତର ବିରାଜିତ, ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟ । ସେଠି ଏକ ମହାସରୋବର ଅଛି, ଯାହା ପବିତ୍ର, ଶୁଭ୍ର ଓ ଅମୃତସ୍ବରୂପ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସୁଗନ୍ଧ ଓ ବିସ୍ତୃତ । ଏହି ସରୋବରରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ମହାପୁରୁଷ, ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ, ଦୋଷ ଓ କୁଟିଲତା ରହିତ ସନ୍ତମାନେ ନିତ୍ୟ ଆସନ୍ତି । ସେଠି Sumanā ଓ Vedanāda ନାମକ ଦୁଇ ମୁଖ୍ୟ ଶିଷ୍ୟ ଅଛନ୍ତି । ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନ ପ୍ରତି ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହାପୁରୁଷମାନେ ସେଠି ଏହି ପରମ ଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି । ମହେଶ୍ୱର ଓ ତାଙ୍କ ଦେବୀ ସହିତ ଏଠି ବାରମ୍ବାର ଉପସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି । ସେଠିର ସରୋବର ଓ ନଦୀମାନେ ନିୟମିତ ମନୋନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖିଥିବା ଋଷିମାନେ ବ୍ୟବହୃତ କରନ୍ତି । ସେମାନେ ମନସ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମରେ ଲଗାଇ, ଜ୍ଞାନ ଉପରେ ଆସକ୍ତି ରଖି, ସେଠି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି । ସେମାନେ ଏହି ସବୁକୁ ବ୍ୟାପିଥିବା ଈଶାନ ଦେବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି । ଏଠି ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ତାଙ୍କ ସହଧର୍ମିଣୀ ଶଚୀ ସହ ବିରାଜିତ । ଏଠି ଅପରୁପା ଦୁର୍ଗା ଦେବୀ ନିଜେ ବସିଛନ୍ତି, ସେ ଯୋଗର ଅମୃତ ଆସ୍ୱାଦନ କରି ସାର୍ବଭୌମ ଆନନ୍ଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି । ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠି ଶତଶଃ ପୁରାତନ ରାକ୍ଷସ ପୁର ଅଛି, ଯାହା ସରୋବର ରୂପେ ବିଦ୍ୟମାନ । ଏଠି ଏକ ଅପୂର୍ବ ରତ୍ନମୟ ଶ୍ରୀଙ୍ଗାରିତ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ଯକ୍ଷମାନଙ୍କର ଅପାର ଶକ୍ତିର ନିବାସ ଅଛି । ଏହା ଦୁର୍ଗ, ଦ୍ୱାର ଓ ରତ୍ନମୟ ତୋରଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ । ସେଠି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅବିନାଶୀ ଆଲୋକ, ସ୍ୱୟଂ ବିଷ୍ଣୁ ଧ୍ୟାନରେ ବସିଛନ୍ତି । ଏଠି ଦେବୀଙ୍କର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାର ଅଛି, ସମସ୍ତ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ । ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳି ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଏଠି ବିଶ୍ୱକୁ ମୋହିତ କରିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ, ନିଜ ତେଜର ରଶିମାନେ ଚମକୁଥିବା ବ୍ରହ୍ମ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି । ସେଠି ଚାରିଟି ଅଦ୍ଭୁତ ପଦ୍ମ ଶୋଭିତ ସରୋବର ଅଛି, ଯାହା ରତ୍ନମୟ ସିଢ଼ି ଦ୍ୱାରା ଯୋଗାଯୋଗିତ, ଏହି ସରୋବର ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଞ୍ଚଳ ଶୋଭିତ । ଏଠି ଦେବତା ଶଙ୍କରଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱରେ ଗଠିତ ଦିବ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣିକାର ଉଦ୍ୟାନ ଅଛି, ଯାହା ମନୋହର ରାଜପ୍ରାସାଦ, ଘଣ୍ଟା ଓ ଚାମରା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ । ମୃଦଙ୍ଗ, ମୁରଜ ଓ ବୀଣା, ବାଂଶୀର ସୁର ଏଠି ନିତ୍ୟ ଝଙ୍କାରିତ । ଶୁଭ୍ର ଦେଆଳି ଦ୍ୱାରା ଏହି ପ୍ରାସାଦ ଚାରିପଟେ ଚମକୁଛି । ସେଠି ଦେବୀ ନିତ୍ୟ ଯୋଗରେ ଲୀନ ହୋଇ ବସିଛନ୍ତି । ବ୍ରହ୍ମବିଷୟକ କଥା କହୁଥିବା ଋଷି ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ସେଠି ଦେବୀଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି । ସିଦ୍ଧମାନେ ଏଠିର ସରୋବର ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି, ଯାହା ଦେବମାନେ ଉପଯୁକ୍ତ । ଏଠି ଶତଶଃ ଗନ୍ଧର୍ବ ନଗରୀ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଦିବ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଚାରିପଟେ ଅଛନ୍ତି । ସେମାନେ ସଦା ଆନନ୍ଦ ଓ ବିଲାସରେ ମନ ଲଗାଇ ଖେଳୁଛନ୍ତି । ରମ୍ଭା ନେତୃତ୍ୱ ଦେଉଥିବା ଅପ୍ସରାମାନେ ଏଠି ରହି, ପ୍ରେମ ଲାଗି ସଦା ଉତ୍ସୁକ । ଏହି ନଗରୀ ସମସ୍ତ ରତ୍ନ ଓ ଅସଂଖ୍ୟ ଝରଣା ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏଠି ଶାନ୍ତ ଓ ରଜସ୍ୱଳା ରୁଦ୍ରାଣୀମାନେ ଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମନେ ପ୍ରଭୁ ପ୍ରତି ଅଟୁଟ ଭକ୍ତି ରଖି । ସେମାନେ ପରମ ଆଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅବସ୍ଥାକୁ ଉପନ୍ନତ ହୁଅନ୍ତି । ସେଠି କପିଳା ରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମହାର୍ଷି ନନ୍ଦୀଶ୍ୱର ବସିଛନ୍ତି । ଏଠି ଅପାର ତେଜସ୍ୱୀ, ପବିତ୍ର ଭାସ୍କର, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିବାସ ଅଛି । ସେଠି ଶିତଳ କିରଣ ଦେବତା, ଚନ୍ଦ୍ରମା ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି । ଏହି ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ହଜାର ଯୋଜନ ପରିମାଣର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ରତ୍ନମୟ ଦ୍ୱାର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ । ସେଠି ବିଶ୍ୱାତ୍ମା ସାବିତ୍ରୀ ସହ ବସନ୍ତି, ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ବାସୁଦେବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଅଛନ୍ତି ।