കദാചിദ് രമതേ രുദ്രസ്താദൃശോ ഹി മഹേശ്വരഃ
ചിലപ്പോഴൊക്കെ രുദ്രൻ ഇങ്ങനെ ആനന്ദിക്കുന്നു—അങ്ങനെയാണ് മഹേശ്വരൻ.
സ്വാനന്ദഭൂതാ കഥിതാ ദേവീ നാഗന്തുകാ ശിവാ
സ്വന്തം ആനന്ദം തന്നെയാണ് ശിവാ എന്ന ദേവി; അവൾ പുറത്തുനിന്നുള്ളവളല്ല.
നാജ്ഞാനമഗമന്നാശമീശ്വരസ്യൈവ മായയാ
ഈശ്വരന്റെ മായയാൽ, അജ്ഞാനം അവനെ ഒരിക്കലും കീഴടക്കിയിട്ടില്ല, നശിപ്പിച്ചുമില്ല.
പ്രാപശ്യദദ്ഭുതം ദിവ്യം പൂരയന് ഗഗനാന്തരമ്
അവൻ ആകാശം നിറക്കുന്ന അത്ഭുതകരമായ ദിവ്യദൃശ്യങ്ങൾ കണ്ടു.
വ്യോമമധ്യഗതം ദിവ്യം പ്രാദുരാസീദ് ദ്വിജോത്തമാഃ
ആകാശത്തിന്റെ നടുവിൽ ദിവ്യമായൊരു രൂപം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു, മഹാനായ ദ്വിജന്മാരേ.
തേന തന്മണ്ജലം ഘോരമാലോകയദനിന്ദിതമ്
അത് കൊണ്ടു അവർ ഭയാനകവും കുഴപ്പമില്ലാത്തതുമായ വെള്ളത്തിന്റെ വലിയ കൂട്ടം കണ്ടു.
ക്ഷണാദദൃശ്യത മഹാന് പുരുഷോ നീലലോഹിതഃ
ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ നീലയും ചുവപ്പും കലർന്ന മഹത്തായൊരു പുരുഷൻ അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
തം പ്രാഹ ഭഗവാന് ബ്രഹ്മാ ശങ്കരം നീലലോഹിതമ്
അവനെ, നീലയും ചുവപ്പുമുള്ള ശങ്കരനെ, ഭഗവാൻ ബ്രഹ്മാവു സമീപിച്ചു പറഞ്ഞു.
പ്രാദുര്ഭാവം മഹേശാന് മാമേവ ശരണം വ്രജ
ഭഗവാന്മാരുടെ ഭഗവാനേ, നീ പ്രത്യക്ഷമാകൂ; നീ മാത്രം എന്നിൽ അഭയം തേടുക.
പ്രാഹിണോത് പുരുഷം കാലം ഭൈരവം ലോകദാഹകമ്
അവൻ ലോകങ്ങളെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന കാലഭൈരവനെന്ന പുരുഷനെ അയച്ചു.
ചകര്ത തസ്യ വദനം വിരിഞ്ചസ്യാഥ പഞ്ചമമ്
അവൻ വിരിഞ്ചിയുടെ അഞ്ചാമത്തെ തല കത്തിച്ചു.
മമാര ചേശയോഗേന ജീവിതം പ്രാപ വിശ്വസൃക്
ഭഗവാന്റെ ശക്തിയിൽ അവൻ മരിച്ചെങ്കിലും, ലോകസൃഷ്ടാവിന് ജീവൻ വീണ്ടും ലഭിച്ചു.
സമാസീനം മഹാദേവ്യാ മഹാദേവം സനാതനമ്
അവൻ മഹാദേവിയെ കൂടെ ഇരിക്കുന്ന ശാശ്വതനായ മഹാദേവനെ കണ്ടു.
കോടിസൂര്യപ്രതീകാശം ജടാജൂടവിരാജിതമ്
അവൻ കോടിയോളം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ പ്രകാശം ചിന്തിച്ചു, ജടാമുടിയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനായിരുന്നു.
ത്രിശൂലപാണിം ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യം യോഗിനം ഭൂതിഭൂഷണമ്
ത്രിശൂലം കൈയിൽ പിടിച്ച, കാണാൻ ദുഷ്കരനായ, യോഗിയും, ഭസ്മം ധരിച്ചവനുമായിരുന്നു.
