कूर्मपुराणम्

उर्वशीं तां मनश्चक्रे तस्या एवेयमर्हति

त्याचे मन उर्वशीवर स्थिर झाले, 'हीच यासाठी योग्य आहे' असे त्याला वाटले.

चकार सुमहद् युद्धं मालामादातुमुद्यतः

माळ मिळवण्यासाठी त्याने मोठे युद्ध केले.

जगाम तामप्सरसं कालिन्दीं द्रष्टुमादरात्

तो उत्साहाने त्या अप्सरा कालिंदीला पाहायला गेला.

बभ्राम सकलां पृथ्वीं सप्तद्वीपसमन्विताम्

त्याने सातही द्वीपांसह संपूर्ण पृथ्वीवर भ्रमण केले.

जगाम शैलप्रवरं हेमकूटमिति श्रुतम्

तो 'हेमकूट' म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या श्रेष्ठ पर्वताकडे गेला.

कामं संदधिरे घोरं भूषितं चित्रमालया

ते दोघे सुंदर माळ घालून प्रबळ कामात मग्न झाले.

न पश्यति स्मताः सर्वागिरिशृङ्गाणिजग्मिवान्

वासनेने पछाडल्यामुळे, जात असताना त्याला पर्वतांची शिखरे दिसलीच नाहीत.

देवलोकं महामेरुं ययौ देवपराक्रमः

दैवी सामर्थ्याने तो देवांच्या लोकात, महान मेरू पर्वतावर गेला.

भेजे शृङ्गाण्यतिक्रम्य स्वबाहुबलभावितः

स्वतःच्या बळावर शिखरे ओलांडून त्याने ती गाठली.

दृष्टवाननवद्याङ्गीं तस्यै मालां ददौ पुनः

त्याने तिच्या निर्दोष रूपाचे दर्शन घेतले आणि पुन्हा तिला माळ दिली.

रेमे कृतार्थमात्मानं जानानः सुचिरं तया

स्वतःची इच्छा पूर्ण झाल्याचे जाणून, तो तिच्यासोबत दीर्घ काळ आनंदाने राहिला.

किं कृतं भवता पूर्वं पुरीं गत्वा वृथा नृप

राजा, आधी तू व्यर्थ शहरात जाऊन काय साधलेस?

कण्वस्य दर्शनं चैव मालापहरणं तथा

कण्वाचे दर्शन आणि माळ घेणे, हेच.

शापं दास्यति ते कण्वो ममापि भवतः प्रिया

कण्व तुझ्यावर शाप देईल आणि तुझी प्रिय सुद्धा तुझ्यापासून दूर जाईल.

न तत्यजाथ तत्पार्श्वं तत्र संन्यस्तमानसः

तरीसुद्धा तू तिच्या जवळच राहिलास आणि मनानेही तिच्याजवळच स्थिर राहिलास.

सुरोमशं पिङ्गलाक्षं दर्शयामास सर्वदा

तो नेहमीच पिंगट डोळ्यांचा आणि सुंदर केसांचा सुरोमश दाखवत असे.

धिङ्मामिति विनिश्चित्यतपः कर्तुं समारभत्

'माझ्यावर धिक्कार आहे' असे ठरवून त्याने तप सुरू केले.

भूय एव द्वादशकं वायुभक्षो ऽभवन्नृपः

राजाने पुन्हा बारा वर्षे केवळ वाऱ्यावर उपजीविका केली.

वासमप्सरसा भूयस्तपोयोगमनुत्तमम्

तो एका अप्सरेसोबत राहत होता आणि श्रेष्ठ तप व योग करीत होता.

कर्तुकामो हि निर्बोजं तस्याघमिदमब्रवीत्

अन्न न घेता व्रत करायचे ठरवून त्याने तिला हे सांगितले, त्यामुळे ती दुःखी झाली.

आस्ते मोचयितुं लोकं तत्र देवो महेश्वरः

तेथे महेश्वर देव जगाचे उद्धार करण्यासाठी वास करतो.

दृष्ट्वा विश्वेश्वरं लिङ्गङ्किल्बिषान्मोक्ष्यसे ऽखिलात्

विश्वेश्वराचे लिंगरूप पाहिल्यावर तू सर्व पापांतून मुक्त होशील.

वाराणस्यां हरं दृष्ट्वा पापान्मुक्तो ऽभवत् ततः

वाराणसीमध्ये हराचे दर्शन घेतल्यावर तो पापमुक्त झाला.

याजयामास तं कण्वो याचितो घृणया मुनिः

कण्व ऋषींनी करुणेने विनंती केल्यावर त्याच्यासाठी यज्ञ केला.

बभूव जातमात्रं तं राजानमुपतस्थिरे

तो राजा जन्मताच त्याच्या सेवेसाठी ते उपस्थित राहिले.

कन्या जगृहिरे सर्वा जन्धर्वदयिता द्विजाः

सर्व कन्या, गंधर्व आणि ब्राह्मणांच्या प्रिय, त्याला घेऊन गेल्या.

वंशः पापहरो नृणां क्रोष्टोरपि निबोधत

कृपया ऐका, क्रोष्टूच्या वंशाची कथा, जी माणसांची पापे दूर करते.

तस्य पुत्रो महान् स्वातिरुशद्गुस्तत्सुतो ऽभवत्

त्याचा मुलगा मोठा स्वाती होता; त्याच्यापासून उशद्गु जन्मला.

अथ चैत्ररथिर्लोके शशबिन्दुरिति स्मृतः

नंतर लोकांत चैत्‍ररथी शशबिंदू म्हणून ओळखला जाऊ लागला.