കൂര്മപുരാണമ്

വിനിന്ദ്യ പൂര്വവൈരേണ ഗങ്ഗാദ്വരേ ഽയജദ് ഭവമ്

മുൻ വൈരാഗ്രഹത്താൽ, ഗംഗാതീരത്ത് ഭവനെ അവൻ കുറ്റപ്പെടുത്തി യാഗം നടത്തി.

സഹൈവ മുനിഭിഃ സര്വൈരാഗതാ മുനിപുങ്ഗവാഃ

എല്ലാ മഹർഷികളും മറ്റു മുനിമാരോടൊപ്പം അവിടെ എത്തി.

ദധീചോ നാമ വിപ്രര്ഷിഃ പ്രാചേതസമഥാബ്രവീത്

ദധീചി എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണമുനി പ്രചേതസിനോട് അപ്പോൾ പറഞ്ഞു.

സ ദേവഃ സാംപ്രതം രുദ്രോ വിധിനാ കിം ന പൂജ്യതേ

ഇപ്പോൾ ആ ദേവനായ രുദ്രനെ ശരിയായ വിധിയിൽ ആരും പൂജിക്കാത്തത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?

ന മന്ത്രാ ഭാര്യയാ സാര്ധം ശങ്കരസ്യേതി നേജ്യതേ

ഭാര്യയോടൊപ്പം ചേർന്ന് ശങ്കരനു വേണ്ടി മന്ത്രങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ, അവനെ പൂജിക്കാറില്ല.

ശൃണ്വതാം സര്വദേവാനാം സര്വജ്ഞാനമയഃ സ്വയമ്

എല്ലാ ദേവന്മാരും കേൾക്കുമ്പോൾ, സർവ്വജ്ഞനായ അവൻ സ്വയം—

സംപൂജ്യതേ സര്വയജ്ഞൈര്വിദിത്വാ കില ശങ്കരഃ

ശങ്കരനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ, എല്ലാ യാഗങ്ങൾകൊണ്ടും അവനെ തീർച്ചയായും പൂജിക്കുന്നു.

നഗ്നഃ കപാലീ വികൃതോ വിശ്വാത്മാ നോപപദ്യതേ

നഗ്നനും കപാലം കൈവശമുള്ളവനും വിചിത്രരൂപിയുമായ സർവ്വാത്മാവായ അവൻ യാഗത്തിന് യോജിക്കുന്നില്ല.

സത്ത്വാത്മകോ ഽസൌ ഭഗവാനിജ്യതേ സര്വകര്മസു

സത്ത്വസ്വഭാവമുള്ള ആ ഭഗവാൻ എല്ലാ കര്‍മങ്ങളിലും പൂജിക്കപ്പെടുന്നു.

സര്വലോകൈകസംഹര്താ കാലാത്മാ പരമേശ്വരഃ

സകല ലോകങ്ങളെയും നശിപ്പിക്കുന്നവനും, കാലസ്വരൂപനും, പരമേശ്വരനുമാണ് ഈ ഭഗവാൻ.

സോ ഽയം സാക്ഷീ തീവ്രരോചിഃ കാലാത്മാ ശാങ്കരീതനുഃ

ഇവൻ സാക്ഷിയും, അത്യന്തം പ്രകാശമുള്ളവനും, കാലത്തിന്റെ രൂപവും, ശങ്കരന്റെ രൂപവും ഉള്ളവനുമാണ്.

ആദിത്യോ ഭഗവാന് സൂര്യോ നീലഗ്രീവോ വിലോഹിതഃ

ആദിത്യനായ ഭഗവാൻ സൂര്യൻ, കറുത്ത കഴുത്തും, രക്തവർണ്ണവും ഉള്ളവനാണ്.

പശ്യൈനം വിശ്വകര്മാണം രുദ്രമൂര്തി ത്രയീമയമ്

ഈ സർവ്വസൃഷ്ടികർത്താവായ, ത്രയീവിദ്യാമൂർത്തിയായ, രുദ്രനെ നോക്കൂ.

സര്വേ സൂര്യാ ഇതി ജ്ഞേയാ ന ഹ്യാന്യോ വിദ്യതേ രവിഃ

എല്ലാവരും സൂര്യന്മാരാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കണം; രവി എന്ന സൂര്യനെക്കാൾ വേറൊരുത്തനും ഇല്ല.

