ତାଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଓ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ସେ ତାପରେ ତ୍ରିଧନ୍ୱନଙ୍କ ସହ କଥା ହେଲେ। ସୂର୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ବିରାଜିତ ଯେଉଁ ପୁରୁଷ ମହାପ୍ରାଣ ରୂପେ ଅନ୍ତର୍ୟାମୀ ଅଛନ୍ତି, ସେଇ ପ୍ରଭୁ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣ ଯୁକ୍ତ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ପରେ ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ନିର୍ମଳ ହୃଦୟରେ ଅପରାଧ ରହିତ ଭାବେ ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଅରଣ୍ୟକୁ ଯାଇଥିଲେ। ସେଠି ସେ ମୂଳ, କନ୍ଦ ଓ ଫଳ ଖାଇ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରୁଥିଲେ। ମନ ମନେ ସେ ସାବିତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ, ଯିଏ ବେଦମାନେଙ୍କର ମାତା ଭାବେ ପୂଜିତ। ଏହି ଭାବରେ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଦେଖି, ସଂସାରର ଆତ୍ମା ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ ନିଜେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ। ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ତାଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, ନିଜ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଶ୍ରଦ୍ଧା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରଣାମ କଲେ—“ହେ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ ଦେହ, ସହସ୍ର ନୟନ ଥିବା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର। ଜ୍ଞାନର ମୂର୍ତ୍ତି, ସାଂଖ୍ୟ ଓ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଉପଲବ୍ଧ, ଆଦିପୁରୁଷ, ପ୍ରାଚୀନ ଏବଂ ଯୋଗୀମାନେଙ୍କର ଆଚାର୍ୟ, ଆପଣଙ୍କୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।” ତାପରେ ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ କହିଲେ, “ହେ ଶୁଭ, ଆପଣ ଏକ ଵର ଚୟନ କରନ୍ତୁ। ମୁଁ ଵରଦାତା।” ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ଅଞ୍ଚଳ ଜୋଡି କହିଲେ, “ମୋର ଆୟୁଷ୍ୟ ଆଉ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ, କିଛି ଅଧିକ ସହିତ, ବୃଦ୍ଧି ପାଉ।” ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ହାତ ଦ୍ୱାରା ସ୍ପର୍ଶ କରି ସେଠି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଲେ। ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ, ଦିନେ ତିନିଥର ଅଭ୍ୟଂଗ ସ୍ନାନ କରି, ମୂଳ, କନ୍ଦ ଓ ଫଳ ଖାଇ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ସୂର୍ୟମଣ୍ଡଳ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ମହାଯୋଗୀ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ସ୍ୱୟଂଭୂ ବ୍ରହ୍ମା, ଯିଏ ଆଦି ଓ ଅନ୍ତ ଶୂନ୍ୟ, ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ସେଇ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ଅର୍ଧନାରୀଶ୍ୱର ରୂପେ, ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଭା ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ୍। ଲାଲ୍ ବସ୍ତ୍ର, ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର ଗାଁ, ଲାଲ୍ ମାଳା ଓ ଚନ୍ଦନରେ ଶୋଭିତ। ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପାଦେ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ସାବିତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜିଲେ—“ତିନୋଟି ବେଦ ରୂପୀ, କାଳର ମୂର୍ତ୍ତି, ସମସ୍ତ କାରଣ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।” ତାପରେ ପ୍ରଭୁ କହିଲେ, “ମୋର ଏହି ଗୁପ୍ତ ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଣ, ହେ ନିର୍ମଳ। ଏହି ନାମ ଦ୍ୱାରା ସଦା ଶୁଦ୍ଧ ଭାବେ ମୋତେ ପ୍ରଣାମ କର। ଅଚଳ ମନେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କର, ହୃଦୟ ମୋତେ ଲଗାଇ ରଖ। ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ମୃତ୍ୟୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିଥାଏ, ସେ ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।” ପୁନର୍ବାର ରୁଦ୍ର ରାଜାଙ୍କୁ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ଆୟୁଷ୍ୟ ଦେଇ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇ ଯାଇଲେ। ତ୍ରିଧନ୍ୱନ ଭସ୍ମରେ ଲିପ୍ତ, ତିନିଥର ସ୍ନାନ କରି, ଶାନ୍ତ ଓ ନିୟମିତ ହୋଇ ରହିଲେ। ସମୟ ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କ ମନେ ଉତ୍ତମ ଯୋଗ ଉଦିତ ହେଲା, ଯାହା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱ ପ୍ରତି ନେଇଯାଏ। ତାପରେ ସେ ସୂର୍ୟମଣ୍ଡଳରେ, ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଇଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ବିଦ୍ୱାନ୍ ତ୍ରୟ୍ୟାରୁଣ। ତ୍ରୟ୍ୟାରୁଣଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ସତ୍ୟଧନାଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ। ରୋହିତଙ୍କ ପୁଅ ହରିତ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଧୁନ୍ଧୁ। ବିଜୟଙ୍କୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କାରୁକ ପୁଅ ଭାବେ ମିଳିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ସଗର, ଯିଏ ଧର୍ମରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ରାଜା ଥିଲେ। ସେମାନେ ଋଷି ଔର୍ବଙ୍କ ଉପାସନା କରି ଉତ୍ତମ ଵର ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଭା ନାମକ ସ୍ତ୍ରୀ ତାଙ୍କୁ ସଠି ହଜାର ପୁଅ ଦେଇଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ପୁଅ ଦିଲୀପ, ଦିଲୀପଙ୍କୁ ଭାଗୀରଥ ଜନ୍ମ ନେଲେ।