ಕೂರ್ಮಪುರಾಣಮ್

ತ್ವಮಪ್ಯಸತ್ಸುತಾಸ್ಮಾಕಂ ಗೃಹಾದ್ ಗಚ್ಛ ಯಥಾಗತಮ್

ನೀನು ಕೂಡ ನಮ್ಮ ಅಯೋಗ್ಯ ಮಗಳು; ಈ ಮನೆಯಿಂದ ಬಂದ ಹಾದಿಯಲ್ಲೇ ಹಿಂತಿರುಗು.

ವಿನಿನ್ದ್ಯ ಪಿತರಂ ದಕ್ಷಂ ದದಾಹಾತ್ಮಾನಮಾತ್ಮನಾ

ತಂದೆ ದಕ್ಷನನ್ನು ದೂಷಿಸಿ, ಅವಳು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ತಾನೇ ದಹಿಸಿಕೊಂಡಳು.

ಹಿಮವದ್ದುಹಿತಾ ಸಾಭೂತ್ ತಪಸಾ ತಸ್ಯ ತೋಷಿತಾ

ಅವಳು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಹಿಮವಂತನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಅವನ ಮಗಳು ಆಯಿತು.

ಶಶಾಪ ದಕ್ಷಂ ಕುಪಿತಃ ಸಮಾಗತ್ಯಾಥ ತದ್ಗೃಹಮ್

ಕೋಪಗೊಂಡು ಅವನು ದಕ್ಷನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು.

ಸ್ವಸ್ಯಾಂ ಸುತಾಯಾಂ ಮೂಢಾತ್ಮಾ ಪುತ್ರಮುತ್ಪಾದಯಿಷ್ಯಸಿ

ನೀನು ಮೂಢಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಮಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಮಗನನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತೆನೆಂದು ಶಾಪವಿತ್ತನು.

ಸ್ವಾಯಂಭುವೋ ಽಪಿ ಕಾಲೇನ ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಾಚೇತಸೋ ಽಭವತ್

ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗ ದಕ್ಷನು ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಿದನು.

ವಿಸರ್ಗಂ ದಕ್ಷಪರ್ಯನ್ತಂ ಶೃಣ್ವತಾಂ ಪಾಪನಾಶನಮ್

ದಕ್ಷನ ತನಕದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

ಉತ್ಪತ್ತಿಂ ವಿಸ್ತರಾತ್ ಸೂತ ಬ್ರೂಹಿ ವೈವಸ್ವತೇ ಽನ್ತರೇ

ಸೂತ, ವೈವಸ್ವತ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು.

ಕಿಮಕಾರ್ಷೋನ್ಮಹಾಬುದ್ಧೇ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮ ಸಾಂಪ್ರತಮ್

ಅವನು ಏನು ಮಾಡಿದನು, ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನವನೇ? ನಾವು ಈಗ ಅದನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.

ತ್ರಿಕಾಲಬದ್ಧಂ ಪಾಪಘ್ನಂ ಪ್ರಜಾಸರ್ಗಸ್ಯ ವಿಸ್ತರಮ್

ಮೂರು ಕಾಲಕ್ಕೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಪಾಪವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವ ಪ್ರಜಾಸೃಷ್ಟಿಯ ವಿವರವಾದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛೆ ಇದೆ.

ವಿನಿನ್ದ್ಯ ಪೂರ್ವವೈರೇಣ ಗಙ್ಗಾದ್ವರೇ ಽಯಜದ್ ಭವಮ್

ಹಳೆಯ ವೈರಾಗಳಿಂದ ಗಂಗೆಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಭವನಿಗೆ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾ ಅವನು ಅವನನ್ನು ದೂಷಿಸಿದನು.

ಸಹೈವ ಮುನಿಭಿಃ ಸರ್ವೈರಾಗತಾ ಮುನಿಪುಙ್ಗವಾಃ

ಎಲ್ಲಾ ಮುನಿಗಳು ಸೇರಿ, ಮುನಿಗಳಲ್ಲಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಕೂಡ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು.

ದಧೀಚೋ ನಾಮ ವಿಪ್ರರ್ಷಿಃ ಪ್ರಾಚೇತಸಮಥಾಬ್ರವೀತ್

ದಧೀಚಿ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ಮಹರ್ಷಿ ಪ್ರಚೇತಸನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು.

ಸ ದೇವಃ ಸಾಂಪ್ರತಂ ರುದ್ರೋ ವಿಧಿನಾ ಕಿಂ ನ ಪೂಜ್ಯತೇ

ಈಗ ದೇವರಾದ ರುದ್ರನು ಯೋಗ್ಯವಾದ ವಿಧಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲವೇನು?

