कूर्मपुराणम्

तमादिकृष्णमीशानमाराध्याप्नोति सत्सुतम्

त्या आद्य कृष्णाचे, प्रभूचे भक्तीपूर्वक पूजन केल्याने, सत्पुत्र प्राप्त होतो.

तमाराध्य हृषीकेशं प्राप्नुयाद्धार्मिकं सुतम्

त्या हृषीकेशाचे भक्तीने पूजन केल्याने धर्मशील पुत्र मिळतो.

आराधयन्महायोगं वासुदेवं सनातनम्

जो वासुदेव महान योगी आणि सनातन आहे, त्याची भक्ती केल्याने—

निर्मिता येन श्रावस्तिर्गौडदेशे महापुरी

ज्याच्या कृपेने गौडदेशात श्रीमंत श्रावस्ती नगरी वसली,

धुन्धुमारत्वमगमद् धुन्धुं हत्वा महासुरम्

त्याने महादैत्य धुंधूचा वध करून धुंधुमार पद मिळवले.

दृढाश्वश्चैव दण्डाश्वः कपिलाश्वस्तथैव च

दृढाश्व, दंडाश्व आणि कपिलाश्व हे देखील त्याचे पुत्र होते.

हर्यश्वस्य निकुम्भस्तु निकुम्भात् संहताश्वकः

हर्यश्वाचा पुत्र निकुंभ झाला आणि निकुंभापासून संहताश्वक उत्पन्न झाला.

युवनाश्वो रणाश्वस्य शक्रतुल्यबलो युधि

रणाश्वाचा पुत्र युवनाश्व, युद्धात इंद्रासारखा सामर्थ्यवान होता.

मान्धातारं महाप्राज्ञं सर्वशस्त्रभृतां वरम्

मांधाता हा अत्यंत बुद्धिमान आणि सर्व शस्त्रधारकांमध्ये श्रेष्ठ होता.

मुचुकुन्दश्च पुण्यात्मा सर्वे शक्रसमा युधि

मचुकुंद हा पुण्यात्मा होता आणि हे सर्व युद्धात इंद्रासमान होते.

हरितो युवनाश्वस्य हारितस्तत्सुतो ऽभवत्

युवनाश्वाचा पुत्र हरित झाला आणि त्याचा पुत्र हारित झाला.

नर्मदायां समुत्पन्नः संभूतिस्तत्सुतो ऽभवत्

नर्मदेत जन्मलेला संभवती हा हारिताचा पुत्र होता.

बृहदशवो ऽनरण्यस्य हर्यश्वस्तत्सुतो ऽभवत्

अनरण्याचा पुत्र बृहदश्व आणि त्याचा पुत्र हर्यश्व झाला.

प्रसादाद्धार्मिकं पुत्रं लेभे सूर्यपरायणम्

त्याने कृपेने धर्मशील आणि सूर्यभक्त पुत्र प्राप्त केला.

लेभे त्वप्रतिमं पुत्रं त्रिधन्वानमरिन्दमम्

त्याला अद्वितीय, शत्रूंना जिंकणारा त्रिधन्वा नावाचा पुत्र मिळाला.

स्वाध्यायवान् दानशीलस्तितिक्षुर्धर्मतत्परः

तो वेदाध्ययन करणारा, दानशील, सहनशील आणि धर्मनिष्ठ होता.

वसिष्ठकश्यपमुखा देवाश्चेन्द्रपुरोगमाः

वसिष्ठ, कश्यप आणि इंद्र यांच्या नेतृत्वाखालील देवता—

समाप्य विधिवद् यज्ञं वसिष्ठादीन् द्विजोत्तमान्

यज्ञ विधीपूर्वक पूर्ण केल्यावर त्याने वसिष्ठ आणि इतर श्रेष्ठ ब्राह्मणांचा सन्मान केला.

यज्ञस्तपो वा संन्यासो ब्रूत मे सर्ववेदिनः

हे सर्वज्ञ महात्म्यांनो, यज्ञ, तप किंवा संन्यास यापैकी सर्वश्रेष्ठ काय आहे ते मला सांगा.

इष्ट्वा यज्ञेश्वरं यज्ञैर् गच्छेद वनमथात्मवान्

यज्ञांनी यज्ञेश्वराची भक्ती करून, संयमी पुरुषाने मग वनात जावे.

प्रव्रजेद् विधिवद् यज्ञैरिष्ट्वा पूर्वं सुरोत्तमान्

योग्य रीतीने यज्ञ करून, उत्तम देवतांची पूजा केल्यावरच संन्यास घ्यावा.

तमाराध्य सहस्त्रांशुं तपसा मोक्षमाप्नुयात्

कोणीतरी तप करून त्या सहस्त्रकिरण असलेल्या परमेश्वराची भक्ती केली, तर त्याला मुक्ती मिळते.

बीजं भगवता येन स देवस्तपसेज्यते

ज्या बीजामुळे भगवंताची, त्या देवतेची तपाने पूजा होते—

स रुद्रस्तपसोग्रेण पूज्यते नेतरैर्मखैः

तो रुद्र केवळ कठोर तपानेच पूजला जातो, इतर यज्ञांनी नाही.

स सर्वदैवततनुः पूज्यते तपसेश्वरः

सर्व देवतांचा मूळ असलेला, तपाचा स्वामी, तो फक्त तपानेच पूजला जातो.

तपः सुमहदास्थाय पूज्यते स महेश्वरः

महान तप करून त्या महेश्वराचीच पूजा होते.

स देवदेवस्तपसा पूजनीयः सनातनः

तो सनातन देवांचा देव, फक्त तपानेच पूजनीय आहे.

प्रसीदति महायोगी पूजितस्तपसा परः

तो परम महायोगी, तपाने पूजा केल्यावर प्रसन्न होतो.

नान्तरेण तपः कश्चिद्धर्मः शास्त्रेषु दृश्यते

तपाशिवाय कोणताही धर्म शास्त्रात दिसत नाही.