कूर्मपुराणम्

किमेतेषां भवेत् कार्यं प्राह पुण्यैषिणामिति

'त्यांच्यासाठी काय करावं?' असं त्याने पुण्याची इच्छा असणाऱ्यांना विचारलं.

गोपतिं प्राह विप्रेन्द्रानालोक्य प्रणतान् हरिः

ब्राह्मणश्रेष्ठांनी वाकून नमस्कार केल्यावर हरिने गायींच्या स्वामीला विचारलं.

संगच्छते महादेव धर्मो वेदाद् विनिर्बभौ

'महादेव, वेदांतून उत्पन्न झालेला धर्मही सहमत आहे.'

अस्माभिः सर्व एवेमे गन्तारो नरकानपि

हे सर्व, आपल्यासह, नरकातही जातील.

विमोहनाय शास्त्राणि करिष्यामो वृषध्वज

'वृषध्वज, आपण भ्रमासाठी शास्त्रांची रचना करू.'

चकार मोहशास्त्राणि केशवो ऽपि शिवेरितः

शंकराच्या आज्ञेने केशवानेही मोह करणारी शास्त्रं तयार केली.

पञ्चरात्रं पाशुपतं तथान्यानि सहस्त्रशः

पंचरात्र, पाशुपत आणि असे हजारो इतर शास्त्र तयार झाले.

पतन्तो निरये घोरे बहून् कल्पान् पुनः पुनः

ते पुन्हा पुन्हा भयंकर नरकात पडत राहिले, असंख्य कल्पेभर.

वर्तध्वं मत्प्रसादेन नान्यथा निष्कृतिर्हि वः

माझ्या कृपेनेच पुढे चालू द्या; कारण तुमच्यासाठी दुसरा कोणताही उपाय नाही.

आदेशं प्रत्यपद्यन्त शिरसासुरविद्विषोः

असुरांचा शत्रू ज्याचा आदेश आहे तो त्यांनी मान डोक्यावर घेऊन स्वीकारला.

शिष्यानध्यापयामासुर्दर्शयित्वा फलानि तु

त्यांनी आपल्या शिष्यांना फळे दाखवून शिकवायला सुरुवात केली.

चकार शङ्करो भिक्षां हितायैषां द्विजैः सह

शंकरांनी त्यांच्या हितासाठी द्विजांसह भिक्षा मागितली.

विमोहयंल्लोकमिमं जटामण्डलमण्डितः

जटा माळांनी सुशोभित होऊन त्यांनी या जगाला मोहात पाडले.

नियोज्याङ्गभवं रुद्रं भैरवं दुष्टनिग्रहे

आपल्या अंगातून उत्पन्न झालेल्या रुद्राला, भैरवाला, दुष्टांना वश करण्यासाठी नेमले.

संस्थाप्य तत्र गणपान् देवानिन्द्रपुरोगमान्

तेथे त्यांनी इंद्रासह देवतांसह गणांना स्थापन केले.

स्त्रीरूपधारी नियतं सेवते स्म महेश्वरीम्

स्त्रीरूप धारण करून ते नेहमी महेश्वरीची सेवा करीत होते.

सिषेविरे महादेवीं स्त्रीवेशं शोभनं गताः

सुंदर स्त्रीवेष धारण करून त्यांनी महादेवीची सेवा केली.

द्वारदेशे गणाध्यक्षो यथापूर्वमतिष्ठत

दरवाजाजवळ गणांचा प्रमुख पूर्वीप्रमाणे उभा राहिला.

आहर्तुकामो गिरिजामाजगामाथ मन्दरम्

गिरीजेला आणायचे म्हणून तो मग मंदार पर्वतावर गेला.

न्यषेधयदमेयात्मा कालरूपधरो हरः

कोणाच्याही आवाक्यात न येणाऱ्या, काळरूप धारण केलेल्या हराने त्याला थांबवले.

शूलेनोरसि तं दैत्यमाजघान वृषध्वजः

वृषध्वजाने त्या दैत्याच्या छातीवर त्रिशूळाने घाव घातला.

नन्दिषेणादयो दैत्यैरन्धकैरभिनिर्जिताः

नंदी व त्याची सेना अंधक नावाच्या दैत्यांनी जिंकली.

विनायको मेघवाहः सोमनन्दी च वैद्युतः

विनायक, मेघवाह आणि वज्रातून जन्मलेला सोमनंदीही,

युयुधुः शूलशक्त्यृष्टिगिरिकूटपरश्वधैः

ते त्रिशूळ, भाले, शर, पर्वतशिखरे आणि कुऱ्हाडीने लढले.

दैत्येन्द्रेणातिबलिना क्षिप्तास्ते शतयोजनम्

अत्यंत बलवान दैत्यराजाने त्यांना शंभर योजन दूर फेकून दिले.

कालसूर्यप्रतीकाशा भैरवं त्वभिदुद्रुवुः

कालासूर्यासारखी तेजस्वी, त्या सर्वजणी भयावह भैरवाकडे धावून गेल्या.

युयोध भैरवो रुद्रः शूलमादाय भीषणम्

भैरवरूपातील रुद्राने भीषण त्रिशूळ हातात घेऊन युद्ध केले.

जगाम शरणं देवं वासुदेवमजं विभुम्

तो देव, अजन्मा आणि सर्वत्र व्यापून असलेल्या वासुदेवाच्या आश्रयाला गेला.

देवीपार्श्वस्थितो देवो विनाशायामरद्विषाम्

देवता, देवीच्या बाजूला उभा राहून, अमरांच्या शत्रूंचा नाश करण्यासाठी आला.