കൂര്മപുരാണമ്

തേ യാന്തി തത് പരം സ്ഥാനം നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ

അവർ ആ പരമസ്ഥാനം പ്രാപിക്കും—ഇവിടെ കൂടുതൽ ചിന്തിക്കേണ്ടതില്ല.

അര്ചയന്തി മഹാദേവം മധ്യമേശ്വരമീശ്വരമ്

അവർ മഹാദേവനെയും മധ്യമേശ്വരനെയും ഈശ്വരനെയും ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിക്കുന്നു.

ഏകൈകശഃ കൃതം വിപ്രാഃ പുനാത്യാസപ്തമം കുലമ്

ഓരോ ബ്രാഹ്മണനും അതു നിർവഹിച്ചാൽ, ഏഴാം തലമുറയോളം കുടുംബത്തെ ശുദ്ധീകരിക്കും.

യത് ഫലം ലഭതേ മര്ത്യസ്തസ്മാദ് ദശഗുണം ത്വിഹ

മനുഷ്യൻ അതിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ഫലം ഇവിടെ പത്ത് മടങ്ങ് കൂടുതലാണ്.

ഉവാസ സുചിരം കാലം പൂജയന് വൈ മഹേശ്വരമ്

അവൻ ദീർഘകാലം മഹേശ്വരനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ച് അവിടെയിരുന്നു.

ജഗാമ ഭഗവാന് വ്യാസോ ജൈമിനിപ്രമുഖൈര്വൃതഃ

ഭഗവാൻ വ്യാസൻ ജൈമിനി മുതലായ മഹർഷിമാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് യാത്രയായി.

വിശ്വരൂപം തഥാ തീര്ഥം താലതീര്ഥമനുത്തമമ്

അവൻ വിശ്വരൂപത്തെയും അതുപോലെ താലതീർത്ഥം എന്ന അതുല്യമായ തീർത്ഥവും സന്ദർശിച്ചു.

സ്വര്നോലം ച മഹാതീര്ഥം ഗൌരീതീര്ഥമനുത്തമമ്

സ്വർണോല എന്ന മഹാതീർത്ഥവും ഗൗരിതീർത്ഥം എന്ന അതുല്യമായ തീർത്ഥവും സന്ദർശിച്ചു.

ജമ്ബുകേശ്വരമിത്യുക്തം ധര്മാഖ്യം തീര്ഥമുത്തമമ്

ജമ്പുകേശ്വരം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ധർമ്മം എന്ന ഉത്തമമായ തീർത്ഥവും സന്ദർശിച്ചു.

നാരായണം പരം തീര്ഥം വായുതീര്ഥമനുത്തമമ്

നാരായണം എന്ന പരമമായ തീർത്ഥവും വായുതീർത്ഥം എന്ന അതുല്യമായ തീർത്ഥവും സന്ദർശിച്ചു.

യമതീര്ഥം മഹാപുണ്യം തീര്ഥം സംവര്തകം ശുഭമ്

യമതീർത്ഥം എന്ന മഹാപുണ്യസ്ഥലവും സംവർത്തകം എന്ന ശുഭമായ തീർത്ഥവും സന്ദർശിച്ചു.

നാഗതീര്ഥം സോമതീര്ഥം സൂര്യതീര്ഥം തഥൈവ ച

നാഗതീർഥം, സോമതീർഥം, സൂര്യതീർഥം എന്നിവയും അങ്ങനെ തന്നെ,

ഘടോത്കചം തീര്ഥവരം ശ്രീതീര്ഥം ച പിതാമഹമ്

ഘടോൽക്കചം എന്ന ഉത്തമതീർഥവും, ശ്രീതീർഥവും, പിതാമഹതീർഥവും,

കാപിലം ചൈവ സോമേശം ബ്രഹ്മതീര്ഥമനുത്തമമ്

കാപിലതീർഥവും, സോമേശതീർഥവും, അതുല്യമായ ബ്രഹ്മതീർഥവും,

തദാനീം സ്ഥാപയാമാസ വിഷ്ണുസ്തല്ലിങ്ഗമൈശ്വരമ്

അപ്പോൾ വിഷ്ണു അവിടെ ആ ദൈവികമായ ലിംഗം സ്ഥാപിച്ചു.