ബാഢമിത്യബ്രുവന് വാക്യം തസ്യ സാഹായ്യകാരിണഃ

അവനെ സഹായിച്ചവർ അവന്റെ വാക്കുകൾക്ക് 'ശരി' എന്ന് മറുപടി പറഞ്ഞു.

സഹസ്ത്രശോ ഽഥ ശതശോ ഭൂയ ഏവ വിനിന്ദ്യതേ

അതിനുശേഷം ആയിരക്കണക്കിനും നൂറുകണക്കിനും അവനെ വീണ്ടും വീണ്ടും അപമാനിച്ചു.

അപൂജയന് ദക്ഷവാക്യം മോഹിതാ വിഷ്ണുമായയാ

വിഷ്ണുവിന്റെ മായയിൽ മയങ്ങിയവർ, ദക്ഷന്റെ വാക്കുകൾക്ക് ആദരം നൽകി.

നാപശ്യന് ദേവമീശാനമൃതേ നാരായണം ഹരിമ്

നാരായണൻ ഹരിയെ ഒഴികെ, ദൈവമായ ഈശ്വരനെ അവർ കാണാനായില്ല.

പശ്യതാമേവ സര്വേഷാം ക്ഷണാദന്തരധീയത

എല്ലാവരും നോക്കുന്പോൾ തന്നെ, അവൻ ഒരു നിമിഷത്തിൽ അപ്രത്യക്ഷനായി.

രക്ഷകം ജഗതാം ദേവം ജഗാമ ശരണം സ്വയമ്

ലോകങ്ങളുടെ രക്ഷകനായ ദേവൻ സ്വയം അഭയം തേടി.

രക്ഷതേ ഭഗവാന് വിഷ്ണുഃ ശരണാഗതരക്ഷകഃ

ശരണാഗതരെ രക്ഷിക്കുന്നവനായി ഭഗവാൻ വിഷ്ണു സംരക്ഷിക്കുന്നു.

സംപ്രേക്ഷ്യര്ഷിഗണാന് ദേവാന് സര്വാന് വൈ ബ്രഹ്മവിദ്വിഷഃ

ബ്രഹ്മാവിനെ വെറുക്കുന്ന ഋഷികളും ദേവന്മാരും എല്ലാം അവൻ നിരീക്ഷിച്ചു.

നരഃ പാപമവാപ്നോതി മഹദ് വൈ നാത്ര സംശയഃ

അങ്ങനെയുള്ളവൻ വലിയ പാപം നേടുന്നു; ഇതിൽ സംശയമില്ല.

ദണ്ഡോ ദേവകൃതസ്തത്ര സദ്യഃ പതതി ദാരുണഃ

അവിടെ ദേവന്മാർ സൃഷ്ടിച്ച ശിക്ഷ ഉടൻ തന്നെ ഭയാനകമായി വീഴുന്നു.

സമാഗതാന് ബ്രാഹ്മണാംസ്താന് ദക്ഷസാഹായ്യകാരിണഃ

ദക്ഷനെ സഹായിക്കാൻ കൂടിയിരുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണന്മാരെക്കുറിച്ചാണ് പറയുന്നത്.

വിനിന്ദിതോ മഹാദേവഃ ശങ്കരോ ലോകവന്ദിതഃ

ലോകം വണങ്ങുന്ന മഹാദേവനായ ശങ്കരനെ അവഹേളിച്ചു.

നിന്ദന്തോ ഹ്യൈശ്വരം മാര്ഗം കുശാസ്ത്രാസക്തമാനസാഃ

കള്ളശാസ്ത്രങ്ങളിൽ മനസ്സ് ആകൃഷ്ടരായവർ, ഈശ്വരന്റെ മാർഗം അപമാനിക്കുന്നു.

പ്രാപ്യ ഘോരം കലിയുഗം കലിജൈഃ കില പീഡിതാഃ

ഭയങ്കരമായ കലിയുഗം എത്തിയപ്പോൾ, കലിയുടെ സ്വഭാവങ്ങൾ കൊണ്ട് ജനങ്ങൾ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടിൽ ആകുന്നു.

ഭവിഷ്യതി ഹൃഷീകേശഃ സ്വാശ്രിതോ ഽപി പരാങ്മുഖഃ

സ്വന്തം ഭക്തന്മാർ ആശ്രയിച്ചിരുന്നാലും, ഹൃഷീകേശൻ അവരോട് അനാസക്തനായി മാറും.