ಕೂರ್ಮಪುರಾಣಮ್

ನ್ಯವಾರಯತ್ ತ್ರಿಶೂಲಾಙ್ಕಂ ದ್ವಾರಪಾಲೋ ಮಹಾಬಲಃ

ತ್ರಿಶೂಲ ಗುರುತಿದ್ದ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ದ್ವಾರಪಾಲನು ಅವರನ್ನು ತಡೆಯಲು ನಿಂತನು.

ವಿಷ್ವಕ್ಸೇನ ಇತಿ ಖ್ಯಾತೋ ವಿಷ್ಣೋರಂಶಸಮುದ್ಭವಃ

ಅವನು ವಿಷ್ವಕ್ಸೇನ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಾಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು.

ಭೀಷಣೋ ಭೈರವಾದೇಶಾತ್ ಕಾಲವೇಗ ಇತಿ ಶ್ರುತಃ

ಭಯಾನಕನಾಗಿ ಭೈರವನ ಆದೇಶದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಕಾಲವೇಗ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.

ರುದ್ರಾಯಾಭಿಮುಖಂ ರೌದ್ರಂ ಚಿಕ್ಷೇಪ ಚ ಸುದರ್ಶನಮ್

ಅವನು ರುದ್ರನ ಕಡೆಗೆ ಭಯಂಕರವಾದ ಸುದರ್ಶನವನ್ನು ಎಸೆದನು.

ತಮಾಪತನ್ತಂ ಸಾವಜ್ಞಮಾಲೋಕಯದಮಿತ್ರಜಿತ್

ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು ಅದನ್ನು ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಎದುರಿಸುತ್ತಾ ನೋಡಿದನು.

ಶೂಲೇನೋರಸಿ ನಿರ್ಭಿದ್ಯ ಪಾತಯಾಮಾಸ ತಂ ಭುವಿ

ಅವನು ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದು ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದಂತೆ ಮಾಡಿದನು.

ತತ್ಯಾಜ ಜೀವಿತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮೃತ್ಯುಂ ವ್ಯಾಧಿಹತಾ ಇವ

ಅವನು ಮರಣವನ್ನು ಕಂಡು, ರೋಗದಿಂದ ಬಲಿಯಾದವನು ಹೀಗೆಯೇ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು.

ವಿವೇಶ ಚಾನ್ತರಗೃಹಂ ಸಮಾದಾಯ ಕಲೇವರಮ್

ಅವನು ದೇಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಒಳಗಿನ ಕೊಠಡಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

ಶಿರೋ ಲಲಾಟಾತ್ ಸಂಭಿದ್ಯ ರಕ್ತಧಾರಾಮಪಾತಯತ್

ಅವನು ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ ತಲೆ ಚೀರಿಸಿ, ರಕ್ತದ ಹರಿವನ್ನು ಹರಿಯಲು ಮಾಡಿದನು.

ನ ವಿದ್ಯತೇ ಽನಾಭ್ಯುದಿತಾ ತವ ತ್ರಿಪುರಮರ್ದನ

ತ್ರಿಪುರಮರ್ಧನ, ಇಂತಹುದು ಮೊದಲು ಎಂದಿಗೂ ಸಂಭವಿಸಿಲ್ಲ.

ದಿವ್ಯಂ ವರ್ಷಸಹಸ್ರಂ ತು ಸಾ ಚ ಧಾರಾ ಪ್ರವಾಹಿತಾ

ಆ ರಕ್ತದ ಹರಿವು ಸಾವಿರ ದೈವಿಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹರಿಯಿತು.

ಸಂಸ್ತೂಯ ವೈದಿಕೈರ್ಮನ್ತ್ರೈರ್ಬಹುಮಾನಪುರಃ ಸರಮ್

ಅವನನ್ನು ವೇದಮಂತ್ರಗಳಿಂದ, ಬಹುಮಾನ ಹಾಗೂ ಗೌರವದಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರೋವಾಚ ವೃತ್ತಮಖಿಲಂ ಭಗವಾನ್ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಪರಮೇಶ್ವರನು ನಡೆದ ಎಲ್ಲ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದನು.

ಪ್ರಾರ್ಥಯಾಮಾಸ ದೇವೇಶೋ ವಿಮುಞ್ಚೇತಿ ತ್ರಿಶೂಲಿನಮ್

ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದವನು, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯನ್ನು ಬಿಡಲು ವಿನಂತಿಸಿದನು.

