ಕೂರ್ಮಪುರಾಣಮ್

ಹರಿತೋ ಯುವನಾಶ್ವಸ್ಯ ಹಾರಿತಸ್ತತ್ಸುತೋ ಽಭವತ್

ಯುವನಾಶ್ವನ ಮಗನಾಗಿ ಹರಿತನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನ ಮಗನಾಗಿ ಹಾರಿತನು ಜನಿಸಿದನು.

ನರ್ಮದಾಯಾಂ ಸಮುತ್ಪನ್ನಃ ಸಂಭೂತಿಸ್ತತ್ಸುತೋ ಽಭವತ್

ನರ್ಮದೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಭೂತಿ ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನು ಹಾರಿತನ ಮಗನಾಗಿದ್ದನು.

ಬೃಹದಶವೋ ಽನರಣ್ಯಸ್ಯ ಹರ್ಯಶ್ವಸ್ತತ್ಸುತೋ ಽಭವತ್

ಅನರಣ್ಯನ ಮಗನಾಗಿ ಬೃಹದಶ್ವನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಅವನ ಮಗನಾಗಿ ಹರ್ಯಶ್ವನು ಜನಿಸಿದನು.

ಪ್ರಸಾದಾದ್ಧಾರ್ಮಿಕಂ ಪುತ್ರಂ ಲೇಭೇ ಸೂರ್ಯಪರಾಯಣಮ್

ಅವನಿಗೆ ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಧರ್ಮಪರನಾದ ಸೂರ್ಯಭಕ್ತ ಮಗನು ದೊರೆಯಿತು.

ಲೇಭೇ ತ್ವಪ್ರತಿಮಂ ಪುತ್ರಂ ತ್ರಿಧನ್ವಾನಮರಿನ್ದಮಮ್

ಅವನಿಗೆ ಸಮಾನರಿಲ್ಲದ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸುವ ತ್ರಿಧನ್ವಾ ಎಂಬ ಮಗನು ದೊರೆಯಿತು.

ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯವಾನ್ ದಾನಶೀಲಸ್ತಿತಿಕ್ಷುರ್ಧರ್ಮತತ್ಪರಃ

ಅವನು ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದ, ದಾನದಲ್ಲಿ ಉದಾರ, ಸಹನೆ ಉಳ್ಳವನೂ ಧರ್ಮಪರನೂ ಆಗಿದ್ದನು.

ವಸಿಷ್ಠಕಶ್ಯಪಮುಖಾ ದೇವಾಶ್ಚೇನ್ದ್ರಪುರೋಗಮಾಃ

ವಸಿಷ್ಠ, ಕಶ್ಯಪ ಮುಂತಾದವರು ಹಾಗೂ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ದೇವತೆಗಳು ಇದ್ದರು.

ಸಮಾಪ್ಯ ವಿಧಿವದ್ ಯಜ್ಞಂ ವಸಿಷ್ಠಾದೀನ್ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾನ್

ಯಜ್ಞವನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ವಸಿಷ್ಠರು ಮತ್ತು ಇತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.

ಯಜ್ಞಸ್ತಪೋ ವಾ ಸಂನ್ಯಾಸೋ ಬ್ರೂತ ಮೇ ಸರ್ವವೇದಿನಃ

ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವರೇ, ಯಜ್ಞ, ತಪಸ್ಸು, ಅಥವಾ ಸಂನ್ಯಾಸ — ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ನನಗೆ ಹೇಳಿ.

ಇಷ್ಟ್ವಾ ಯಜ್ಞೇಶ್ವರಂ ಯಜ್ಞೈರ್ ಗಚ್ಛೇದ ವನಮಥಾತ್ಮವಾನ್

ಯಜ್ಞಗಳ ಮೂಲಕ ಯಜ್ಞನಾಥನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ನಂತರ, ಆತ್ಮನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದವನು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು.

ಪ್ರವ್ರಜೇದ್ ವಿಧಿವದ್ ಯಜ್ಞೈರಿಷ್ಟ್ವಾ ಪೂರ್ವಂ ಸುರೋತ್ತಮಾನ್

ಯಜ್ಞಗಳ ಮೂಲಕ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ಪೂಜಿಸಿ, ನಂತರ ಸಂನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು.