മയാനീതമിദം ലിങ്ഗം കസ്മാത് സ്ഥാപിതവാനസി

ഈ ലിംഗം ഞാൻ കൊണ്ടുവന്നതാണ്; നീ ഇതെന്തിനാണ് സ്ഥാപിച്ചതെന്ന് പറയൂ.

തസ്മാത് പ്രതിഷ്ഠിതം ലിങ്ഗംനാമ്നാ തവ ഭവിഷ്യതി

അതിനാൽ ഇവിടെ സ്ഥാപിച്ച ഈ ലിംഗം നിന്റെ പേരിൽ അറിയപ്പെടും.

ഗന്ധര്വതീര്ഥം പരമം വാഹ്നേയം തീര്ഥമുത്തമമ്

ഗന്ധർവതീർഥം എന്ന ഉത്തമതീർഥവും, വാഹ്നേയതീർഥവും,

ചിത്രാങ്ഗദേശ്വരം പുണ്യം പുണ്യം വിദ്യാധരേശ്വരമ്

ചിത്രാങ്കദേശ്വരം എന്ന പുണ്യസ്ഥലവും, വിദ്യാധരേശ്വരം എന്ന പുണ്യസ്ഥലവും,

സാരസ്വതം പ്രഭാസം ച ഭദ്രകര്ണം ഹ്രദം ശുഭമ്

സാരസ്വതതീർഥവും, പ്രഭാസതീർഥവും, ഭദ്രകർണ്ണം എന്ന ശുഭമായ തടാകവും,

ഹിരണ്യഗര്ഭം ഗോപ്രേക്ഷ്യം തീര്ഥം ചൈവ വൃഷധ്വജമ്

ഹിരണ്യഗർഭതീർഥവും, ഗോപ്രേക്ഷ്യതീർഥവും, വൃഷധ്വജതീർഥവും,

ത്രിലോചനം മഹാതീര്ഥം ലോലാര്കം ചോത്തരാഹ്വയമ്

ത്രിലോചന എന്ന മഹാതീർഥവും, ഉത്തരാഹ്വയമായ ലോലാർകതീർഥവും,

ശുക്രേശ്വരം മഹാപുണ്യമാനന്ദപുരമുത്തമമ്

ശുക്രേശ്വരം എന്ന മഹാപുണ്യസ്ഥലവും, ആനന്ദപുരം എന്ന ഉത്തമസ്ഥലവും,

ന ശക്യം വിസ്തരാദ് വക്തും തീര്ഥസംഖ്യാ ദ്വിജാത്തമാഃ

ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, ഈ തീർഥങ്ങളുടെ എണ്ണം വിശദമായി പറയാൻ കഴിയില്ല.

ഉപോഷ്യ തത്ര തത്രാസൌ പാരാശര്യോ മഹാമുനിഃ

അവിടെ ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ച് ആ മഹാമുനിയായ പാർാശര്യൻ,

ജഗാമ പുനരേവാപി യത്ര വിശ്വേശ്വരഃ ശിവഃ

വിശ്വേശ്വരനായ ശിവൻ ഇരിക്കുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് വീണ്ടും പോയി.

ഉവാച ശിഷ്യാന് ധര്മാത്മാ സ്വാന് ദേശാന് ഗന്തുമര്ഹഥാ

ധാർമികനായ അവൻ തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോട് പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ ദേശങ്ങളിലേക്ക് മടങ്ങണം.'

വാസം ച തത്ര നിയതോ വാരാണസ്യാം ചകാര സഃ

അവൻ നിയന്ത്രണത്തോടെ വാരാണസിയിൽ താമസമാക്കി.

ഭൈക്ഷാഹാരോ വിശുദ്ധാത്മാ ബ്രഹ്മചര്യപരായണഃ

ഭിക്ഷയാൽ ജീവിച്ചു, മനസ്സിൽ ശുദ്ധിയോടെ, ബ്രഹ്മചര്യത്തിൽ അർപ്പിതനായി.