ಕೂರ್ಮಪುರಾಣಮ್

ಭೃಗವೋ ಽಙ್ಗಿರಸಃ ಪೂರ್ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಕಮಲೋದ್ಭವಮ್

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಭೃಗುಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಸರು ಕಮಲದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದರು.

ಪೃಚ್ಛನ್ತಿ ಪ್ರಣಿಪತ್ಯೈನಂ ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾಣಮಚ್ಯುತಮ್

ಅವರು ಅವನಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.

ಕೇನೋಪಾಯೇನ ಪಶ್ಯಾಮೋ ಬ್ರೂಹಿ ದೇವನಮಸ್ಕೃತಮ್

ದೇವತೆಗಳ ಪೂಜಿತನಾದ ಪ್ರಭುವನ್ನು ನಾವು ಹೇಗೆ ನೋಡಬಹುದು ಎಂದು ನಮಗೆ ಹೇಳು.

ದೇಶಂ ಚ ವಃ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಯಸ್ಮಿನ್ ದೇಶೇ ಚರಿಷ್ಯಥ

ನೀವು ವಾಸಿಸುವ ದೇಶವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ಯತ್ರಾಸ್ಯ ನೇಮಿಃ ಶೀರ್ಯೇತ ಸ ದೇಶಃ ಪುರುಷರ್ಷಭಾಃ

ಅವನ ಚಕ್ರದ ಅಂಚು ಎಲ್ಲಿ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೋ, ಅದೇ ದೇಶವು, ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠರೆ.

ನೈಮಿಸಂ ತತ್ಸ್ಮೃತಂ ನಾಮ್ನಾ ಪುಣ್ಯಂ ಸರ್ವತ್ರ ಪೂಜಿತಮ್

ಅದು ನೈಮಿಷ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.

ಸ್ಥಾನಂ ಭಗವತಃ ಶಂಭೋರೇತನ್ನೈಮಿಶಮುತ್ತಮಮ್

ಇದು ಭಗವಂತನಾದ ಶಂಭುವಿನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನೈಮಿಷ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ.

ತಪಸ್ತಪ್ತ್ವಾ ಪುರಾ ದೇವಾ ಲೇಭಿರೇ ಪ್ರವರಾನ್ ವರಾನ್

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಸತ್ರೇಣಾರಾಧ್ಯ ದೇವೇಶಂ ದೃಷ್ಟವನ್ತೋ ಮಹೇಶ್ವರಮ್

ಸತ್ರಯಾಗದಿಂದ ದೇವಾಧಿದೇವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿ, ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರು.

ಏಕೈಕಂ ಪಾವಯೇತ್ ಪಾಪಂ ಸಪ್ತಜನ್ಮಕೃತಂ ದ್ವಿಜಾಃ

ಪ್ರತಿ ಒಬ್ಬನು ಏಳು ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ, ದ್ವಿಜರೆ.

ಪ್ರೋವಾಚ ವಾಯುರ್ಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡಂ ಪುರಾಣಂ ಬ್ರಹ್ಮಭಾಷಿತಮ್

ವಾಯುವು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪುರಾತನ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಪುರಾಣವನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

ರಮತೇ ಽಧ್ಯಾಪಿ ಭಗವಾನ್ ಪ್ರಮಥೈಃ ಪರಿವಾರಿತಃ

ಇಂದಿಗೂ ಭಗವಂತನು ಪ್ರಮಥರು ಸುತ್ತಲು ಕುಳಿತು ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಂ ಗಮಿಷ್ಯನ್ತಿ ಯತ್ರ ಗತ್ವಾ ನ ಜಾಯತೇ

ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ಹೋದ ಮೇಲೆ ಪುನಃ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.

ಜಜಾಪ ರುದ್ರಮನಿಶಂ ಯತ್ರ ನನ್ದೀ ಮಹಾಗಣಃ

ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಗಣನಾದ ನಂದಿ ಸದಾ ರುದ್ರಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ದದಾವಾತ್ಮಸಮಾನತ್ವಂ ಮೃತ್ಯುವಞ್ಚನಮೇವ ಚ

ಅವನು ತನ್ನಂತೆಯೇ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಜಯಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.

ಆರಾಧಯನ್ಮಹಾದೇವಂ ಪುತ್ರಾರ್ಥಂ ವೃಷಭಧ್ವಜಮ್

ಮಗನಿಗಾಗಿ ಮಹಾದೇವನಾದ ವೃಷಭಧ್ವಜನನ್ನು ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಿದರು.

