ಕೂರ್ಮಪುರಾಣಮ್

ಕೃತಾಸ್ತ್ರಾ ಬಲಿನಃ ಶೂರಾ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾನೋ ನಮಸ್ವಿನಃ

ಅವರು ಶಸ್ತ್ರಚಾತುರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರು, ಬಲಶಾಲಿಗಳು, ಶೂರರು, ಧರ್ಮನಿಷ್ಠರು ಮತ್ತು ವಿನಯಶೀಲರು.

ಜಯಧ್ವಜಶ್ಚ ಬಲವಾನ್ ನಾರಾಯಣಪರೋ ನೃಪಃ

ಅವರಲ್ಲಿ ಜಯಧ್ವಜ ಎಂಬ ಬಲಶಾಲಿ ರಾಜನು ನಾರಾಯಣನ ಭಕ್ತನಾಗಿದ್ದನು.

ರುದ್ರಭಕ್ತಾ ಮಹಾತ್ಮಾನಃ ಪೂಜಯನ್ತಿ ಸ್ಮ ಶಙ್ಕರಮ್

ಈ ಮಹಾತ್ಮರು ರುದ್ರಭಕ್ತರು, ಶಂಕರನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಜಗಾಮ ಶರಣಂ ವಿಷ್ಣುಂ ದೈವತಂ ಧರ್ಮತತ್ಪರಃ

ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸು ಹಾಕಿದವನು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು.

ಈಶ್ವರಾರಾಧನರತಃ ಪಿತಾಸ್ಮಾಕಮಭೂದಿತಿ

ಈಶ್ವರನ ಆರಾಧನೆಗೆ ತೊಡಗಿದವನು ನಮ್ಮ ತಂದೆಯಾದನು.

ವಿಷ್ಣೋರಂಶೇನ ಸಂಭೂತಾ ರಾಜಾನೋ ಯನ್ಮಹೀತಲೇ

ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ರಾಜರು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಭಾಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರು.

ಪೂಜನೀಯೋ ಯತೋ ವಿಷ್ಣುಃ ಪಾಲಕೋ ಜಗತೋ ಹರಿಃ

ವಿಶ್ವವನ್ನು ಕಾಯುವ ಹರಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ತಿಸ್ತ್ರಸ್ತು ಮೂರ್ತಯಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾಃ ಸೃಷ್ಟಿಸ್ಥಿತ್ಯನ್ತಹೇತವಃ

ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಮೂರು ರೂಪಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸೃಜೇದ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ರಜೋಮೂರ್ತಿಃ ಸಂಹರೇತ್ ತಾಮಸೋ ಹರಃ

ರಜೋಗುಣದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ; ತಮೋಗುಣದಿಂದ ಹರನು ಲಯಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಆರಾಧ್ಯೋ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುಃ ಕೇಶವಃ ಕೇಶಿಮರ್ದನಃ

ಪುನೀತನಾದ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು, ಕೇಶವನನ್ನು, ಕೇಶಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರೋಚುಃ ಸಂಹಾರಕೃದ್ ರುದ್ರಃ ಪೂಜನೀಯೋ ಮುಮುಕ್ಷುಭಿಃ

ವಿನಾಶ ಮಾಡುವ ರುದ್ರನನ್ನು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವರು ಪೂಜಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ತಮೋಗುಣಂ ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ಕಲ್ಪಾನ್ತೇ ಸಂಹರೇತ್ ಪ್ರಭುಃ

ಕಲ್ಪಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು ತಮೋಗುಣವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಲಯಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಸಂಹರೇದ್ ವಿದ್ಯಯಾ ಸರ್ವಂ ಸಂಸಾರಂ ಶೂಲಭೃತ್ ತಯಾ

ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿ ತನ್ನ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಈ ಸಂಸಾರವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಲಯಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಸತ್ತ್ವೇನ ಮುಚ್ಯತೇ ಜನ್ತುಃ ಸತ್ತ್ವಾತ್ಮಾ ಭಗವಾನ್ ಹರಿಃ

ಸತ್ತ್ವದಿಂದ ಜೀವಿ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಭಗವಂತನಾದ ಹರಿಯು ಸತ್ತ್ವಸ್ವರೂಪನು.

ಮೋಚಯೇತ್ ಸತ್ತ್ವಸಂಯುಕ್ತಃ ಪೂಜಯೇಶಂ ತತೋ ಹರಮ್

ಸತ್ತ್ವಗುಣದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಹರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಸ್ವಧರ್ಮೋ ಮುಕ್ತಯೇ ಪನ್ಥಾ ನಾನ್ಯೋ ಮುನಿಭಿರಷ್ಯತೇ

ತನ್ನ ಧರ್ಮವೇ ಮುಕ್ತಿಗೆ ದಾರಿ; ಬೇರೆ ದಾರಿಯನ್ನು ಮುನಿಗಳು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ.

