कूर्मपुराणम्

राजसी चानिरुद्धाख्या प्रद्युम्नः सृष्टिकारिका

राजस गुण असलेला अनिरुद्ध आणि प्रद्युम्न हे सृष्टीचे कारण आहेत.

नारायणाख्यो ब्रह्मासौ प्रिजासर्गं करोति सः

नारायण नावाचा तो ब्रह्मा सर्व प्राण्यांची सृष्टी करतो.

तया संमोहयेद् विश्वं सदेवासुरमानुषम्

तीच्या द्वारे तो देव, असुर आणि माणसे यांना मोहात टाकतो.

वासुदेवो ह्यनन्तात्मा केवलो निर्गुणो हरिः

वासुदेव हा खरोखरच अनंत आत्मा, एकमेव, निर्गुण हरि आहे.

वासुदेवात्मकं नित्यमेतद् विज्ञाय मुच्यते

हे वासुदेवस्वरूप नेहमीचे आहे, असे जे जाणतो तो मुक्त होतो.

बिभेद वासुदेवो ऽसौ प्रद्युम्नो हरिरव्ययः

तो वासुदेव, अविनाशी हरि, प्रद्युम्न झाला.

अपान्तरतमाः पूर्वं स्वेच्छया ह्यभवद्धरिः

पूर्वी हरिने आपल्या इच्छेने अपांतरतमाः हे रूप घेतले.

एको ऽयं वेद भगवान् व्यासो नारायणः प्रभुः

हा एकच, नारायण प्रभू, व्यास, वेदांचा ज्ञाता आहे.

एतत् सत्यं पुनः सत्यमेवं ज्ञात्वा न मुह्यति

हे सत्य आहे, पुन्हा सत्यच आहे; असे जाणल्यावर भ्रम होत नाही.

द्वापरे प्रथमे व्यासो मनुः स्वायंभुवो मतः

पहिल्या द्वापारमध्ये व्यास हा स्वयंभुव मनू मानला जातो.

द्वितीये द्वापरे चैव वेदव्यासः प्रजापतिः

दुसऱ्या द्वापारमध्ये वेदव्यास हा प्रजापती आहे.

सविता पञ्चमे व्यासः षष्ठे मृत्युः प्रकीर्तितः

पाचव्या द्वापारमध्ये सविता व्यास आहे; सहाव्या मध्ये मृत्यू म्हणून ओळखला जातो.

सारस्वतश्च नवमे त्रिधामा दशमे स्मृतः

नवव्या मध्ये सारस्वत व्यास आहे; दहाव्या मध्ये त्रिधामा म्हणून स्मरण केला जातो.

त्रयोदशे तथा धर्मस्तरक्षुस्तु चतुर्दशे

तेराव्या मध्ये धर्म, आणि चौदाव्या मध्ये तरक्षु.

कृतञ्जयः सप्तदशे ह्यष्टादशे ऋतञ्जयः

सतरा व्या मध्ये कृतंजय, अठराव्या मध्ये ऋतंजय.

राजश्रवाश्चैकविंशस्तस्माच्छुष्मायणः परः

एकवीसाव्या मध्ये राजश्रवा, त्यानंतर शुष्मायण.

पञ्चविशे तथा शक्तिः षड्विंशे तु पराशरः

पंचवीसाव्या मध्ये शक्ती, आणि सव्वीसाव्या मध्ये पराशर.

पराशरसुतो व्यासः कृष्णद्वैपायनो ऽभवत्

पराशरांचे पुत्र व्यास हे कृष्णद्वैपायन झाले.

पाराशर्यो महायोगी कृष्णद्वैपायनो हरिः

पराशरांचे पुत्र, महान योगी कृष्णद्वैपायन हेच हरि आहेत.

तत्प्रसादादसौ व्यासं वेदानामकरोत् प्रभुः

त्यांच्या कृपेने त्या प्रभूने व्यासांना वेदांचे विभाग करणारे केले.

पैलं तेषां चतुर्थं च पञ्चमं मां महामुनिः

महामुनींनी पैल यांना चौथे आणि मला पाचवे नेमले.

यजुर्वेदप्रवक्तारं वैशम्पायनमेव च

यजुर्वेद शिकविण्याचे काम वैशंपायन यांना दिले.

इतिहासपुराणानि प्रवक्तुं मामयोजयत्

इतिहास आणि पुराणे सांगण्याचे काम मला दिले.

चातुर्हेत्रमभूद् यस्मिंस्तेन यज्ञमथाकरोत्

ज्याच्यात चार प्रकारचे ऋत्विज निर्माण झाले, त्यानेच यज्ञ केला.

औद्गात्रं सामभिश्चक्रे ब्रह्मत्वं चाप्यथर्वभिः

सामगीतेने उद्गात्याची स्थापना केली आणि अथर्वगीतेने ब्रह्माची स्थापना केली.

यजूंषि च यजुर्वेदं सामवेदं च सामभिः

यजुर्वेदाला यजुष्मंत्र आणि सामवेदाला सामगीते दिल्या.

शाखानां तु शतेनैव यजुर्वेदमथाकरोत्

यजुर्वेदाचे शंभर शाखांमध्ये विभाजन केले.

अथर्वाणमथो वेदं बिभेद नवकेन तु

अथर्ववेदाचे नव भाग केले.

सो ऽयमेकश्चतुष्पादो वेदः पूर्वं पुरातनात्

पूर्वीपासून हा एकच चतु:शाखी वेद होता.