कूर्मपुराणम्

बीजं विश्वं देव एकः स एव

तोच बीज आहे, तोच विश्व आहे, आणि तोच एक देव आहे.

महादेवः प्रोच्यते वेदविद्भिः

वेद जाणणाऱ्यांनी त्याला महादेव असे म्हटले आहे.

स बुद्धिमान् बुद्धिमतीत्य तिष्ठति

तो बुद्धिमान असून, बुद्धिमानांपेक्षाही पुढे आहे.

तन्नो वद महादेव विश्वरूपः कथं भवान्

महादेव, विश्वरूप असलेल्या तुझं स्वरूप कसं आहे, ते आम्हाला सांग.

मायानिमित्तमत्रास्ति सा चात्मानमपाश्रिता

इथे कारण म्हणून माया आहे आणि ती आत्म्यावर अवलंबून आहे.

तन्निमित्तः प्रपञ्चो ऽयमव्यक्तादभवत् खलु

त्या कारणामुळे हे प्रपंच अव्यक्तातून निर्माण झाला आहे.

अहमेव परं ब्रह्म मत्तो ह्यन्यन्न विद्यते

मीच परब्रह्म आहे; माझ्याशिवाय दुसरं काहीच नाही.

एकत्वे च पृथक्त्वे च प्रोक्तमेतन्निदर्शनम्

एकत्व आणि वेगळेपण याचं हे उदाहरण सांगितलं आहे.

अकारणं द्विजाः प्रोक्तो न दोषो ह्यात्मनस्तथा

द्विजांनो, हे कारण नसलेलं मानलं आहे; आत्म्यात तसा दोष नाही.

तस्मिन् दिवि स्थितं नित्यमव्यक्तं भाति केवलम्

त्या दिव्यात, अव्यक्त, नित्य आणि एकटं असं तेज झळकतं.

एकया मम सायुज्यमनादिनिधनं ध्रुवम्

माझ्याशी एकरूप झाल्यावरच अनादी, अनंत आणि शाश्वत अवस्था मिळते.

अनादिमध्यं तिष्ठन्तं युज्यते ऽविद्यया किल

जे अनादी आणि मध्यरहित आहे, ते अज्ञानामुळे जोडलेलं असतं.

तदक्षरं परं ज्योतिस्तद् विष्णोः परमं पदम्

ते अक्षर, परं तेज म्हणजे विष्णूचं सर्वोच्च स्थान आहे.

तदेव च जगत् कृत्स्नं तद् विज्ञाय विमुच्यते

तेच संपूर्ण जग आहे; ते ओळखल्यावर माणूस मुक्त होतो.

आनन्दं ब्रह्मणो विद्वान् विभेति न कुतश्चन

ब्रह्माचा आनंद ज्याने जाणला, तो ज्ञानी कोणत्याही गोष्टीला घाबरत नाही.

नित्यानन्दी भवति ब्रह्मभूतः

जो ब्रह्मरूप होतो, तो नेहमी आनंदी असतो.

आत्मानन्दी भवति ब्रह्मभूतः

जो ब्रह्मरूप होतो, तो स्वतःमध्येच आनंद मानतो.

यत्र गत्वा न निवर्तेत भूयः

जिथे गेल्यावर पुन्हा परत येत नाही.

विभ्राजमानं विमलं व्योम धाम

ते तेजस्वी, निर्मळ आणि आकाशासारखे निवासस्थान—

ब्रह्मानन्दी भगवानीश एषः

तोच भगवंत ब्रह्मानंदी, परमानंदाचा आस्वाद घेणारा आहे.

तेषां शान्तिः शाश्वती नेतरेषाम्

त्यांनाच शाश्वत शांती मिळते, इतरांना नाही.

सर्वव्यापी च भगवान् न तस्मादन्यदिष्यते

भगवंत सर्वत्र आहे; त्याच्याशिवाय दुसरे काहीच हवेसे वाटत नाही.

गोपनीयं विशेषेण योगिनामपि दुर्लभम्

हे विशेष गुप्त ठेवावे, कारण योगींनाही ते सहज मिळत नाही.

स्वयञ्ज्योतिः परं तत्त्वं परे व्योम्नि व्यवस्थितम्

स्वतः प्रकाशमान असलेले, ते परम तत्त्व सर्वोच्च आकाशात स्थिर आहे.

निर्गुणं शुद्धविज्ञानं तद् वै पश्यन्ति सूरयः

ते निर्गुण, शुद्ध ज्ञान आहे; ज्ञानी लोक ते पाहतात.

पश्यन्ति तत् परं ब्रह्म यत्तल्लिङ्गमिति श्रुतिः

तेच परम ब्रह्म ज्ञानी पाहतात, आणि तेच खरे चिन्ह आहे असे श्रुती सांगते.

नहि तद् विद्यते ज्ञानं यतस्तज्ज्ञायते परम्

त्याचे ज्ञान कुणालाही होत नाही, कारण तेच सर्वांचे जाणणारे आहे.

अज्ञानमितरत् सर्वं यस्मान्मायामयं जगत्

बाकी सर्व अज्ञानच आहे, कारण हे जग मायेने बनलेले आहे.

ममात्मासौ तदेवेमिति प्राहुर्विपश्चितः

ज्ञानी लोक म्हणतात, 'तेच माझे आत्मा आहे.'