കൂര്മപുരാണമ്

സാക്ഷാത് പാശുപതോ ഭൂത്വാ വേദാഭ്യാസരതോ ഽഭവത്

പാശുപതഭക്തനായ് നേരിട്ട്, വേദപഠനത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടു.

ശാന്തോ ദാന്തോ ജിതക്രോധഃ സംന്യാസവിധിമാശ്രിതഃ

ശാന്തനും, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ചവനും, കോപം ജയിച്ചവനും, സന്ന്യാസത്തിന്റെ മാർഗം സ്വീകരിച്ചു.

പ്രാചീനബര്ഹിഷം നാമ്നാ ധനുര്വേദസ്യ പാരഗമ്

പ്രാചീനബർഹിസ് എന്ന പേരിൽ, അവൻ ധനുര്‍വേദം പൂർണ്ണമായി പഠിച്ചു.

സമുദ്രതനയായാം വൈ ദശ പുത്രാനജീജനത്

സമുദ്രതനയയിൽ അവൻ പത്ത് പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.

അധീതവന്തഃ സ്വം വേദം നാരായണപരായണാഃ

അവർ തങ്ങളുടെ വേദം പഠിച്ചു, നാരായണഭക്തരായി.

ദക്ഷോ ജജ്ഞേ മഹാഭാഗോ യഃ പൂര്വം ബ്രഹ്മണഃ സുതഃ

മഹാഭാഗനായ ദക്ഷൻ ജനിച്ചു; മുമ്പ് ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനായിരുന്നു.

കൃത്വാ വിവാദം രുദ്രേണ ശപ്തഃ പ്രാചേതസോ ഽഭവത്

രുദ്രനോടൊപ്പം വഴക്കിട്ടു, ശപിക്കപ്പെട്ട് പ്രചേതസുകളുടെ പുത്രനായി.

ദൃഷ്ട്വാ യഥോചിതാം പൂജാം ദക്ഷായ പ്രദദൌ സ്വയമ്

യുക്തമായ ആരാധന കണ്ടു, ദക്ഷനു സ്വയം അർപ്പിച്ചു.

പൂജാമനര്ഹാമന്വിച്ഛന് ജഗാമ കുപിതോ ഗൃഹമ്

യോഗ്യമായതല്ലാത്ത ആരാധന ആഗ്രഹിച്ച്, കോപത്തോടെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി.

ഭര്ത്രാ സഹ വിനിന്ദ്യൈനാം ഭര്ത്സയാമസാ വൈ രുഷാ

ഭർത്താവിനൊപ്പം ചേർന്ന്, അവളെ കുറ്റപ്പെടുത്തി, കോപത്തോടെ കഠിനമായി ശാസിച്ചു.

ത്വമപ്യസത്സുതാസ്മാകം ഗൃഹാദ് ഗച്ഛ യഥാഗതമ്

നീയും ഞങ്ങളുടെ അയോഗ്യയായ മകളാണ്; വന്നപോലെ ഈ വീട്ടിൽ നിന്ന് പോകൂ.

വിനിന്ദ്യ പിതരം ദക്ഷം ദദാഹാത്മാനമാത്മനാ

തന്റെ അച്ഛനായ ദക്ഷനെ കുറ്റപ്പെടുത്തി, അവൾ സ്വയം തന്റെ ശക്തിയാൽ തന്നെ ദഹിപ്പിച്ചു.

ഹിമവദ്ദുഹിതാ സാഭൂത് തപസാ തസ്യ തോഷിതാ

അവൾ തപസ്സിലൂടെ ഹിമവാനെ സന്തോഷിപ്പിച്ച്, അവന്റെ മകൾ ആയി ജനിച്ചു.

ശശാപ ദക്ഷം കുപിതഃ സമാഗത്യാഥ തദ്ഗൃഹമ്

കോപത്തോടെ അവൻ ദക്ഷന്റെ വീട്ടിൽ എത്തി, ദക്ഷനെ ശപിച്ചു.

സ്വസ്യാം സുതായാം മൂഢാത്മാ പുത്രമുത്പാദയിഷ്യസി

നിന്റെ മനസ്സ് മൂടിയവനേ, നീ സ്വന്തം മകളിൽ നിന്നു ഒരു മകനെ ജനിപ്പിക്കും.