ನ ಮನ್ತ್ರಾ ಭಾರ್ಯಯಾ ಸಾರ್ಧಂ ಶಙ್ಕರಸ್ಯೇತಿ ನೇಜ್ಯತೇ

ಶಂಕರನಿಗೆ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಜಪಿಸುವ ಮಂತ್ರಗಳು ಇಲ್ಲದೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.

ಶೃಣ್ವತಾಂ ಸರ್ವದೇವಾನಾಂ ಸರ್ವಜ್ಞಾನಮಯಃ ಸ್ವಯಮ್

ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಸರ್ವಜ್ಞನಾದ ಅವನು ಸ್ವತಃ—

ಸಂಪೂಜ್ಯತೇ ಸರ್ವಯಜ್ಞೈರ್ವಿದಿತ್ವಾ ಕಿಲ ಶಙ್ಕರಃ

ಶಂಕರನು ಅರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಎಲ್ಲಾ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

ನಗ್ನಃ ಕಪಾಲೀ ವಿಕೃತೋ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾ ನೋಪಪದ್ಯತೇ

ಅವನು ನಗ್ನನಾಗಿ, ಕಪಾಲ ಹಿಡಿದು, ವಿಕೃತ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಆತ್ಮನಾಗಿ, ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ.

ಸತ್ತ್ವಾತ್ಮಕೋ ಽಸೌ ಭಗವಾನಿಜ್ಯತೇ ಸರ್ವಕರ್ಮಸು

ಸತ್ತ್ವಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ಭಗವಂತನು ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

ಸರ್ವಲೋಕೈಕಸಂಹರ್ತಾ ಕಾಲಾತ್ಮಾ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಸಕಲ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಕಾಲಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ಪರಮೇಶ್ವರನು.

ಸೋ ಽಯಂ ಸಾಕ್ಷೀ ತೀವ್ರರೋಚಿಃ ಕಾಲಾತ್ಮಾ ಶಾಙ್ಕರೀತನುಃ

ಅವನೇ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುವನು, ತೀವ್ರವಾದ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಕೂಡಿರುವನು, ಕಾಲಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ಶಂಕರನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವನು.

ಆದಿತ್ಯೋ ಭಗವಾನ್ ಸೂರ್ಯೋ ನೀಲಗ್ರೀವೋ ವಿಲೋಹಿತಃ

ಆದಿತ್ಯನಾದ ಭಗವಾನ್ ಸೂರ್ಯನು, ಅವನ ಕಂಠವು ನೀಲವರ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅವನು ಕೆಂಪು ಹೊಳಪಿನಿಂದ ಕೂಡಿರುವನು.

ಪಶ್ಯೈನಂ ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾಣಂ ರುದ್ರಮೂರ್ತಿ ತ್ರಯೀಮಯಮ್

ಈ ವಿಶ್ವದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ರುದ್ರನ ರೂಪವನ್ನು, ಮೂರು ವೇದಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವವನು ಎಂದು ನೋಡು.

ಸರ್ವೇ ಸೂರ್ಯಾ ಇತಿ ಜ್ಞೇಯಾ ನ ಹ್ಯಾನ್ಯೋ ವಿದ್ಯತೇ ರವಿಃ

ಎಲ್ಲರೂ ಸೂರ್ಯರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ರವಿಯ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಸೂರ್ಯನಿಲ್ಲ.

ಬಾಢಮಿತ್ಯಬ್ರುವನ್ ವಾಕ್ಯಂ ತಸ್ಯ ಸಾಹಾಯ್ಯಕಾರಿಣಃ

ಅವನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದವರು, ಅವನ ಮಾತಿಗೆ 'ಹೌದು' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದರು.

ಸಹಸ್ತ್ರಶೋ ಽಥ ಶತಶೋ ಭೂಯ ಏವ ವಿನಿನ್ದ್ಯತೇ

ನೂರಾರು, ಸಾವಿರಾರು ಬಾರಿ ಅವನನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ನಿಂದಿಸಲಾಯಿತು.

ಅಪೂಜಯನ್ ದಕ್ಷವಾಕ್ಯಂ ಮೋಹಿತಾ ವಿಷ್ಣುಮಾಯಯಾ

ವಿಷ್ಣುವಿನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಮೋಹಿತರಾಗಿ, ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಮಾತನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.

ನಾಪಶ್ಯನ್ ದೇವಮೀಶಾನಮೃತೇ ನಾರಾಯಣಂ ಹರಿಮ್

ನಾರಾಯಣ ಹರಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ದೇವರನ್ನೂ, ಈಶ್ವರನನ್ನೂ ಅವರು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.

ಪಶ್ಯತಾಮೇವ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಕ್ಷಣಾದನ್ತರಧೀಯತ

ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ಅದೆಡೆಗೆ ಅಡಗಿಹೋದನು.