സ വാസുദേവമാസീനം തമീശം ദദൃശുഃ കില
അവൻ വാസുദേവനായി അവിടെ ഇരിക്കുന്നതിനെ അവർ കണ്ടു.
നിരീക്ഷ്യ പുണ്ഡരീകാക്ഷം സ്വാത്മയോഗമനുത്തമമ്
കുമുദദളനയനനായവനെ, അവന്റെ പരമമായ ആത്മയോഗം അവർ കണ്ടു.
പ്രശാന്തമാനസാഃ സര്വേ ജ്ഞാനമീശ്വരഭാഷിതമ്
മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ എല്ലാവരും ഈശ്വരൻ പറഞ്ഞ ജ്ഞാനം ശ്രവിച്ചു.
യന്ന ദേവാ വിജാനന്തി യതന്തോ ഽപി ദ്വിജാതയഃ
ദേവന്മാർക്കും, എത്ര ശ്രമിച്ചാലും ദ്വിജന്മാർക്കും അറിയാൻ കഴിയാത്തതാണ് അത്.
ന സംസാരം പ്രപദ്യന്തേ പൂര്വേ ഽപി ബ്രഹ്മവാദിനഃ
പണ്ടത്തെ ബ്രഹ്മവിദ്യാധരന്മാർക്കും സംസാരത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയില്ല.
വക്ഷ്യേ ഭക്തിമതാമദ്യ യുഷ്മാകം ബ്രഹ്മവാദിനാമ്
ഭക്തിയുള്ള ബ്രഹ്മജ്ഞാനികൾ ആയ നിങ്ങൾക്കു ഞാൻ ഇന്ന് അത് വെളിപ്പെടുത്താം.
അസ്തി സര്വാന്തരഃ സാക്ഷാച്ചിന്മാത്രസ്തമസഃ പരഃ
അന്തര്യാമിയായും സാക്ഷിയായും ഇരിക്കുന്ന ശുദ്ധമായ ചൈതന്യം ഇരുണ്ടതിനെ അതിക്രമിച്ചിരിക്കുകയാണ്.
സ കാലോ ഽഗ്നിസ്തദവ്യക്തം സ ഏവേദമിതി ശ്രുതിഃ
അവനാണ് കാലം, അഗ്നി, അവ്യക്തം; ഈ എല്ലാം അവനാണ് എന്നു ശാസ്ത്രം പറയുന്നു.
സ മായീ മായയാ ബദ്ധഃ കരോതി വിവിധാസ്തനൂഃ
മായാവശനായി, മായയാൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടവൻ, അവൻ വിവിധ ശരീരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
നായം പൃഥ്വീ ന സലിലം ന തേജഃ പവനോ നഭഃ
അവൻ ഭൂമി അല്ല, ജലം അല്ല, അഗ്നി അല്ല, വായു അല്ല, ആകാശം പോലും അല്ല.
ന രൂപരസഗന്ധാശ്ച നാഹം കര്താ ന വാഗപി
അവൻ രൂപം അല്ല, രുചി അല്ല, സുഗന്ധം അല്ല; ഞാൻ കര്ത്താവും അല്ല, വാക്ക് പോലും അല്ല.
ന മായാ നൈവ ച പ്രാശ്ചൈതന്യം പരമാര്ഥതഃ
അവൻ മായയും അല്ല, കര്മ്മഫലവും അല്ല; യഥാർത്ഥത്തിൽ അവൻ ശുദ്ധമായ ചൈതന്യമാണ്.
തദ്വദൈക്യം ന സംബന്ധഃ പ്രപഞ്ചപരമാത്മനോഃ
അതുപോലെ, ലോകത്തിനും പരമാത്മാവിനും യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒന്നിപ്പോലും ബന്ധമില്ല.
തദ്വത് പ്രപഞ്ചപുരുഷൌ വിഭിന്നൌ പരമാര്ഥതഃ
അതുപോലെ, ലോകവും വ്യക്തിയും യഥാർത്ഥത്തിൽ വ്യത്യസ്തമാണ്.
നഹി തസ്യ ഭവേന്മുക്തിര്ജന്മാന്തരശതൈരപി
അവനു നൂറുകണക്കിന് ജന്മങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാലും മോക്ഷം ഉണ്ടാകില്ല.
വികാരഹീനം നിര്ദുഃ ഖമാനന്ദാത്മാനമവ്യയമ്
വികാരങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതും, ദുഃഖരഹിതവും, ആകാശസദൃശവും, ആനന്ദസ്വരൂപവുമായത് അക്ഷരാത്മാവാണ്.