സ്വായംഭുവോ ഽപി കാലേന ദക്ഷഃ പ്രാചേതസോ ഽഭവത്

കാലക്രമേണ, പ്രചേതസ്സിന്റെ മകനായ ദക്ഷൻ സ്വായംഭുവന്റെ കാലത്ത് ജനിച്ചു.

വിസര്ഗം ദക്ഷപര്യന്തം ശൃണ്വതാം പാപനാശനമ്

ദക്ഷനിൽ അവസാനിക്കുന്ന സൃഷ്ടിവിവരം കേൾക്കുന്നവരുടെ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നു.

ഉത്പത്തിം വിസ്തരാത് സൂത ബ്രൂഹി വൈവസ്വതേ ഽന്തരേ

വൈവസ്വതന്റെ ഇടവേളയിൽ സൃഷ്ടിയുടെ ഉത്ഭവം വിശദമായി പറയൂ, സൂതാ.

കിമകാര്ഷോന്മഹാബുദ്ധേ ശ്രോതുമിച്ഛാമ സാംപ്രതമ്

അവൻ എന്ത് ചെയ്തു, മഹാമനസ്സുള്ളവനേ? ഞങ്ങൾ ഇപ്പോൾ അത് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

ത്രികാലബദ്ധം പാപഘ്നം പ്രജാസര്ഗസ്യ വിസ്തരമ്

മൂന്നു കാലത്തേക്കും ബാധകമായ, പാപം നശിപ്പിക്കുന്ന, പ്രജാസൃഷ്ടിയുടെ വിശദമായ കഥ.

വിനിന്ദ്യ പൂര്വവൈരേണ ഗങ്ഗാദ്വരേ ഽയജദ് ഭവമ്

മുൻ വൈരാഗ്രഹത്താൽ, ഗംഗാതീരത്ത് ഭവനെ അവൻ കുറ്റപ്പെടുത്തി യാഗം നടത്തി.

സഹൈവ മുനിഭിഃ സര്വൈരാഗതാ മുനിപുങ്ഗവാഃ

എല്ലാ മഹർഷികളും മറ്റു മുനിമാരോടൊപ്പം അവിടെ എത്തി.

ദധീചോ നാമ വിപ്രര്ഷിഃ പ്രാചേതസമഥാബ്രവീത്

ദധീചി എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണമുനി പ്രചേതസിനോട് അപ്പോൾ പറഞ്ഞു.

സ ദേവഃ സാംപ്രതം രുദ്രോ വിധിനാ കിം ന പൂജ്യതേ

ഇപ്പോൾ ആ ദേവനായ രുദ്രനെ ശരിയായ വിധിയിൽ ആരും പൂജിക്കാത്തത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?

ന മന്ത്രാ ഭാര്യയാ സാര്ധം ശങ്കരസ്യേതി നേജ്യതേ

ഭാര്യയോടൊപ്പം ചേർന്ന് ശങ്കരനു വേണ്ടി മന്ത്രങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ, അവനെ പൂജിക്കാറില്ല.

ശൃണ്വതാം സര്വദേവാനാം സര്വജ്ഞാനമയഃ സ്വയമ്

എല്ലാ ദേവന്മാരും കേൾക്കുമ്പോൾ, സർവ്വജ്ഞനായ അവൻ സ്വയം—

സംപൂജ്യതേ സര്വയജ്ഞൈര്വിദിത്വാ കില ശങ്കരഃ

ശങ്കരനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ, എല്ലാ യാഗങ്ങൾകൊണ്ടും അവനെ തീർച്ചയായും പൂജിക്കുന്നു.

നഗ്നഃ കപാലീ വികൃതോ വിശ്വാത്മാ നോപപദ്യതേ

നഗ്നനും കപാലം കൈവശമുള്ളവനും വിചിത്രരൂപിയുമായ സർവ്വാത്മാവായ അവൻ യാഗത്തിന് യോജിക്കുന്നില്ല.

സത്ത്വാത്മകോ ഽസൌ ഭഗവാനിജ്യതേ സര്വകര്മസു

സത്ത്വസ്വഭാവമുള്ള ആ ഭഗവാൻ എല്ലാ കര്‍മങ്ങളിലും പൂജിക്കപ്പെടുന്നു.