ಶರ್ವಃ ಸೋಮೋ ಗಣವೃತೋ ವರದೋ ಽಸ್ಮೀತ್ಯಭಾಷತ

ಶರ್ವನು, ಸೋಮನೂ, ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ, 'ನಾನು ವರಗಳನ್ನು ಕೊಡುವವನು' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಅಯೋನಿಜಂ ಮೃತ್ಯುಹೀನಂ ದೇಹಿ ಪುತ್ರಂ ತ್ವಯಾ ಸಮಮ್

ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟದ, ಮೃತ್ಯುವಿಲ್ಲದ, ನಿನ್ನಂತೆಯೇ ಸಮಾನವಾದ ಮಗನನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡು.

ಪಶ್ಯತಸ್ತಸ್ಯ ವಿಪ್ರರ್ಷೇರನ್ತರ್ಧಾನಂ ಗತೋ ಹರಃ

ಆ ಋಷಿಯು ನೋಡುತ್ತಲೇ ಇರಲು ಹರನು ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದನು.

ಚಕರ್ಷ ಲಾಙ್ಗಲೇನೋರ್ವೋಂ ಭಿತ್ತ್ವಾದೃಶ್ಯತ ಶೋಭನಃ

ಅವನು ಹಾಲಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಒತ್ತಿ, ಒಡೆದು, ಅಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಮಗುವೊಂದು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ರೂಪಲಾವಣ್ಯಸಂಪನ್ನಸ್ತೇಜಸಾ ಭಾಸಯನ್ ದಿಶಃ

ಆ ಮಗುವಿಗೆ ರೂಪವೂ ಲಾವಣ್ಯವೂ ತುಂಬಿದ್ದು, ತನ್ನ ಕೀರ್ತಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನಗೊಳಿಸಿತು.

ಶಿಲಾದಂ ತಾತ ತಾತೇತಿ ಪ್ರಾಹ ನನ್ದೀ ಪುನಃ ಪುನಃ

ನಂದಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ 'ತಾತಾ! ತಾತಾ!' ಎಂದು ಶಿಲಾದನನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.

ಮುನಿಭ್ಯೋ ದರ್ಶಯಾಮಾಸ ಯೇ ತದಾಶ್ರಮವಾಸಿನಃ

ಅವನು ಆ ಮಗುವನ್ನು ಅಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ತೋರಿಸಿದನು.

ಉಪನೀಯ ಯಥಾಶಾಸ್ತ್ರಂ ವೇದಮಧ್ಯಾಪಯತ್ ಸುತಮ್

ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರವಾಗಿ ಉಪನಯನ ಮಾಡಿ, ಮಗನಿಗೆ ವೇದವನ್ನು ಓದಿಸಿ ಕಲಿಸಿದನು.

ಚಕ್ರೇ ಮಹೇಶ್ವರಂ ದ್ರಷ್ಟುಂ ಜೇಷ್ಯೇ ಮೃತ್ಯುಮಿತಿ ಪ್ರಭುಮ್

ಅವನು 'ನಾನು ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ, ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಜಯಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.

ಜಜಾಪ ರುದ್ರಮನಿಶಂ ಮಹೇಶಾಸಕ್ತಮಾನಸಃ

ಮಹೇಶ್ವರನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನೆಟ್ಟಿದ್ದ ಅವನು ಸದಾ ರುದ್ರಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ಆಗತ್ಯ ಸಾಮ್ಬಃ ಸಗಣೋ ವರದೋ ಽಸ್ಮೀತ್ಯುವಾಚ ಹ

ಆಗ ಶಿವನು ತನ್ನ ಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದು, 'ನಾನು ವರಗಳನ್ನು ಕೊಡುವವನು' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ತಾವದಾಯುರ್ಮಹಾದೇವ ದೇಹೀತಿ ವರಮೀಶ್ವರ

'ಮಹಾದೇವಾ, ನಿನ್ನಷ್ಟು ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡು' ಎಂದು ಅವನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದನು.

ಜಜಾಪ ಕೋಟಿಂ ಭಗವಾನ್ ಭೂಯಸ್ತದ್ಗತಮಾನಸಃ

ಮನಸ್ಸು ಸದಾ ಭಗವಂತನಲ್ಲಿ ನೆಟ್ಟಿದ್ದವನು, ಆಮಂತ್ರವನ್ನು ಕೋಟಿ ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿದನು.