कूर्मपुराणम्

जगाम शरणं विश्वं पालयामास धर्मतः

तो विश्वाचा आधार झाला आणि धर्माने त्याचे रक्षण केले.

असूत कश्यपाच्चैनं देवमातादितिः स्वयम्

कश्यपाच्या पोटी देवांची आई अदिती हिने त्याला जन्म दिला.

नीलमेघप्रतीकाशं भ्राजमानं श्रियावृतम्

तो काळ्या मेघासारखा दिसला, तेजाने झळकत आणि श्रीने शोभला.

उपेन्द्रमिन्द्रप्रमुखा ब्रह्मा चर्षिगमैर्वृतः

इंद्र व इतर श्रेष्ठ देव, ब्रह्मा आणि ऋषी यांच्या वेढ्यात उपेंद्र होता.

समाचारं भरद्वाजात् त्रिलोकाय प्रदर्शयन्

भरद्वाजांनी शिकवलेला योग्य आचार तो त्रैलोक्याला दाखवत होता.

स यत् प्रमाणं कुरुते लोकस्तदनुवर्तते

तो जसा आचार ठरवतो, तसा सारा जग त्याचा मागोवा घेतो.

यज्ञैर्यज्ञेश्वरं विष्णुमर्चयामास सर्वगम्

यज्ञांनी सर्वव्यापी यज्ञेश्वर विष्णूची त्यांनी भक्तीपूर्वक पूजा केली.

ब्रह्मर्षयः समाजग्मुर्यज्ञवाटं महात्मनः

महात्म्याच्या यज्ञस्थळी ब्रह्मर्षी एकत्र जमले.

आस्थाय वामनं रूपं यज्ञदेशमथागमत्

वामनाचे रूप धारण करून तो यज्ञाच्या ठिकाणी गेला.

ब्राह्मणो जटिलो वेदानुद्गिरन् भस्ममण्डितः

जटाधारी, वेद म्हणणारा, भस्माने माखलेला ब्राह्मण तिथे उभा होता.

स्वपादैर्विमितं देशमयाचत बलिं त्रिभिः

त्याने स्वतःच्या तीन पावलांनी मोजलेली भूमी बळीला मागितली.

आचामयित्वा भृङ्गारमादाय स्वर्णनिर्मितम्

आचार करून त्याने सोन्याचा करंडक घेतला.

निपातयामास जलं सुशीतलम्

त्याने अतिशय थंड आणि शुद्ध पाणी ओतले.

प्रकर्तुकामः शरणं प्रपन्नम्

कर्म करण्याची इच्छा असलेला, शरण गेलेला तो होता.

ये तत्र लोके निवसन्ति सिद्धाः

त्या लोकात जे सिद्ध पुरुष राहतात,

जगाम दिव्यावरणानि भूयः

त्याने पुन्हा दिव्य वास मिळवले.

गङ्गेत्युक्ता ब्रह्मणा व्योमसंस्था

आकाशात स्थिर झालेल्या तिला ब्रह्म्याने 'गंगा' असे नाव दिले.

दृष्ट्वा देवास्तत्र तत्र स्तुवन्ति

देवता त्याला इथे-तिथे पाहून त्याची स्तुती करतात.

स्वचेतसा यं प्रणमन्ति देवाः

देवता आपल्या मनापासून त्याला वंदन करतात.

लोकत्रयं भवता भावदत्तम्

तीनही लोकांचा निर्माण तुझ्यामुळे झाला आहे.

त्रिविक्रमायामितविक्रमाय

अमाप पाऊल टाकणाऱ्या त्रिविक्रमाला,

पातालमूलं प्रविशेति भूयः

तू पुन्हा पाताळाच्या मुळाशी प्रवेश करतोस.

प्रवेक्ष्यसे कल्पदाहे पुनर्माम्

कल्पाच्या अंताला, तू पुन्हा माझ्यात प्रवेश करशील.

पुरन्दराय त्रैलोक्यं ददौ विष्णुरुरुक्रमः

महापाऊल टाकणाऱ्या विष्णूंनी पुरंदराला तीनही लोकं दिली.

ब्रह्मा शक्रो ऽथ भगवान् रुद्रादित्यमरुद्गणाः

मग ब्रह्मा, शक्र, भगवंत, रुद्र, आदित्य आणि मरुतगण—

पश्यतामेव सर्वेषां तत्रैवान्तरधीयत

सर्वांच्या डोळ्यांसमोर, तिथेच तो अदृश्य झाला.

प्रह्लादेनासुरवरैर्विष्णुना विष्णुतत्परः

असुरांमध्ये श्रेष्ठ असलेला, विष्णूभक्त प्रह्लाद, विष्णूने—

पूजाविधानं प्रह्लादं तदाहासौ चकार सः

त्या वेळी त्याने प्रह्लादाला पूजा करण्याची पद्धत सांगितली.

प्रणतगतिं प्रणिधाय कर्मयोगम्

शरणागतीचा मार्ग आणि कर्मयोग ठरवून,