സാ ചാഹങ്കാരകര്തൃത്വാദാത്മന്യാരോപ്യതേ ജനൈഃ
എങ്കിലും, അഹങ്കാരവും കര്ത്തൃത്വബോധവും മൂലം ജനങ്ങൾ ഇതിനെ ആത്മാവിൽ തെറ്റായി ആകൃതീകരിക്കുന്നു.
ഭോക്താരമക്ഷരം ശുദ്ധം സര്വത്ര സമവസ്ഥിതമ്
അക്ഷരവും ശുദ്ധവുമായ ഭോക്താവ് എല്ലായിടത്തും നിലകൊള്ളുന്നു.
അജ്ഞാനാദന്യഥാ ജ്ഞാനം തച്ച പ്രകൃതിസംഗതമ്
അജ്ഞാനത്താൽ ജ്ഞാനം വ്യത്യസ്തമായി തോന്നുന്നു; അതാണ് പ്രകൃതിയുമായി ചേർന്നിരിക്കുന്നത്.
അഹങ്കാരാവിവേകേന കര്താഹമിതി മന്യതേ
അഹങ്കാരവും വിവേകശൂന്യതയും മൂലം, ഞാൻ കര്ത്താവാണ് എന്നു ഒരാൾ കരുതുന്നു.
പ്രധാനം പ്രകൃതിം ബുദ്ധ്വാ കാരണം ബ്രഹ്മവാദിനഃ
പ്രധാനമായ പ്രകൃതിയാണ് കാരണമെന്നു ബ്രഹ്മജ്ഞാനികൾ പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു.
സ്വാത്മാനമക്ഷരം ബ്രഹ്മ നാവബുദ്ധ്യേത തത്ത്വതഃ
അക്ഷരമായ ആത്മാവായ ബ്രഹ്മം യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരാൾ ഗ്രഹിക്കാറില്ല.
രഗദ്വേഷാദയോ ദോഷാഃ സര്വേ ഭ്രാന്തിനിബന്ധനാഃ
രാഗം, ദ്വേഷം തുടങ്ങിയ എല്ലാ ദോഷങ്ങളും ഭ്രമത്തിലാണ് ആധാരമിടുന്നത്.
തദ്വശാദേവ സര്വേഷാം സര്വദേഹസമുദ്ഭവഃ
അവയുടെ ശക്തിയാൽ മാത്രമാണ് എല്ലാ ജീവികൾക്കും ശരീരങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.
ഏകഃ സ ഭിദ്യതേ ശക്ത്യാ മായയാ ന സ്വഭാവതഃ
അവൻ ഒരാളാണ്; അവന്റെ സ്വഭാവം കൊണ്ട് അല്ല, മായയുടെ ശക്തിയാൽ മാത്രമാണ് വിഭജിക്കപ്പെടുന്നത്.
ഭേദോ വ്യക്തസ്വഭാവേന സാ ച മായാത്മസംശ്രയാ
ഭേദം പ്രകടമായ സ്വഭാവം കൊണ്ടാണ് തോന്നുന്നത്; അതും മായയുടെ സ്വരൂപത്തിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
അന്തഃ കരണജൈര്ഭാവൈരാത്മാ തദ്വന്ന ലിപ്യതേ
അന്തരംഗത്തിൽ ഉദിക്കുന്ന ചിന്തകളാൽ ആത്മാവ് മലിനമാകാത്തതുപോലെ, ഇവിടെയും അങ്ങനെ തന്നെ.
ഉപാധിഹീനോ വിമലസ്തഥൈവാത്മാ പ്രകാശതേ
പരിമിതികൾ ഇല്ലാതെയും നിർമ്മലനായി ആത്മാവ് അതുപോലെ തന്നെ പ്രകാശിക്കുന്നു.
അര്ഥസ്വരൂപമേവാജ്ഞാഃ പശ്യന്ത്യന്യേ കുദൃഷ്ടയഃ
അജ്ഞാനികൾ, തെറ്റായ കാഴ്ചയോടെ, വസ്തുവിന്റെ പുറം രൂപം മാത്രം കാണുന്നു.
ദൃശ്യതേ ഹ്യര്ഥരൂപേണ പുരുഷൈര്ഭ്രാന്തിദൃഷ്ടിഭിഃ
തെറ്റായ ദൃഷ്ടിയുള്ളവർക്ക് അത് വസ്തുവിന്റെ രൂപത്തിൽ തന്നെയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.