कूर्मपुराणम्

अनुष्टुभं सवैराजमुत्तरादसृजन्मुखात्

तोंडाच्या उत्तर बाजूने अनुष्टुभ आणि सवैराज निर्माण केले.

ब्रह्मणो हि प्रजासर्गं सृजतस्तु प्रजापतेः

ब्रह्मदेव, जो सर्व सृष्टीचे अधिपती आहेत, त्यांनी जीवांची निर्मिती सुरू केली.

ततो ऽसृजच्च भूतानि स्थावराणि चराणि च

मग त्यांनी स्थिर आणि चल अशी सर्व जीवसृष्टी निर्माण केली.

अव्ययं च व्ययं चैव द्वयं स्थावरजङ्गमम्

या सृष्टीत नाश न होणारे आणि नाश पावणारे, दोन्ही प्रकारचे, स्थिर आणि चल जीव आहेत.

तान्येव ते प्रपद्यन्ते सृज्यमानाः पुनः पुनः

हीच सर्व जीवमात्रे, पुन्हा पुन्हा निर्माण होत, शेवटी त्यांच्याकडेच परत जातात.

तद्भाविताः प्रपद्यन्ते तस्मात् तत् तस्य रोचते

त्यांच्यात एकरूप झाल्यावर, ती सर्व त्यांच्याकडे परत येतात; म्हणूनच ते त्यांना प्रिय असतात.

विनियोगं च भूतानां धातैव विदधात् स्वयम्

सर्व जीवांचे कार्य स्वतः सृष्टीकर्ता ठरवतो.

वेदशब्देभ्य एवादौ निर्ममे स महेश्वरः

सृष्टीच्या आरंभी, त्या महेश्वराने वेदातील शब्दांपासूनच त्यांची निर्मिती केली.

शर्वर्यन्ते प्रसूतानां तान्येवैभ्यो ददात्यजः

रात्रीच्या शेवटी, अजन्मा परमेश्वर पुन्हा तीच जीवमात्रे त्यांना देतो.

दृश्यन्ते तानि तान्येव तथा भावा युगादिषु

युगांच्या प्रारंभी, तीच जीवमात्रे आणि त्यांच्या अवस्था पुन्हा दिसतात.

यदा चास्य प्रजाः सृष्टा न व्यवर्धन्त धीमतः

जेव्हा त्या बुद्धिमान ब्रह्मदेवांनी निर्माण केलेली सृष्टी वाढली नाही,

ततः स विदधे बुद्धिमर्थनिश्चयगामिनीम्

तेव्हा त्यांनी उद्दिष्ट ठरवणारी बुद्धी निर्माण केली.

रजः सत्त्वं च संवृत्य वर्तमानां स्वधर्मतः

राजस आणि सत्त्व गुणांनी व्यापून, प्रत्येकाने आपापल्या स्वभावानुसार अस्तित्व घेतले.

तत् तमः प्रतिनुन्नं वै मिथुनं समजायत

मग, तमस गुण दडपून, एक जोडी जन्माला आली.

स्वां तनुं स ततो ब्रह्मा तामपोहत भास्वराम्

नंतर ब्रह्मदेवांनी स्वतःची तेजस्वी मूर्ती दूर केली.

अर्धेन नारी पुरुषो विराजमसृजत् प्रभुः

त्यांनी अर्ध्या भागापासून एक स्त्री आणि एक पुरुष, विराज यांची निर्मिती केली.

सा दिवं पृथिवीं चैव महम्ना व्याप्य संस्थिता

ती स्त्री आपल्या महिम्याने आकाश आणि पृथ्वी व्यापून स्थिर झाली.

यो ऽभवत् पुरुषात् पुत्रो विराडव्यक्तजन्मनः

जो पुरुष, विराज, अव्यक्तातून जन्मलेला, त्याचा पुत्र झाला.

सा देवी शतरूपाख्या तपः कृत्वा सुदुश्चरम्

ती देवी, शतरूपा नावाने ओळखली जाणारी, तिने अत्यंत कठीण तपस्या केली.

तस्माच्च शतरूपा सा पुत्रद्वयमसूयत

त्याच्यापासून शतरूपेने दोन मुलगे जन्माला घातले.

तयोः प्रसूतिं दक्षाय मनुः कन्यां ददौ पुनः

त्यांपैकी मनूंनी आपली मुलगी प्रसूती हिला दक्षाला दिले.

यज्ञश्च दक्षिणा चैव याभ्यां संवर्धितं जगत्

यज्ञ आणि दक्षिणा यांच्या द्वारे जग पोसले गेले.

यामा इति समाक्यता देवाः स्वायंभुवे ऽन्तरे

स्वायंभुव मन्वंतरात देवांनी त्यांना 'यामा' असे नाव दिले.

ससर्ज कन्या नामानि तासां सम्यम् निबोधत

त्याने अनेक कन्या निर्माण केल्या; त्यांची नावे लक्षपूर्वक ऐका.

बुद्धिर्लज्जावपुः शान्तिः सिद्धिः कीर्तिस्त्रयोदशी

बुद्धी, लज्जा, वपु, शांती, सिद्धी, कीर्ती आणि त्रयोदशी—

ताभ्यः शिष्टा यवीयस्य एकादश सुलोचनाः

त्यांच्यापैकी लहान वयाच्या, सुंदर डोळ्यांच्या अकरा कन्या होत्या.

संततिश्चानसूया च ऊर्जा स्वाहा स्वधा तथा

संतती, अनसूया, ऊर्जा, स्वाहा आणि स्वधा ह्याही त्यात होत्या.

पुलस्त्यः पुलहश्चैव क्रतुः परमधर्मवित्

पुलस्त्य, पुलह, आणि धर्माचे श्रेष्ठ जाणणारे क्रतु हे होते.

ख्यात्याद्या जगृहुः कन्या मुनयो मुनिसत्तमाः

ख्यातीसह इतर कन्या या श्रेष्ठ ऋषींनी स्वीकारल्या.