ನ ದಾನವಂ ಚಾಲಯಿತುಂ ಶಶಾಕಾನ್ತಕಸಂನಿಭಮ್
ಅವನಿಗೆ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಕ್ಷೀಣವಾಗಿದ್ದ ದಾನವನನ್ನು ಸರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಜಯಧ್ವಜಸ್ತು ಮತಿಮಾನ್ ಸಸ್ಮಾರ ಜಗತಃ ಪತಿಮ್
ಆದರೆ ಜಯಧ್ವಜನು ಬುದ್ಧಿವಂತನಾಗಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯನನ್ನು ನೆನೆಸಿದನು.
ತ್ರಾತಾರಂ ಪುರುಷಂ ಪೂರ್ವಂ ಶ್ರೀಪತಿಂ ಪೀತವಾಸಸಮ್
ಅವನು ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ರಕ್ಷಕನಾದ ಶ್ರೀಪತಿಯನ್ನು, ಹಳದಿ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದವನನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಆದೇಶಾದ್ ವಾಸುದೇವಸ್ಯ ಭಕ್ತಾನುಗ್ರಹಕಾರಣಾತ್
ವಾಸುದೇವನ ಆದೇಶದಿಂದ, ಭಕ್ತನಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ತೋರಿಸಲು,
ಪ್ರಾಹಿಣೋದ್ ವೈ ವಿದೇಹಾಯ ದಾನವೇಭ್ಯೋ ಯಥಾ ಹರಿಃ
ಅವನು ವಿದೇಹನನ್ನು ದಾನವರ ಮೇಲೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು, ಹೇಗೋ ಹರಿಯು ಮಾಡಿದಂತೆ.
ಪೃಥಿವ್ಯಾಂ ಪಾತಯಾಮಾಸ ಶಿರೋ ಽದ್ರಿಶಿಖರಾಕೃತಿ
ಅವನು ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದಂತೆ ಇದ್ದ ತಲೆಯನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳಿಸಿದನು.
ಸಮಾಯಯುಃ ಪುರೀಂ ರಮ್ಯಾಂ ಭ್ರಾತರಂ ಚಾಪ್ಯಪೂಜಯನ್
ಅವರು ಸುಂದರವಾದ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸಹೋದರನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.
ಕಾರ್ತವೀರ್ಯಸುತಂ ದ್ರಷ್ಟುಂ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೋ ಮಹಾಮುನಿಃ
ಕಾರ್ತವೀರ್ಯನ ಮಗನನ್ನು ನೋಡಲು ಮಹಾಮುನಿಯಾದ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಬಂದನು.
ಸಮಾವೇಶ್ಯಾಸನೇ ರಮ್ಯೇ ಪೂಜಯಾಮಾಸ ಭಾವತಃ
ಅವನನ್ನು ಸುಂದರ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದನು.
ನಿಪಾತಿತೋ ಮಯಾ ಸಂಖ್ಯೇ ವಿದೇಹೋ ದಾನವೇಶ್ವರಃ
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾನು ದಾನವರಾಧಿಪತಿಯಾದ ವಿದೇಹನನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಬಡಿದಿದ್ದೇನೆ.
ಪ್ರಪನ್ನಃ ಶರಣಂ ತೇನ ಪ್ರಸಾದೋ ಮೇ ಕೃತಃ ಶುಭಃ
ಅವನು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹುಡುಕಿದನು, ಅದರಿಂದ ನನಗೆ ಶುಭವಾದ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರಕಿತು.
ಕಥಂ ಕೇನ ವಿಧಾನೇನ ಸಂಪೂಜ್ಯೋ ಹರಿರೀಶ್ವರಃ
ಹರಿ ಎಂಬ ಒಡೆಯನನ್ನು ಯಾವ ವಿಧಾನದಿಂದ, ಹೇಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು?
ಸರ್ವಮೇತನ್ಮಮಾಚಕ್ಷ್ವ ಪರಂ ಕೌತೂಹಲಂ ಹಿ ಮೇ
ಇದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನನಗೆ ಹೇಳು; ಇದರಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲವಿದೆ.
ಸ ವಿಷ್ಣುಃ ಸರ್ವಭೂತಾತ್ಮಾ ತಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ವಿಮುಚ್ಯತೇ
ಆ ವಿಷ್ಣುವೇ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಆತ್ಮನು; ಅವನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರೆ ಮುಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಕಾಮಹತಭಾವೇನ ಸಮಾರಾಧ್ಯೋ ನ ಚಾನ್ಯಥಾ
ಕಾಮರಹಿತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ.
ಶೂರಾದ್ಯೈಃ ಪೂಜಿತೋ ವಿಪ್ರಾ ಜಗಾಮಾಥ ಸ್ವಮಾಲಯಮ್
ಶೂರರು ಮತ್ತು ಇತರರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ಅವನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹೋದನು.
