કૂર્મપુરાણમ્

દશાનામશ્વમેધાનાં તત્રાપ્નોતિ ફલં નરઃ

ત્યાં માણસને દસ અશ્વમેધ યજ્ઞના ફળ મળે છે.

તત્રાભિગમ્ય યુક્તાત્મા પૌણ્ડરીકફલં લભેત્

ત્યાં મનને એકાગ્ર કરીને જવાથી, માણસને શ્વેત કમળ જેવું ફળ મળે છે.

બ્રહ્માણમર્ચયિત્વા તુ બ્રહ્મલોકે મહીયતે

બ્રહ્માની પૂજા કર્યા પછી, માણસ બ્રહ્માના લોકમાં સન્માન પામે છે.

યમુનાપ્રભવં ચૈવ સર્વપાપવિશોધનમ્

યમુનાના ઉદ્ગમસ્થાનમાં જ સર્વ પાપોનું શોધન થાય છે.

તસ્યાં સ્નાત્વા દિવં યાતિ મૃતો જાતિસ્મરો ભવેત્

ત્યાં સ્નાન કરીને, માણસ સ્વર્ગમાં જાય છે; અને મૃત્યુ પામે તો પુનર્જન્મમાં પૂર્વજન્મની સ્મૃતિ રહે છે.

પ્રાણાંસ્તત્ર પરિત્યજ્ય કુબેરાનુચરો ભવેત્

ત્યાં પ્રાણ ત્યાગ કરીને, માણસ કુબેરનો સેવક બને છે.

તત્રાભ્યર્ચ્ય મહાદેવીં કોસહસ્રફલં લભેત્

ત્યાં મહાદેવીની પૂજા કરીને, માણસને હજારો ખજાનાના ફળ મળે છે.

કુલાન્યુભયતઃ સપ્ત પુનાતીતિ શ્રુતિર્મમ

મારી પરંપરામાં કહેવાયું છે કે, ત્યાંથી બંને તરફના સાત પેઢી સુધીનું કુળ પવિત્ર થાય છે.

તત્ર શ્રાદ્ધાનિ દેયાનિ નિત્યં પાપક્ષયેચ્છયા

ત્યાં પાપ નાશની ઈચ્છાથી હંમેશા પિતૃઓને શ્રાદ્ધ અર્પણ કરવું જોઈએ.

અક્ષયં ચાવ્યયં ચૈવ કૃતં ભવતિ સર્વદા

ત્યાં જે કંઈ કરવામાં આવે છે, એ હંમેશા અવિનાશી અને અક્ષય રહે છે.

દત્ત્વા તુ દાનં વિધિવદ્ બ્રહ્મલોકે મહીયતે

ત્યાં નિયમ પ્રમાણે દાન આપવાથી, માણસ બ્રહ્માના લોકમાં સન્માન પામે છે.

ધર્મપૃષ્ઠે ચ સરસિ બ્રહ્મણઃ પરમે શુભે

ધર્મના કાંઠે આવેલા બ્રહ્માના ઉત્તમ સરોવર માં,

મહાહ્રદે ચ કૌશિક્યાં દત્તં ભવતિ ચાક્ષયમ્

કૌશિકી નદીના મહાસરોવર માં આપેલું દાન પણ અક્ષય રહે છે.

હિતાય સર્વભૂતાનાં નાસ્તિકાનાં નિદર્શનમ્

આ બધાં જીવજંતુઓના કલ્યાણ માટે, એ નાસ્તિક લોકો માટે એક ઉદાહરણરૂપ છે.

પાપ્માનમુત્સૃજત્યાશુ જીર્ણાં ત્વચમિવોરગઃ

માણસ પોતાના પાપોને જલદી છોડી દે છે, જેમ સાપ જૂની ચામડી ઉતારી નાખે છે.

ઉદીચ્યાં મુઞ્જપૃષ્ઠસ્ય બ્રહ્મર્ષિગણસેવિતમ્

ઉત્તર તરફ મુંજ નદીના કાંઠે, જ્યાં અનેક બ્રહ્મર્ષિઓ વસે છે,

ઋણૈસ્ત્રિભિર્નરઃ સ્નાત્વા મુચ્યતે ક્ષીણકલ્મષઃ

ત્યાં સ્નાન કરવાથી મનુષ્ય ત્રણ ઋણોમાંથી મુક્ત થાય છે અને તેની અશુદ્ધિ ઓછી થાય છે.

ઉત્તરં માનસં ગત્વા સિદ્ધિં પ્રાપ્નોત્યનુત્તમામ્

ઉત્તર માનસ સુધી જઈને, તે શ્રેષ્ઠ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે.

કામાન્ સલભતે દિવ્યાન્ મોક્ષોપાયં ચ વિન્દતિ

તેને દિવ્ય સુખો મળે છે અને મોક્ષનો માર્ગ પણ મળે છે.

સિદ્ધચારણસંકીર્ણો દેવર્ષિગણસેવિતઃ

એ સ્થળે સિદ્ધો અને ચારણો ભેગા થાય છે અને દેવર્ષિઓ પણ સેવા કરે છે.

તત્ર ગત્વા દ્વિજો વિદ્વાન્ બ્રહ્મહત્યાં વિમુઞ્ચતિ

ત્યાં જતાં વિદ્વાન બ્રાહ્મણ બ્રહ્મહત્યાના પાપથી મુક્ત થાય છે.

તારયેચ્ચ પિતૄન્ સમ્યગ્ દશ પૂર્વાન્ દશાપરાન્

તે પોતાના પૂર્વજોમાંથી દસ પિતૃઓ અને દસ અનુગામી પિતૃઓને યોગ્ય રીતે પાર ઉતારે છે.

નદ્યઃ સમુદ્રગાઃ પુણ્યાઃ સમુદ્રશ્ચ વિશેષતઃ

સમુદ્ર તરફ વહેતી નદીઓ પવિત્ર છે અને ખાસ કરીને સમુદ્ર પોતે પણ પવિત્ર છે.

તત્ર નારાયણો દેવો નરેણાસ્તે સનાતનઃ

ત્યાં મનુષ્યોમાં શાશ્વત ભગવાન નારાયણ નિવાસ કરે છે.

તારયેચ્ચ પિતૄન્ સર્વાન્ દત્ત્વા શ્રાદ્ધં સમાહિતઃ

શ્રદ્ધાથી શ્રાદ્ધ આપવાથી, તે પોતાના બધા પિતૃઓને પાર ઉતારે છે.

મહાદેવેન દેવેન તત્ર દત્તં મહદ્ વરં

ત્યાં મહાદેવ ભગવાને મોટું વરદાન આપ્યું હતું.

પ્રસન્નો ભગવાનીશો મુનીન્દ્રાન્ પ્રાહ ભાવિતાન્

પ્રસન્ન થયેલા ભગવાન ઈશ્વરે મહાન ઋષિઓને કહ્યું.

મદ્ભાવનાસમાયુક્તાસ્તતઃ સિદ્ધિમવાપ્સ્યથ

મારી ભક્તિથી યુક્ત રહીને, તમે પછી સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરશો.

તેષાં દદામિ પરમં ગાણપત્યં હિ શાશ્વતમ્

હું તેમને સર્વોચ્ચ અને શાશ્વત ગણપતિપદ આપું છું.