कूर्मपुराणम्

सितेतरारुणाकारं महेशं विश्वरूपिणम्

पांढरा, काळा आणि लाल असा रंग असलेला, विश्वरूप असलेला महेश याचे ध्यान करावे.

आकाशे देवमीशानं ध्यायीताकाशमध्यगम्

आकाशात, आकाशाच्या मध्यभागी असलेल्या ईशान देवाचे ध्यान करावे.

पुराणं पुरुषं शंभुं ध्यायन् मुच्येत बन्धनात्

पुरातन पुरुष शंभूचे ध्यान केल्याने बंधनातून मुक्ती मिळते.

विचिन्त्य परमं व्योम सर्वभूतैककारणम्

सर्व जीवांचे एकमेव कारण असलेल्या त्या परम आकाशाचे चिंतन करावे.

आनन्दं ब्रह्मणः सूक्ष्मं यत् पश्यन्ति मुमुक्षवः

मोक्षाची इच्छा असलेले जे सूक्ष्म ब्रह्मानंद पाहतात, त्याचे ध्यान करावे.

अनन्तं सत्यमीशानं विचिन्त्यासीत संयतः

अनंत, सत्यस्वरूप परमेश्वराचे चिंतन करत संयमितपणे बसावे.

यो ऽनुतिष्ठेन्महेशेन सो ऽश्नुते योगमैश्वरम्

जो महेश्वराच्या आज्ञेचे पालन करतो, तो योगयुक्त ऐश्वर्य प्राप्त करतो.

ज्ञानं समभ्यसेद् ब्राह्मं येन मुच्येत बन्धनात्

बंधनातून मुक्त करणारे ब्रह्मज्ञान साधावे.

आनन्दमजरं ज्ञानं ध्यायीत च पुनः परम्

पुन्हा, अजन्म, अविनाशी आणि सर्वोच्च आनंदस्वरूप ज्ञानाचे ध्यान करावे.

स तस्मादीश्वरो देवः परस्माद् यो ऽधितिष्ठति

म्हणून जो देव सर्वात श्रेष्ठाच्या पलीकडे आहे, तोच परमेश्वर आहे.

यदंशस्तत्परो यस्तु स देवः स्यान्महेश्वरः

ज्याचा अंशही श्रेष्ठ आहे, जो सर्वाच्या पलीकडे आहे, तोच देव महेश्वर आहे.

एकैकातिक्रमे तेषां प्रायश्चित्तं विधीयते

त्यांच्या प्रत्येक चुकीसाठी वेगवेगळे प्रायश्चित्त ठरवले आहे.

प्राणायामसमायुक्तं कुर्यात् सांतपनं शुचिः

शुद्ध असलेल्या व्यक्तीने प्राणायामासह सां तपन व्रत करावे.

पुनराश्रममागम्य चरेद् भिश्रुरतन्द्रितः

पुन्हा आश्रमात परत येऊन, भिक्षुने आळस न करता नियमाने आचरण करावे.

तथापि च न कर्तव्यं प्रसङ्गो ह्येष दारुणः

तरीही असे वर्तन करू नये, कारण हा आसक्तीचा मार्ग फार भयंकर आहे.

उक्त्वानृतं प्रकर्तव्यं यतिना धर्मलिप्सुना

धर्माची इच्छा असलेल्या भिक्षुने खोटे बोलल्यास ते कबूल करून योग्य कृत्य करावे.

हिंसा चैषापरा दिष्टा या चात्मज्ञाननाशिका

हीसुद्धा एक हिंसा आहे, जी आत्मज्ञान नष्ट करणारी आहे.

स तस्य हरति प्राणान् यो यस्य हरते धनम्

जो दुसऱ्याचे धन घेतो, तो त्याचे प्राणच घेतो.

भूयो निर्वेदमापन्नश्चरेच्चान्द्रायणव्रतम्

पुन्हा पश्चात्ताप झाल्यावर चांद्रायण व्रत पाळावे.

भूयो निर्वेदमापन्नश्चरेद् भिक्षुरतन्द्रितः

पुन्हा पश्चात्ताप झाल्यावर भिक्षुने आळस न करता नियमाने वागावे.

कुर्यात्कृछ्रातिकृच्छ्रं तु चान्द्रायणमथापि वा

कृच्छ्रातिकृच्छ्र किंवा चांद्रायण व्रत, किंवा दोन्ही करावे.

दिवास्कन्दे त्रिरात्रं स्यात् प्राणायामशतं तथा

दिवसा तीन रात्र उपवास करावा आणि शंभर वेळा प्राणायाम करावा.

प्रत्यक्षलवणे चोक्तं प्राजापत्यं विशोधनम्

मीठ सरळ खाल्ल्यास प्राजापत्य शुद्धी सांगितली आहे.

तस्मान्महेश्वरं ज्ञात्वा तस्य ध्यानपरो भवेत्

म्हणून महेश्वराला ओळखून त्याच्या ध्यानात मन लावावे.

यो ऽन्तरात्र परं ब्रह्म स विज्ञेयो महेश्वरः

रात्रीच्या मध्ये जे परम ब्रह्म आहे, तोच महेश्वर समजावा.

तदेवाक्षरमद्वैतं तदादित्यान्तरं परम्

तेच अक्षय, अद्वितीय आणि सूर्याच्या आत असलेले परम आहे.

आत्मयोगाह्वये तत्त्वे महादेवस्ततः स्मृतः

आत्मयोग नावाच्या तत्त्वात तोच महादेव स्मरणात ठेवावा.

तमेवात्मानमन्वेति यः स याति परं पदम्

जो त्या आत्म्याचा शोध घेतो, तोच परम पदाला पोहोचतो.

न ते पश्यन्ति तं देवं वृथा तेषां परिश्रमः

जे त्या देवाला पाहात नाहीत, त्यांचा सारा परिश्रम व्यर्थ आहे.