ಯಜ್ಞೇನ ಯಜ್ಞಗಮ್ಯಂ ತಂ ನಿಷ್ಕಾಮಾ ರುದ್ರಮವ್ಯಯಮ್
ಯಜ್ಞದ ಮೂಲಕ, ಯಜ್ಞದಿಂದ ಪಡೆಯಬಹುದಾದ, ನಿರಾಶೆಯ ರುದ್ರನನ್ನು ಅವರು ಆರಾಧಿಸಿದರು.
ಗೌತಮೋ ಽತ್ರಿರಗಸ್ತ್ಯಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ರುದ್ರಪರಾಯಣಾಃ
ಗೌತಮ, ಅತ್ರಿ ಮತ್ತು ಅಗಸ್ತ್ಯ—ಎಲ್ಲರೂ ರುದ್ರನ ಭಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು.
ಯಾಜಯಾಮಾಸ ಭೂತಾದಿಮಾದಿದೇವಂ ಜನಾರ್ದನಮ್
ಅವನು ಭೂತಿಗಳ ಮೂಲವಾದ ಆದಿದೇವರಾದ ಜನಾರ್ದನನಿಗೆ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದನು.
ಆವಿರಾಸೀತ್ ಸ ಭಗವಾನ್ ತದದ್ಭುತಮಿವಾಭವತ್
ಆ ಭಗವಂತನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು, ಅದು ಒಂದು ಅದ್ಭುತದಂತೆ ಕಂಡಿತು.
ಸರ್ವಪಾಪವಿಮುಕ್ತಾತ್ಮಾ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಂ ಸ ಗಚ್ಛತಿ
ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಅವನು ವಿಷ್ಣುಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
ಶತಪುತ್ರಾಸ್ತು ತಸ್ಯಾಸನ್ ತಾಲಜಙ್ಘಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾಃ
ಆಕೆಗೊಂದು ನೂರು ಮಗರು ಇದ್ದರು, ಅವರನ್ನು ತಾಳಜಂಘರು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು.
ವೃಷಪ್ರಭೃತಯಶ್ಚಾನ್ಯೇ ಯಾದವಾಃ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಣಃ
ಮತ್ತಷ್ಟು ಪುಣ್ಯವಂತರಾದ ಯಾದವರು, ವೃಷನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಇದ್ದರು.
ಮಧೋಃ ಪುತ್ರಶತಂ ತ್ವಾಸೀದ್ ವೃಷಣಸ್ತಸ್ಯ ವಂಶಭಾಕ್
ಮಧುವಿಗೆ ನೂರು ಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಅವರಲ್ಲಿ ವೃಷಣನು ವಂಶದ ಮುಖ್ಯನಾದನು.
ದುರ್ಜಯಸ್ತಸ್ಯ ಪುತ್ರೋ ಽಬೂತ್ ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರವಿಶಾರದಃ
ಅವನ ಮಗ ದುರ್ಜಯನು, ಎಲ್ಲ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದನು.
ಪತಿವ್ರತಾಸೀತ್ ಪತಿನಾ ಸ್ವಧರ್ಮಪರಿಪಾಲಿಕಾ
ಅವನ ಹೆಂಡತಿ ಪತಿವ್ರತೆ, ತನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವವಳಾಗಿದ್ದಳು.
ಅಪಶ್ಯದುರ್ವಶೀಂ ದೇವೀಂ ಗಾಯನ್ತೀಂ ಮಧುರಸ್ವನಾಮ್
ಅವರು ದೇವಿಯಾದ ಉರ್ವಶಿಯನ್ನು, ಮಧುರವಾದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದರು.
ಪ್ರೋವಾಚ ಸುಚಿರಂ ಕಾಲಂ ದೇವಿ ರನ್ತುಂ ಮಯಾರ್ಽಹಸಿ
ಅವನು ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ಹೇಳಿದನು: 'ದೇವಿಯೆ, ನೀನು ನನ್ನೊಡನೆ ಸಂಗಮಿಸಬೇಕು.'
ರೇಮೇ ತೇನ ಚಿರಂ ಕಾಲಂ ಕಾಮದೇವಮಿವಾಪರಮ್
ಅವನು ಅವಳೊಡನೆ ಬಹುಕಾಲ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು, ಅವಳನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕಾಮದೇವನಂತೆ ಭಾವಿಸಿದನು.
ಗಮಿಷ್ಯಾಮಿ ಪುರೀಂ ರಮ್ಯಾಂ ಹಸನ್ತೀ ಸಾಬ್ರವೀದ್ ವಚಃ
ಅವಳು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದಳು: 'ನಾನು ಆ ಸುಂದರ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.'