തസ്മാദ് ഭോഗാപവര്ഗാര്ഥം ശ്രാദ്ധം കുര്യുര്ദ്വിജാതയഃ
അതുകൊണ്ട് അനുഭവത്തിനും മോക്ഷത്തിനും വേണ്ടി ദ്വിജന്മാര് ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.
പുത്രജന്മാദിഷു ശ്രാദ്ധം പാര്വണം പര്വണി സ്മൃതമ്
മകനു ജനനം പോലെയുള്ള അവസരങ്ങളില് ഉത്സവദിനങ്ങളില് ചെയ്യുന്ന ശ്രാദ്ധം പാര്വ്വണം എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
ഏകോദ്ദിഷ്ടാദി വിജ്ഞേയം വൃദ്ധിശ്രാദ്ധം തു പാര്വണമ്
ഒരു പിതാവിന് വേണ്ടി നടത്തുന്ന ശ്രാദ്ധം ഏകോദ്ദിഷ്ടം എന്നും, സമൃദ്ധിക്കായി ചെയ്യുന്ന ശ്രാദ്ധം പാര്വ്വണം എന്നും അറിയണം.
യാത്രായാം ഷഷ്ഠമാഖ്യാതം തത്പ്രയത്നേന പാലയേത്
യാത്രയ്ക്കായി ആറാം ദിവസം നിര്ദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു; അതു ശ്രദ്ധയോടെ പാലിക്കണം.
ദൈവികം ചാഷ്ടമം ശ്രാദ്ധം യത്കൃത്വാ മുച്യതേ ഭയാത്
ദേവന്മാരുടെ വേണ്ടി അഷ്ടമിയത്തില് ചെയ്യുന്ന ശ്രാദ്ധം ഭയം നീക്കുന്നു.
ദേശാനാം ച വിശേഷേണ ഭവേത് പുണ്യമനന്തകമ്
ചില പ്രദേശങ്ങളില് പ്രത്യേകിച്ച് അവിടെ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം അനന്തമാണ്.
ഗായന്തി പിതരോ ഗാഥാം കീര്തയന്തി മനീഷിണഃ
പിതാക്കന്മാര് ഗാഥ പാടുന്നു, ജ്ഞാനികള് അതു പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നു.
തേഷാം തു സമവേതാനാം യദ്യേകോ ഽപി ഗായാം വ്രജേത്
അവിടെ കൂടിയവരില് ഒരാളെങ്കിലും ഗയയിലേക്കു പോയാല്,
താരിതാഃ പിതരസ്തേന സ യാതി പരമാം ഗതിമ്
അവന്റെ വഴി പിതാക്കന്മാര് മോചിതരാവുന്നു; അവന് പരമഗതി ലഭിക്കും.
വാരാണസ്യാം വിശേഷേണ യത്ര ദേവഃ സ്വയം ഹരഃ
വാരാണസിയില് പ്രത്യേകിച്ച്, അവിടെ സ്വയം ഹരന് വസിക്കുന്നു.
കുരുക്ഷേത്രേ ച കുബ്ജാമ്രേ ഭൃഗുതുങ്ഗേ മഹാലയേ
കുരുക്ഷേത്രത്തിലും കുബ്ജാമ്രത്തിലും ഭൃഗുതുങ്കത്തിലും മഹാലയത്തിലും,
സരസ്വത്യാം വിശേഷേണ പുഷ്കരേഷു വിശേഷതഃ
സരസ്വതിയിലും പ്രത്യേകിച്ച്, പുഷ്കരത്തിലും പ്രത്യേകിച്ച്,
വേത്രവത്യാം വിപാശായാം ഗോദാവര്യാം വിശേഷതഃ
വേത്രവതിയിലും വിപാശയിലും, പ്രത്യേകിച്ച് ഗോദാവരിക്കരയില്,
നദീനാം ചൈവ തീരേഷു തുഷ്യന്തി പിതരഃ സദാ
നദികളുടെ തീരങ്ങളില് പിതാക്കന്മാര് എപ്പോഴും സന്തോഷിക്കുന്നു.
ഗൌധൂമൈശ്ച തിലൈര്മുദ്ഗൈര്മാസം പ്രീണയതേ പിതൄന്
ഗോധുമയും എള്ളും പയർവിത്തും അർപ്പിച്ചാൽ പിതാക്കന്മാർക്ക് ഒരു മാസം തൃപ്തി ലഭിക്കും.
വിദാര്യാശ്ച ഭരണ്ഡാശ്ച ശ്രാദ്ധകാലേ പ്രാദപയേത്
ശ്രാദ്ധസമയത്ത് വിദാരി, ഭരണ്ട എന്നീ കിഴങ്ങുകളും നൽകണം.
