कूर्मपुराणम्

प्रतिषेधत्सु चाधर्माद्धितं चोपदिशत्स्वपि

प्रतिबंध केला असला किंवा हिताचे शिकवले जात असले, तरीही अधर्माचे वर्तन करू नये.

गुरुपुत्रेषु दारेषु गुरोश्चैव स्वबन्धुषु

गुरूंच्या मुलांमध्ये, त्यांच्या पत्नीमध्ये आणि गुरूंच्या नातेवाईकांमध्ये,

अध्यापयन् गुरुसुतो गुरुवन्मानमर्हति

जो गुरूंचा मुलगा शिकवतो, त्याचा सन्मान गुरूंसारखाच करावा.

न कुर्याद् गुरुपुत्रस्य पादयोः शौचमेव च

गुरूंच्या मुलाच्या पायांचे पाणी किंवा धुणे करू नये.

असवर्णास्तु संपूज्याः प्रत्युत्थानाभिवादनैः

ज्या वेगळ्या जातीचे आहेत, त्यांना उठून आणि नमस्कार करून आदर द्यावा.

गुरुपत्न्या न कार्याणि केशानां च प्रसाधनम्

गुरूंच्या पत्नीची कामे किंवा तिचे केस विंचरणे करू नये.

कुर्वोत वन्दनं भूम्यामसावहमिति ब्रुवन्

तिला वाकून, 'मी तुमची सेवा करतो' असे म्हणत नमस्कार करावा.

गुरुदारेषु कुर्वोत सतां धर्ममनुस्मरन्

गुरूंच्या पत्नीशी वागताना नेहमी सज्जनांचा आचार आठवावा.

संपूज्या गुरुपत्नीव समास्ता गुरुभार्यया

सर्व गुरूंच्या पत्नींचा सन्मान गुरूंच्या मुख्य पत्नीप्रमाणेच करावा.

विप्रोष्य तूपसंग्राह्या ज्ञातिसंबन्धियोषितः

प्रवासावरून परत आल्यावर, नात्यातील स्त्रियांना आदराने नमस्कार करावा.

मातृवद् वृत्तिमातिष्ठेन्मात् ताभ्यो गरीयसी

त्यांच्याशी आईसारखे वागावे, कारण आई सर्वांत मोठी असते.

वेदमध्यापयेद् धर्मं पुराणाङ्गानि नित्यशः

तो रोज वेद, धर्म आणि पुराणांचे अंग शिकवावे.

हरते दुष्कृतं तस्य शिष्यस्य वसतो गुरुः

गुरू, जो शिष्य त्याच्याकडे राहतो, त्याचे पाप दूर करतो.

शक्तो ऽन्नदोर्ऽथो स्वःसाधुरध्याप्या दश धर्मतः

जो अन्न, धन आणि स्वर्ग देऊ शकतो, त्याने दहा शिष्यांना धर्माप्रमाणे शिकवावे.

एतेषु ब्रह्मणो दानमन्यत्र तु यथोदितान्

यामध्ये ब्राह्मणांसाठी विद्या दान आहे; इतरांसाठी जसे आधी सांगितले तसे.

अधीष्व भो इति ब्रूयाद् विरामो ऽस्त्विति चारमेत्

तो 'शिका' असे सांगावे आणि 'थोडा विराम घ्या' असेही मार्गदर्शन करावे.

प्राणायामैस्त्रिभिः पूतस्तत ओङ्कारमर्हति

तीन श्वासांनी शुद्ध झाल्यावर तो 'ॐ' उच्चारण्यास पात्र होतो.

कुर्यादध्ययनं नित्यं स ब्रह्माञ्जलिपूर्वतः

तो रोज ब्रह्माला नमस्कार करून अभ्यास सुरू करावा.

अधीयीताप्ययं नित्यं ब्राह्मण्याच्च्यवते ऽन्यथा

त्याने रोज अभ्यास करावा; अन्यथा तो ब्राह्मणत्वापासून दूर जातो.

प्रीणाति तर्पयन्त्येनं कामैस्तृप्ताः सदैव हि

आपल्या इच्छा पूर्ण झाल्यामुळे त्या नेहमीच तृप्त असतात आणि त्याला आनंदित करतात, समाधान देतात.

सामान्यधीते प्रीणाति घृताहुतिभिरन्वहम्

तो रोज एकत्र पठण करताना तुपाच्या आहुती देऊन त्यांना संतुष्ट करतो.

धर्माङ्गानि पुराणानि मांसैस्तर्पयते सुरान्

धर्माचे अंग आणि पुराणे म्हणत देवांना तो मांसाच्या नैवेद्याने तृप्त करतो.

गायत्रीमप्यधीयीत गत्वारण्यं समाहितः

एकाग्र मनाने जंगलात जाऊन गायत्रीचे पठण करावे.

गायत्रीं वै जपेन्नित्यं जपयज्ञः प्रकीर्तितः

गायत्रीचे नेहमी जप करावा; हाच जपयज्ञ म्हणून ओळखला जातो.

एकतश्चतुरो वेदान् गायत्रीं च तथैकतः

एका बाजूला चारही वेद आणि दुसऱ्या बाजूला फक्त गायत्री आहे.

ततो ऽधीयीत सावित्रीमेकाग्रः श्रद्धयान्वितः

त्यामुळे श्रद्धेने आणि एकाग्रतेने सावित्रीचे पठण करावे.

महाव्याहृतयस्तिस्त्रः सर्वाशुभनिबर्हणाः

तीन महाव्याहृती सर्व अशुभ दूर करतात.

सत्त्वं रजस्तमस्तिस्त्रः क्रमाद् व्याहृतयः स्मृताः

सत्त्व, रज आणि तम — या तीनही क्रमाने व्याहृती म्हणून ओळखल्या जातात.

एष मन्त्रो महायोगः सारात् सार उदाहृतः

हा मंत्र म्हणजे महान योग असून सर्व सारांचा सार म्हणून सांगितला आहे.