ತಮಾರಾಧ್ಯ ಸಹಸ್ತ್ರಾಂಶುಂ ತಪಸಾ ಮೋಕ್ಷಮಾಪ್ನುಯಾತ್

ಸಹಸ್ರಕಿರಣನನ್ನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಆರಾಧಿಸಿದರೆ, ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಬೀಜಂ ಭಗವತಾ ಯೇನ ಸ ದೇವಸ್ತಪಸೇಜ್ಯತೇ

ಯಾವ ಬೀಜದಿಂದ ಭಗವಂತನನ್ನು ದೇವರನ್ನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ—

ಸ ರುದ್ರಸ್ತಪಸೋಗ್ರೇಣ ಪೂಜ್ಯತೇ ನೇತರೈರ್ಮಖೈಃ

ಆ ರುದ್ರನನ್ನು ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪೂಜಿಸಬಹುದು, ಇತರ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಅಲ್ಲ.

ಸ ಸರ್ವದೈವತತನುಃ ಪೂಜ್ಯತೇ ತಪಸೇಶ್ವರಃ

ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ರೂಪವಿರುವ ತಪಸ್ವೀಶ್ವರನನ್ನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ತಪಃ ಸುಮಹದಾಸ್ಥಾಯ ಪೂಜ್ಯತೇ ಸ ಮಹೇಶ್ವರಃ

ಮಹಾತಪಸ್ಸನ್ನು ಕೈಗೊಂಡು, ಆ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸ ದೇವದೇವಸ್ತಪಸಾ ಪೂಜನೀಯಃ ಸನಾತನಃ

ದೇವತೆಗಳ ದೇವರಾದ ಶಾಶ್ವತನು, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕಾದವನು.

ಪ್ರಸೀದತಿ ಮಹಾಯೋಗೀ ಪೂಜಿತಸ್ತಪಸಾ ಪರಃ

ಪರಮ ಮಹಾಯೋಗಿ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದಾಗ ಸಂತೋಷವಾಗುತ್ತಾನೆ.

ನಾನ್ತರೇಣ ತಪಃ ಕಶ್ಚಿದ್ಧರ್ಮಃ ಶಾಸ್ತ್ರೇಷು ದೃಶ್ಯತೇ

ತಪಸ್ಸಿಲ್ಲದೆ ಯಾವ ಧರ್ಮವೂ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ವಿಸರ್ಜಯಿತ್ವಾ ಸಂಪೂಜ್ಯ ತ್ರಿಧನ್ವಾನಮಥಾಬ್ರವೀತ್

ಅವರನ್ನು ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿದಾಯ ಮಾಡಿ, ತ್ರಿಧನ್ವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು.

ಪ್ರಾಣಂ ಬೃಹನ್ತಂ ಪುರುಷಮಾದಿತ್ಯಾನ್ತರಸಂಸ್ಥಿತಮ್

ಸೂರ್ಯನೊಳಗೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಮಹಾನ್ ಪ್ರಾಣಸ್ವರೂಪ ಪುರುಷನು—

ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯಸಮಾಯುಕ್ತಮಶೇಷಂ ಕ್ಷಿತಿಮಣ್ಡಲಮ್

ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯುಳ್ಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭೂಮಂಡಲವು—

ಜಗಾಮಾರಣ್ಯಮನಘಸ್ತಪಶ್ಚರ್ತುಮನುತ್ತಮಮ್

ಪಾಪರಹಿತನು, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

ಕನ್ದಮೂಲಫಲಾಹಾರೋ ಮುನ್ಯನ್ನೈರಯಜತ್ ಸುರಾನ್

ಕಂದ, ಮೂಲ, ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಮುನಿಯನ್ನಾಗಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದನು.

ಜಜಾಪ ಮನಸಾ ದೇವೀಂ ಸಾವಿತ್ರರಿಂ ವೇದಮಾತರಮ್

ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವೇದಗಳ ತಾಯಿಯಾದ ಸಾವಿತ್ರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಜಪಿಸಿದನು.

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭೋ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾ ತಂ ದೇಶಮಗಮತ್ ಸ್ವಯಮ್

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪನಾದವನು, ಸ್ವತಃ ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

ನನಾಮ ಶಿರಸಾ ತಸ್ಯ ಪಾದಯೋರ್ನಾಮ ಕೀರ್ತಯನ್

ಅವನು ಅವನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ತಲೆಯು ಬಾಗಿಸಿ, ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

ಹಿರ್ಣ್ಯಮೂರ್ತಯೇ ತುಭ್ಯಂ ಸಹಸ್ತ್ರಾಕ್ಷಾಯ ವೇಧಸೇ

ನಿನ್ನಿಗೆ, ಬಂಗಾರದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವವನೆ, ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳವನೆ, ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೆ, ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಸಾಂಖ್ಯಯೋಗಾಧಿಗಮ್ಯಾಯ ನಮಸ್ತೇ ಜ್ಞಾನಮೂರ್ತಯೇ

ಸಾಂಖ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗದಿಂದ ಅರಿಯಬಹುದಾದ ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪನಾದ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.