ಆರಾಧನಂ ಪರೋ ಧರ್ಮೋ ಪುರಾರೇರಮಿತೌಜಸಃ

ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಪುರಾತನನ ಆರಾಧನೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಧರ್ಮ.

ಯದರ್ಜುನೋ ಽಸ್ಮಜ್ಜನಕಃ ಸ್ವಧರ್ಮಂ ಕೃತವಾನಿತಿ

ಅರ್ಜುನನು, ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜನು, ತನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದನು.

ಪ್ರಮಾಣಮೃಷಯೋ ಹ್ಯತ್ರ ಬ್ರೂಯುಸ್ತೇ ಯತ್ ತಥೈವ ತತ್

ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳು ಪ್ರಮಾನ; ಅವರು ಹೇಳಿದುದೇ ಸತ್ಯ.

ಗತ್ವಾ ಸರ್ವೇ ಸುಸಂರಬ್ಧಾಃ ಸಪ್ತರ್ಷೋಣಾಂ ತದಾಶ್ರಮಮ್

ಆಗ ಎಲ್ಲರೂ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದರು.

ಯಾ ಯಸ್ಯಾಭಿಮತಾ ಪುಂಸಃ ಸಾ ಹಿ ತಸ್ಯೈವ ದೇವತಾ

ಯಾವ ದೇವರನ್ನು ಪುರುಷನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾನೋ, ಆ ದೇವತೆ ಅವನಿಗೆ ಸ್ವಂತ ದೇವತೆ.

ವಿಶೇಷಾತ್ ಸರ್ವದಾ ನಾಯಂ ನಿಯಮೋ ಹ್ಯನ್ಯಥಾ ನೃಪಾಃ

ಮಹಾರಾಜರೆ, ಈ ನಿಯಮ ಯಾವಾಗಲೂ ಅನಿವಾರ್ಯವಲ್ಲ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯೂ ಆಗಬಹುದು.

ವಿಪ್ರಾಣಾಮಗ್ನಿರಾದಿತ್ಯೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಚೈವ ಪಿನಾಕಧೃಕ್

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಅಗ್ನಿ, ಆದಿತ್ಯ, ಬ್ರಹ್ಮಾ ಮತ್ತು ಪಿನಾಕ ಧಾರಿ ಶಿವನನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಗನ್ಧರ್ವಾಣಾಂ ತಥಾ ಸೋಮೋ ಯಕ್ಷಾಣಾಮಪಿ ಕಥ್ಯತೇ

ಗಂಧರ್ವರಿಗೆ ಸೋಮನು, ಯಕ್ಷರಿಗೆ ಕೂಡ ಅದೇನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ರಕ್ಷಸಾಂ ಶಙ್ಕರೋ ರುದ್ರಃ ಕಿಂನರಾಣಾಂ ಚ ಪಾರ್ವತೀ

ರಾಕ್ಷಸರಿಗೆ ಶಂಕರನು ಮತ್ತು ರುದ್ರನು, ಕಿನ್ನರರಿಗೆ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಮನೂನಾಂ ಸ್ಯಾದುಮಾ ದೇವೀ ತಥಾ ವಿಷ್ಣುಃ ಸಭಾಸ್ಕರಃ

ಮನುಗಳಿಗೆ ಉಮಾದೇವಿಯನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಮತ್ತು ಭಾಸ್ಕರನನ್ನು ಕೂಡ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ವೈಖಾನಸಾನಾಮರ್ಕಃ ಸ್ಯಾದ್ ಯತೀನಾಂ ಚ ಮಹೇಶ್ವರಃ

ವೈಖಾನಸ ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಸೂರ್ಯನನ್ನು, ಯತಿಗಳಿಗೆ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಸರ್ವೇಷಾಂ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ ದೇವದೇವಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ

ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಭಗವಾನ್ ಬ್ರಹ್ಮಾ, ದೇವತೆಗಳ ದೇವರು, ಪ್ರಜಾಪತಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ತಸ್ಮಾಜ್ಜಯಧ್ವಜೋ ನೂನಂ ವಿಷ್ಣ್ವಾರಾಧನಮರ್ಹತಿ

ಆದುದರಿಂದ ಜಯಧ್ವಜನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆರಾಧನೆಗೆ ಯೋಗ್ಯನು.