ଏହି ମହାଗ୍ରନ୍ଥ, କୁଣ୍ଡା ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉପକୃତିକର ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଭଳି ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି । ଏହି ପବିତ୍ର ନାମଧାରୀ ମହାରାଜା ଏହାକୁ ନିଜେ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ପୁଅ, ଭଜମାନା ନାମକ, ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରବୀଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଥିଲେ । ଏହି ପ୍ରଭୁ ଏହିପରି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଥିଲେ – "ମୋର ପୁଅ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଉ ।" ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ସତ୍ୟଜ୍ଞାନରେ ସଦା ଲିପ୍ତ ଥିଲେ । ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିମି ଏବଂ କୃକାନା ସବୁଠୁ ଖ୍ୟାତିବାନ ଥିଲେ । ବୃଷ୍ଣିର ସୁମିତ୍ର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ଅନମିତ୍ର ଏବଂ ଶିନି ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଥିଲେ । ପ୍ରସେନା ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଥିଲେ, ସତ୍ରଜିତ ଉତ୍ତମ ଥିଲେ । ସତ୍ୟବାନ ସତ୍ୟରେ ନିପୁଣ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ସତ୍ୟକା ଥିଲେ । ସତ୍ୟକାଙ୍କ ପୁଅ କୁଣି, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଯୁଗନ୍ଧରା । ପୃଶ୍ନିଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ – ଶ୍ଵଫଳ୍କ ଏବଂ ଚିତ୍ରକା । ଉପମଙ୍ଗୁ ଏବଂ ମଙ୍ଗୁ, ଏବଂ ଅନେକ ଅନ୍ୟ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ । ଉପଦେବ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଆତ୍ମା, ଏବଂ ବିଶ୍ୱପ୍ରମାଥିନ ମଧ୍ୟ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲେ । ଅଶ୍ୱଗ୍ରୀବ, ସୁବାହୁ, ସୁପାର୍ଶ୍ୱ ଏବଂ କଗବେଷଣ ମଧ୍ୟ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲେ । କୁକୁର, ଭଜମାନା, ଶୁଚି ଏବଂ କମ୍ବଳବର୍ହିଷ ମଧ୍ୟ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିଲେ । କପୋତରୋମା ଏବଂ ବିପୁଳ ଅଛନ୍ତି, ବିପୁଳଙ୍କ ପୁଅ ଭିଲୋମକା । ତାଙ୍କ ନାମ ଅନୁ, ଅନକଦୁନ୍ଦୁଭି ଭି ଡାକାଯାଏ । ତାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ପ୍ରଭୁ, ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥିଲେ । ମୁନିମାନେ, ସେ ତାଙ୍କ ଗୁରୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ଏବଂ ଇଚ୍ଛାମାନେ ଯେକୌଣସି ରୂପ ଧାରଣ କରିବା ଶକ୍ତି ପାଇଥିଲେ । ସେ ସ୍ଥାଣୁ ଦେବଙ୍କୁ, ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ସଙ୍ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିଥିଲେ । ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦୁର୍ଲଭ ଏକ ରତ୍ନ ସ୍ତ୍ରୀ ଦେଇଥିଲେ । ସେ, ଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ତା wandering eyes ଦେଖି ଏହି ପ୍ରିୟ ଝିଅକୁ ଶିଖ୍ୟା ଦେଇଥିଲେ । ଏହି ଝିଅ ସୁନ୍ଦରତା, ଆକର୍ଷଣ ଏବଂ ଲଜ୍ଜାରେ ଉତ୍ତମ ଥିଲେ । ସେ ଠିକ୍ ଭାବରେ ଝିଅକୁ ସଙ୍ଗୀତ ଶାସ୍ତ୍ର ଶିଖାଇଥିଲେ । ସେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେଙ୍କ ମନସୁତା କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ସେ ବୀଣା ବାଜାଇବାର ନୀତି ଜାଣିଥିଲେ ଏବଂ ସଙ୍ଗୀତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରବୀଣ ଥିଲେ । ସେ ତ୍ରିପୁର ନାଶକ ଦେବତାଙ୍କୁ ସଙ୍ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିଥିଲେ । ଏକ ଗନ୍ଧର୍ବ, ସୁବାହୁ ନାମକ, ତାଙ୍କୁ ନେଇ ତାଙ୍କ ସହରକୁ ଚାଲିଗଲେ । ସୁଷେଣ, ବୀର, ସୁଗ୍ରୀବ, ସୁଭୋଜନ ଏବଂ ରଭାହନ— ପୁନର୍ବସୁ, ଆଭିଜିତ ଏବଂ ସମ୍ଭଭୂବ ତାଙ୍କ ପୁଅ । ଦେବକଙ୍କ ଶୂରବୀର ପୁଅମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ସମାନ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସାତ ଭଉଣୀଙ୍କୁ ସେ ବସୁଦେବଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ । ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବକୀ, ସୁନ୍ଦର ଆକୃତିର, ସବୁଠୁ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ । ସୁଭୂମି, ରାଷ୍ଟ୍ରପାଳ, ତୁଷ୍ଟିମାନ ଏବଂ ଶଙ୍କୁର— ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ଶୂର ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଶୂର ଠାରୁ ଶମିସ୍ତା; ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ ପ୍ରତିକ୍ଷତ୍ର । ଏହି ଜ୍ଞାନୀ ଶୂରଙ୍କ ପୁଅ ବସୁଦେବ, ତାଙ୍କୁ ଠାରୁ— ଦେବକୀଙ୍କ ପୁଅ ହରି, ଦେବତାମାନେ ଯାହାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଜନାନୀ ସଂକର୍ଷଣ, ରାମ, ସବୁଠୁ ବଡ଼, ହଳ ଧାରଣ କରୁଥିବା । ହଳାୟୁଧ, ସଂକର୍ଷଣ ପ୍ରଭୁ, ସେ ନିଜେ ଶେଷ । ଦେବକୀ ଏବଂ ରୋହିଣୀ ଠାରୁ ମାଧବ ଜନ୍ମ ନେଲେ ।