कूर्मपुराणम्

शुकीं श्येनीं च भासीं च सुग्रीवाङ्गृध्रिकां शुचिम्

शुकी, श्येनी, भासी, सुग्रीवा, ऋक्षिका आणि शुचि यांचा जन्म झाला.

इरा वृक्षलतावल्लीस्तृणजातीश्च सर्वशः

इरा हिने सर्व प्रकारची झाडे, वेलीं, लता आणि गवतांची जात निर्माण केली.

रक्षोगणं क्रोधवशा जनयामास सत्तमाः

श्रेष्ठांनी क्रोधामुळे राक्षसांचा समूह उत्पन्न केला.

प्रसादाच्छूनिलः प्राप्तो वाहनत्वं हरेः स्वयम्

कृपेने शूनिल स्वतः हरिचे वाहन होण्याचा मान मिळवला.

सारथ्ये कल्पितः पूर्वं प्रीतेनार्कस्य शंभुना

पूर्वी शंभूने प्रेमाने त्याला सूर्याचा सारथी नेमला होता.

वैवस्वते ऽन्ते ह्यस्मिञ्छृण्वतां पापनाशनाः

वैवस्वत युगाच्या शेवटी, जे ऐकतात त्यांचे पाप नष्ट होते.

अरिष्टनेमिपत्नीनामपत्यानीह षोडश

अरिष्टनेमिच्या पत्नींपासून येथे सोळा मुले झाली.

तद्वदङ्गिरसः पुत्रा ऋषयो ब्रह्मसत्कृताः

त्याचप्रमाणे, अंगिरसांच्या पुत्रांचा जन्म झाला, जे ब्रह्माने सन्मानित ऋषी होते.

मन्वन्तरेषु नियतं तुल्यैः कार्यैः स्वनामभिः

प्रत्येक मन्वंतरात ते स्वतःच्या नावांनी आणि तशाच कार्यांसह स्थिर असतात.

कश्यपो गोत्रकामस्तु चचार सुमहत् तपः

संततीच्या इच्छेने कश्यपाने मोठे तप केले.

वत्सरश्चासितश्चैव तावुभौ ब्रह्मवादिनौ

वत्सर आणि आसित हे दोघेही ब्रह्मविद्या सांगणारे म्हणून जन्मले.

रैभ्यस्य जज्ञिरे रैभ्याः पुत्रा द्युतिमतां वराः

रैभ्यापासून रैभ्याचे पुत्र जन्मले, जे तेजस्वींत श्रेष्ठ होते.

सुमेधा जनयामास पुत्रान् वै कुण्डपायिनः

सुमेधाने कुंडपायिन नावाच्या पुत्रांना जन्म दिला.

नाम्ना वै देवलः पुत्रो योगाचार्यो महातपाः

देवल नावाचा मुलगा योगशास्त्रात पारंगत आणि मोठ्या तपस्वी होता.

प्रसादात् पार्वतीशस्य योगमुत्तममाप्तवान्

पार्वतीच्या पतीच्या कृपेने त्याने श्रेष्ठ योग प्राप्त केला.

नरप्रकृतयो विप्राः पुलस्त्यस्य वदामि वः

ब्राह्मणहो, मी तुम्हाला पुलस्त्याच्या मानवस्वभाव असलेल्या वंशजांची कथा सांगतो.

पुलस्त्याय स राजर्षिस्तां कन्यां प्रत्यपादयत्

त्या राजर्षीने आपली कन्या पुलस्त्याला दिली.

तस्य पत्न्यश्चतस्त्रस्तु पौलस्त्यकुलवर्धिकाः

त्याच्या चार पत्नी होत्या, ज्या पुलस्त्यांच्या वंशाची वाढ करणाऱ्या होत्या.

रूपलावण्यसंपन्नास्तासां वै शृणुत प्रजाः

त्या सर्व सुंदर आणि आकर्षक होत्या; त्यांच्या संततीबद्दल ऐका.

कैकसी जनयत् पुत्रं रावणं राक्षसाधिपम्

कैकेसीने रावण या राक्षसांचा अधिपती पुत्र जन्माला घातला.

पुष्पोत्कटा व्यजनयत् पुत्रान् विश्रवसः शुभान्

पुष्पोत्कटा हिने विश्रवाससाठी उत्तम पुत्रांना जन्म दिला.

कुम्भीनसीं तथा कन्यां राकायां शृणुत प्रजाः

कुंभीनसी आणि राका यांच्या संततीबद्दलही ऐका.

सर्वे तपोबलोत्कृष्टा रुद्रभक्ताः सुभीषणाः

सर्वजण तपश्चर्येच्या बळाने महान, रुद्रभक्त आणि अतिशय भयंकर होते.

भूताः पिशाचाः सर्पाश्च शूकरा हस्तिनस्तथा

भूत, पिशाच, साप, डुक्कर आणि हत्तीही होते.

मरीचेः कश्यपः पुत्रः स्वयमेव प्रजापतिः

मरीचिचा पुत्र कश्यप स्वतः प्रजापती झाला.

स्वाध्याययोगनिरतो हरभक्तो महाद्युतिः

तो स्वाध्याय आणि योगात मग्न, हराचा भक्त आणि तेजस्वी होता.

कृशाश्वस्य तु विप्रेन्द्रा घृताच्यामिति मे श्रुतम्

कृशाश्वाची पत्नी घृताची होती, हे मी ऐकले आहे, हे ब्राह्मणश्रेष्ठांनो.

वेदवेदाङ्गनिरतांस्तपसा हतकिल्बिषान्

ते वेद आणि वेदांगात निष्ठावान, तपामुळे पापरहित झाले होते.

ऊर्ध्वरेतास्तत्र मुनिः शापाद् दक्षस्य नारदः

तेथे त्या ऋषी नारदाला दक्षाच्या शापामुळे ऊर्ध्वरेता व्हावे लागले.