തമാദിദേവം ബ്രഹ്മാണം മഹാദേവം ദദര്ശ ഹ
ബ്രഹ്മാവു ആ ആദിദേവനായ മഹാദേവനെ കണ്ടു.
സോ ഽനന്തൈശ്വര്യയോഗാത്മാ മഹേശോ ദൃശ്യതേ കില
അനന്തമായ ഐശ്വര്യശക്തികൾക്കൊപ്പം ഏകത്വം പുലർത്തുന്ന മഹേശ്വരൻ അവിടെ പ്രത്യക്ഷനായി.
സകൃത്പ്രണാമമാത്രേണ സ രുദ്രഃ ഖലു ദൃശ്യതേ
ഒരു പ്രണാമം മാത്രം ചെയ്താലും രുദ്രൻ സാക്ഷാൽ കാണപ്പെടുന്നു.
വിമോചയതി ലോകാനാം നായകോ ദൃശ്യതേ കില
ലോകങ്ങളെ മോചിപ്പിക്കുന്ന നായകനായി അവൻ അവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
വിദന്തി വിമലം രൂപം സ ശംഭുര്ദൃശ്യതേ കില
അവന്റെ നിർമ്മലമായ രൂപം അവർ അറിയുന്നു; ശംഭു അവിടെ സാക്ഷാൽ കാണപ്പെടുന്നു.
അര്ചയന്തി സദാ ലിങ്ഗം വിശ്വേശഃ ഖലു ദൃശ്യതേ
എപ്പോഴും ലിംഗത്തെ ആരാധിക്കുന്നവർക്ക് വിശ്വേശ്വരൻ സാക്ഷാൽ കാണപ്പെടുന്നു.
സകൃത്പ്രണാമമാത്രേണ സ രുദ്രഃ ഖലു ദൃശ്യതേ
ഒരു പ്രണാമം മാത്രം ചെയ്താലും രുദ്രൻ സാക്ഷാൽ കാണപ്പെടുന്നു.
ഹിരണ്യഗര്ഭപുത്രോ ഽസാവീശ്വരോ ദൃശ്യതേ കില
ഹിരണ്യഗർഭന്റെ പുത്രനായ ഈശ്വരൻ ദർശനമാകുന്നു.
ന മുഞ്ചതി സദാ പാര്ശ്വം ശങ്കരോ ഽസാവദൃശ്യത
ശങ്കരൻ എപ്പോഴും അവന്റെ അരികിൽ നിന്നു പോവാതെ ദർശനമാകുന്നു.
ദത്ത്വാ തരതി സംസാരം രുദ്രോ ഽസൌ ദൃശ്യതേ കില
രുദ്രൻ നൽകിയ ശേഷം സംസാരസമുദ്രം കടന്ന് പോകുന്നവനായി ദർശനമാകുന്നു.
കാലഃ കില സ യോഗാത്മാ കാലകാലോ ഹി ദൃശ്യതേ
അവൻ കാലം തന്നെയാണ്, യോഗത്തിന്റെ ആത്മാവും കാലത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവനായി ദർശനമാകുന്നു.
സോമഃ സ ദൃശ്യതേ ദേവഃ സോമോ യസ്യ വിഭൂഷണമ്
സോമൻ എന്ന ദേവൻ, സോമം അലങ്കാരമായി ധരിക്കുന്നവൻ, ദർശനമാകുന്നു.
ഗീയതേ പരമാ മുക്തിഃ സ യോഗീ ദൃശ്യതേ കില
പരമമുക്തിയെ പാടപ്പെടുന്ന യോഗിയായി അവൻ ദർശനമാകുന്നു.
യോഗം ധ്യായന്തി ദേവ്യാസൌ സ യോഗീ ദൃശ്യതേ കില
ദേവന്മാർ യോഗത്തിൽ ധ്യാനം ചെയ്യുന്നു; ആ യോഗിയായവൻ ദർശനമാകുന്നു.
വരാസനേ സമാസീനമവാപ പരമാം സ്മൃതിമ്
ഉത്തമമായ ആസനത്തിൽ ഇരുന്ന്, അവൻ പരമമായ സ്മരണയെ പ്രാപിച്ചു.