कूर्मपुराणम्

नैत्यकं वासुदेवस्य शिवलिङ्गार्चनं तथा

वासुदेवाचे नित्य शिवलिंग पूजन आणि लिंगपूजेचे महत्त्व सांगितले आहे.

लिङ्गार्चननिमित्तं च लिङ्गस्यापि सलिङ्गिनः

लिंगपूजेचे कारण आणि लिंगधारीचे पूजन यांचेही वर्णन आहे.

ब्रह्मविष्णोस्तथा मध्ये कीर्तितो मुनिपुङ्गवाः

मुनिश्रेष्ठांनो, ब्रह्मा आणि विष्णू यांच्या मध्ये जे सांगितले आहे, ते येथे वर्णन केले आहे.

संस्तवो देवदेवस्य प्रसादः परमेष्ठिनः

देवाधिदेवाची स्तुती आणि परमेश्वराचा प्रसाद सांगितला आहे.

कीर्तिता चानिरुद्धस्य समुत्पत्तिर्द्विजोत्तमाः

द्विजश्रेष्ठांनो, अनिरुद्धाचा जन्म येथे सांगितला आहे.

अनुवशासितं च कृष्णेन वरदानं महात्मनः

कृष्णाने विनंतीनंतर दिलेले वरदान येथे सांगितले आहे.

कृष्णद्वैपायनस्योक्ता युगधर्माः सनातनाः

कृष्णद्वैपायनांनी सांगितलेली युगांची शाश्वत कर्तव्ये येथे वर्णन केली आहेत.

पाराशर्यस्य च मुनेर्व्यासस्याद्भुतकर्मणः

पाराशर ऋषींच्या पुत्र असलेल्या व्यासमुनींच्या अद्भुत कृत्यांचीही येथे कथा सांगितली आहे.

उद्वासनं च कथितं वरदानं तथैव च

त्यांच्या वनवासाची आणि त्यांनी दिलेल्या वरदानांचीही माहिती येथे दिली आहे.

फलं च विपुलं विप्रा मार्कण्डेयस्य निर्गमः

महान फळाची प्राप्ती, ब्राह्मणहो, आणि मार्कंडेय ऋषींच्या प्रस्थानाचीही कथा सांगितली आहे.

कीर्त्यन्ते चैव वर्षाणि नदीनां चैव निर्णयः

किती वर्षे गेली याचे वर्णन आणि नद्यांचा निर्णयही येथे सांगितला आहे.

द्वीपानां प्रविभागश्च श्वेतद्वीपोपवर्णनम्

द्वीपांचे विभाग आणि श्वेतद्वीपाचे वर्णनही येथे केले आहे.

मन्वन्तराणां कथनं विष्णोर्माहात्म्यमेव च

मन्वंतरांची कथा आणि विष्णूच्या महात्म्याचेही वर्णन येथे आहे.

अवेदस्य च वेदानां कथनं मुनिपुङ्गवाः

ऋषीश्रेष्ठांनो, वेद आणि अवेद यांचेही विवेचन येथे केले आहे.

गीताश्च विविधागुह्या ईश्वरस्याथ कीर्तिताः

भगवंताच्या विविध गूढ गीतांचाही येथे उल्लेख केला आहे.

कपालित्वं च रुद्रस्य भिक्षाचरणमेव च

रुद्राच्या कपाळधारणाची आणि त्याच्या भिक्षाटनाचीही कथा येथे सांगितली आहे.

तथा मङ्कणकस्याथ निग्रहः कीर्त्यते द्विजाः

तसेच, द्विजांनो, मंकणकाच्या निग्रहाचीही कथा येथे सांगितली आहे.

देवदारुवने शंभोः प्रवेशो माधवस्य च

देवदारू वनात शंभूंचा आणि माधवाचा प्रवेश याचेही वर्णन येथे आहे.

वरदानं च देवस्य नन्दिने तु प्रकीर्तितम्

देवाने नंदीला दिलेल्या वरदानाचाही येथे उल्लेख केला आहे.

प्राकृतः प्रलयश्चोर्ध्वं सबीजो योग एव च

स्वाभाविक प्रलय आणि त्यानंतर बीजयुक्त योग यांचेही वर्णन येथे आहे.

सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोके महीयते

सर्व पापांपासून मुक्त झाल्यावर, ब्रह्मलोकात मोठा सन्मान मिळतो.

संत्यज्य कूर्मसंस्थानं स्वस्थानं च जगाम ह

कूर्मरूप सोडून, तो आपल्या स्वतःच्या स्थानाला गेला.

प्रणम्य पुरुषं विष्णुं गृहीत्वा ह्यमृतं द्विजाः

पुरुषोत्तम विष्णूला वंदन करून, अमृत घेतले, ब्राह्मणहो.

साक्षाद् देवादिदेनेन विष्णुना विश्वयोनिना

स्वतः देव, आदिदेव, विश्वाचा कारणभूत असलेल्या विष्णूने हे दिले.

सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोके महीयते

सर्व पापांपासून मुक्त झाल्यावर, ब्रह्मलोकात मोठा सन्मान मिळतो.

विप्राय वेदविदुषे तस्य पुण्यं निबोधत

वेद जाणणाऱ्या ब्राह्मणाला दिल्याने मिळणारे पुण्य ऐका.

भुक्त्वा च विपुलान्स्वर्गे भोगान्दिव्यान्सुशोभनान्

स्वर्गात भरपूर, सुंदर आणि दिव्य सुखांचा उपभोग घेतल्यावर,

पूर्वसंस्कारमाहात्म्याद् ब्रह्मविद्यामवाप्नुयात्

पूर्वीच्या संस्कारांच्या प्रभावामुळे ब्रह्मविद्या मिळते.

योर्ऽथं विचारयेत् सम्यक् स प्राप्नोति परं पदम्

जो अर्थ नीट विचार करतो, तो परमपदाला पोहोचतो.