ദദ്യാച്ഛ്രാദ്ധേ പ്രയത്നേന ശൃങ്ഗാടകകശേരുകാന്
ശ്രാദ്ധത്തിൽ ശ്രദ്ധയോടെ ശ്രിംഗാടകം, കശേരുക എന്നിവയും അർപ്പിക്കണം.
ഔരഭ്രേണാഥ ചതുരഃ ശാകുനേനേഹ പഞ്ച തു
ആട്ടിൻമാംസം അർപ്പിച്ചാൽ നാലു മാസം, പക്ഷിമാംസം അർപ്പിച്ചാൽ അഞ്ചു മാസം തൃപ്തി ലഭിക്കും.
അഷ്ടാവേണസ്യ മാംസേന രൌരവേണ നവൈവ തു
ആടിന്റെ മാംസം അർപ്പിച്ചാൽ എട്ട് മാസം, റൗരവം എന്ന മാംസം അർപ്പിച്ചാൽ ഒമ്പത് മാസം തൃപ്തി നീണ്ടുനിൽക്കും.
ശശകൂര്മര്യോര്മാംസേന മാസാനേകാദശൈവ തു
മൂയലിന്റെയോ ആമയുടെയോ മാംസം അർപ്പിച്ചാൽ പതിനൊന്ന് മാസം തൃപ്തി നിലനിൽക്കും.
വാര്ധ്രോണസസ്യ മാംസേന തൃപ്തിര്ദ്വാദശവാര്ഷികീ
വാർധ്രോണമാംസം അർപ്പിച്ചാൽ പന്ത്രണ്ട് വർഷം തൃപ്തി ദീർഘിക്കും.
ആനന്ത്യായൈവ കല്പന്തേ മുന്യന്നാനി ച സര്വശഃ
മുനികൾ കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണം എങ്ങനെയായാലും അനന്തമായ ഫലം നൽകും.
ദദ്യാച്ഛ്രാദ്ധേ പ്രയത്നേന തദസ്യാക്ഷയമുച്യതേ
ശ്രാദ്ധത്തിൽ ശ്രദ്ധയോടെ എന്ത് നൽകിയാലും അതിന് ക്ഷയം വരില്ലെന്ന് പറയുന്നു.
കൂഷ്മാണ്ഡാലാബുവാര്താകാന് ഭൂസ്തൃണം സുരസം തഥാ
കൂഷ്മാണ്ടം, ചുരക്ക, വാഴുതന, പുല്ല്, തുളസി എന്നിവ ശ്രാദ്ധത്തിൽ ഒഴിവാക്കണം.
രാജമാഷാംസ്തഥാ ക്ഷീരം മാഹിഷം ച വിവര്ജയേത്
രാജമാഷ് എന്ന പയർ, കാളപാൽ എന്നിവയും ഒഴിവാക്കണം.
വര്ജയേത് സര്വയത്നേന ശ്രാദ്ധകാലേ ദ്വിജോത്തമഃ
ശ്രാദ്ധസമയത്ത് ഈ എല്ലാം അത്യന്തം ശ്രദ്ധയോടെ ഒഴിവാക്കണം.
പിണ്ഡാന്വാഹാര്യകം ശ്രാദ്ധം കുര്യാത് സൌമ്യമനാഃ ശുചിഃ
മനസ്സ് സുഖവും ശുദ്ധിയും പുലർത്തി, പിണ്ടം, അഹാരങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.
തീര്ഥം തദ് ഹവ്യകവ്യാനാം പ്രദാനേ ചാതിഥിഃ സ്മൃതഃ
ദേവന്മാർക്കും പിതാക്കന്മാർക്കും അർപ്പണം ചെയ്യുമ്പോൾ അതിഥി ഒരു തിരുത്താണ് എന്ന് കരുതണം.
വ്രതിനോ നിയമസ്ഥാശ്ച ഋതുകാലാഭിഗാമിനഃ
വ്രതം പാലിക്കുന്നവരും, നിയന്ത്രണത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവരും, ശരിയായ സമയത്ത് എത്തുന്നവരും അർഹരാണ്.
ബഹ്വൃചശ്ച ത്രിസൌപര്ണസ്ത്രിമധുര്വാഥ യോ ഭവേത്
ഋഗ്വേദത്തിലെ പല സൂക്തങ്ങളും ത്രിസൗപർണം, ത്രിമധുരം എന്നിവ അറിയുന്നവൻ അർഹനാണ്.