ಚಿರಂ ಧ್ಯಾತ್ವಾ ಜಗದ್ಯೋನಿಃ ಶಙ್ಕರಂ ಪ್ರಾಹ ಸರ್ವವಿತ್

ಬಹುಕಾಲ ಧ್ಯಾನಿಸಿದ ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲವಾದ ಸರ್ವಜ್ಞನು ಶಂಕರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.

ಯತ್ರಾಖಿಲಜಗದ್ದೋಷಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ನಾಶಯತಾಶ್ವರಃ

ಅಲ್ಲಿ, ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡುವ ಒಡೆಯನು ಇದ್ದಾನೆ.

ಜಗಾಮ ಲೀಲಯಾ ದೇವೋ ಲೋಕಾನಾಂ ಹಿತಕಾಮ್ಯಯಾ

ಲೋಕಗಳ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರು ಲೀಲೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಹೋದನು.

ನೃತ್ಯಮಾನೋ ಮಹಾಯೋಗೀ ಹಸ್ತನ್ಯಸ್ತಕಲೇವರಃ

ಮಹಾಯೋಗಿ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

ಅಥಾಸ್ಥಾಯಾಪರಂ ರೂಪಂ ನೃತ್ಯದರ್ಶನಲಾಲಸಃ

ನಂತರ, ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ತನ್ನ ನೃತ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಆತುರಗೊಂಡನು.

ಸಸ್ಮಿತೋ ಽನನ್ತಯೋಗಾತ್ಮಾ ನೃತ್ಯತಿ ಸ್ಮ ಪುನಃ ಪುನಃ

ಅನಂತ ಯೋಗದ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪಿಯಾದವನು, ಮುಗುಳುನಗುತ್ತಾ, ಪುನಃ ಪುನಃ ನೃತ್ಯಮಾಡಿದನು.

ಭೇಜೇ ಮಹಾದೇವಪುರೀಂ ವಾರಾಣಸೀಮಿತಿ ಶ್ರುತಾಮ್

ಮಹಾದೇವನ ಪವಿತ್ರ ನಗರವಾದ ವಾರಾಣಸಿಗೆ ಅವನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

ಹಾ ಹೇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ಸನಾದಂ ಸಾ ಪಾತಾಲಂ ಪ್ರಾಪ ದುಃ ಖಿತಾ

'ಹಾಯ್' ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ, ಆಕೆ ನಾದನೊಂದಿಗೆ ದುಃಖಭರಿತಳಾಗಿ ಪಾತಾಳವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು.

ಗಣಾನಾಮಗ್ರತೋ ದೇವಃ ಸ್ಥಾಪಯಾಮಾಸ ಶಙ್ಕರಃ

ಶಂಕರನು ಆ ದೇವರನ್ನು ಗಣಗಳ ಮುಂದಾಳನಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.

ಉಕ್ತ್ವಾ ಸಜೀವಮಸ್ತ್ವೀಶೋ ವಿಷ್ಣವೇ ಸ ಘೃಣಾನಿಧಿಃ

'ಇವನು ಜೀವಂತನಾಗಲಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ದಯಾಮಯನಾದ ಈಶ್ವರನು ಅವನನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದನು.

ತೇಷಾಂ ವಿನಶ್ಯತಿ ಕ್ಷಿಪ್ರಮಿಹಾಮುತ್ರ ಚ ಪಾತಕಮ್

ಅವರ ಪಾಪಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

ತರ್ಪಯಿತ್ವಾ ಪಿತೄನ್ ದೇವಾನ್ ಮುಚ್ಯತೇ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಯಾ

ಪಿತೃಗಳನ್ನೂ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

ದೇಹಾನ್ತೇ ತತ್ ಪರಂ ಜ್ಞಾನಂ ದದಾಮಿ ಪರಮಂ ಪದಮ್

ದೇಹಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ಆ ಪರಮ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನೀಡಿ, ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.

ಸಹೈವ ಪ್ರಮಥೇಶಾನೈಃ ಕ್ಷಣಾದನ್ತರಧೀಯತ

ಪ್ರಮಥೇಶ್ವರರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಲೇ ಅವನು ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದನು.

ಸ್ವಂ ದೇಶಮಗತ್ ತೂರ್ಣಂ ಗೃಹೀತ್ವಾಂ ಪರಮಂ ವಪುಃ

ತಕ್ಷಣವೇ ತನ್ನ ದೇಶವನ್ನು ತಲುಪಿ, ಪರಮ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು.