कूर्मपुराणम्

क्षम्यतां यत्कृतं मोहात् त्वमेव शरणं हि नः

मोहामुळे जे काही केलं गेलं, ते क्षमा कर. आम्हाला फक्त तुझंच आश्रय आहे.

ब्रह्मादीनां च सर्वेषां दुर्विज्ञेयो ऽसि शङ्कर

शंकरा, ब्रह्मा आणि इतर सर्वांसाठी तू समजायला कठीण आहेस.

तत्सर्वं भगवानेन कुरुते योगमायया

हे भगवंत, हे सर्व त्याने आपल्या योगमायेने केलं आहे.

ऊचुः प्रणम्य गिरिशं पश्यामस्त्वां यथा पुरा

त्यांनी गिरिशाला वंदन करून म्हटलं, 'आम्ही तुला पुन्हा पूर्वीसारखा पाहू दे.'

स्वमेव परमं रूपं दर्शयामास शङ्करः

शंकराने आपलं परम रूप दाखवलं.

यथा पूर्वं स्थिता विप्राः प्रणेमुर्हृष्टमानसाः

पूर्वीप्रमाणेच, ऋषी आनंदित मनाने उभे राहिले आणि वंदन केले.

भृग्वङ्गिरोवसिष्ठास्तु विश्वामित्रस्तथैव च

भृगु, अत्रि, वसिष्ठ आणि तसाच विश्वामित्र.

प्रणम्य देवदेवेशमिदं वचनमब्रुवन्

देवांचा देव असलेल्या प्रभूला वंदन करून त्यांनी असे शब्द सांगितले.

ज्ञानेन वाथ योगेन पूजयामः सदैव हि

आपण नेहमी ज्ञानाने पूजावे का योगाने, हे सांगावे.

किं तत् सेव्यमसेव्यं वा सर्वमेतद् ब्रवीहि नः

काय करावे आणि काय करू नये, हे सर्व आम्हाला सांग.

ब्रह्मणे कथितं पूर्वमादावेव महर्षयः

हे महर्षींनी पूर्वीच ब्रह्माला सुरुवातीला सांगितले होते.

योगेन सहितं सांख्यं पुरुषाणां विमुक्तिदम्

योगासह असलेले सांख्य पुरुषांना मुक्ती देते.

ज्ञानं तु केवलं सम्यगपवर्गफलप्रदम्

पण शुद्ध ज्ञानच खरी अंतिम मुक्ती देते.

विहाय सांख्यं विमलमकुर्वन्त परिश्रमम्

शुद्ध सांख्य सोडून दिल्यावर त्यांनी व्यर्थ परिश्रम केले.

आगतो ऽहमिमं देशं ज्ञापयन् मोहसंभवम्

मोह कसा उत्पन्न होतो हे सांगण्यासाठी मी येथे आलो आहे.

ज्ञातव्यं हि प्रयत्नेन श्रोतव्यं दृश्यमेव च

हे प्रयत्नपूर्वक जाणावे, ऐकावे आणि प्रत्यक्ष पाहावे.

आनन्दो निर्मलो नित्यं स्यादेतत् सांख्यदर्शनम्

हे सांख्यदर्शन नेहमी आनंददायक आणि निर्मळ असते.

एतत् कैवल्यममलं ब्रह्मभावश्च वर्णितः

हीच निर्मळ कैवल्य अवस्था आणि ब्रह्मभाव सांगितला आहे.

पश्यन्ति मां महात्मानो यतयो विश्वमीश्वरम्

महात्मे आणि संयमी लोक मला विश्वाचा ईश्वर म्हणून पाहतात.

अहं हि वेद्यो भगवान् मम मूर्तिरियं शिवा

मीच जाणण्यासारखा भगवंत आहे; माझी ही मूर्ती मंगल आहे.

तेषामभ्यधिकं ज्ञानं मामकं द्विजपुङ्गवाः

जे माझ्या भक्त आहेत त्यांचे ज्ञान श्रेष्ठ असते, हे द्विजश्रेष्ठ.

ये हि मां भस्मनिरता ध्यायन्ति सततं हृदि

जे नेहमी माझ्यात तल्लीन राहून, मनात माझे ध्यान करतात आणि अंगावर भस्म लावतात—

नाशयाम्यचिरात् तेषां घोरं संसारसागरम्

त्यांच्यासाठी मी लवकरच या भयंकर संसारसागराचा नाश करतो.

ब्रह्मचर्यरतो नग्नो व्रतं पाशुपतं चरेत्

जो ब्रह्मचर्याचे पालन करतो, वस्त्र न घालता, पाशुपत व्रत पाळावा.

गुह्याद् गुह्यतमं सूक्ष्मं वेदसारं विमुक्तये

सर्वात गूढ, सूक्ष्म आणि वेदांचा सार असा हा मुक्तीसाठी आहे.

वेदाभ्यासरतो विद्वान् ध्यायेत् पशुपतिं शिवम्

जो विद्वान वेदांचा अभ्यास करतो, त्याने पशुपती शिव यांचा ध्यान करावे.

भस्मच्छन्नैर्हि सततं निष्कामैरिति विश्रुतिः

सदैव भस्म लावणारे आणि इच्छा नसलेले लोक असेच असतात, हे सर्वांना माहीत आहे.

बहवो ऽनेन योगेन पूता मद्भावमागताः

या योगामुळे अनेकजण शुद्ध झाले आणि माझ्या स्थितीला पोहोचले.

वेदवादविरुद्धानि मयैव कथितानि तु

मी फक्त वेदांच्या शिकवणीला विरोध न करणाऱ्या गोष्टी सांगितल्या आहेत.