કૂર્મપુરાણમ્

સ્નાનપિણ્ડાદિકં તત્ર કૃતમક્ષય્યમુત્તમમ્

અહીં સ્નાન, પિંડદાન અને અન્ય વિધિઓ કરવી અક્ષય અને શ્રેષ્ઠ ગણાય છે.

સર્વપાપવિસુદ્ધાત્મા ગોસહસ્રફલં લભેત્

જ્યારે સર્વ પાપોથી મન શુદ્ધ થાય છે, ત્યારે હજાર ગાયોની ફળ મળે છે.

ત્રિરાત્રોપોષિતેનાથ એકરાત્રોષિતેન વા

ત્રણ રાત ઉપવાસ કરીને કે એક રાત ઉપવાસ કરીને પણ,

અલોલુપો બ્રહ્મચારો તીર્થાનાં ફલમાપ્નુયાત્

જે મનથી લોભરહિત અને બ્રહ્મચારી હોય, તે તીર્થોનું સર્વ ફળ મેળવે છે.

તત્ર સન્નિહિતો નિત્યં સ્કન્દો ઽમરનમસ્કૃતઃ

અહીં સ્કંદ સદા હાજર રહે છે અને અમર દેવતાઓ દ્વારા પૂજાય છે.

આરાધ્ય ષણ્મુખં દેવં સ્કન્દેન સહ મોદતે

છહમુખવાળા દેવની ભક્તિપૂર્વક પૂજા કરીને, માણસ સ્કંદ સાથે આનંદ અનુભવે છે.

પાપકર્તૄનપિ પિતૄસ્તારયેન્નાત્ર સંશયઃ

એ માણસ પોતાના પાપી પિતૃઓને પણ અવશ્ય પાર ઉતારે છે—આમાં કોઈ શંકા નથી.

તીર્થં તત્ર ભવેદ્ વસ્તું મૃતાનાં સ્વર્ગતિર્ધ્રુવા

ત્યાં એ સ્થાન પવિત્ર તીર્થ બની જાય છે; અને ત્યાં મૃત્યુ પામેલા લોકો માટે સ્વર્ગ પ્રાપ્ત થવું નિશ્ચિત છે.

ભક્ત્યા યે તે ન પશ્યન્તિ યમસ્ય સદનં દ્વિજાઃ

જે લોકો ભક્તિથી આ કરે છે, હે દ્વિજો, તેઓ યમના ઘરનું દર્શન કરતા નથી.

તત્ર સ્નાત્વોદકં દત્વા યોગસિદ્ધિં ચ વિન્દતિ

ત્યાં સ્નાન કરીને અને જળ અર્પણ કરીને, માણસ યોગસિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે.

દશાનામશ્વમેધાનાં તત્રાપ્નોતિ ફલં નરઃ

ત્યાં માણસને દસ અશ્વમેધ યજ્ઞના ફળ મળે છે.

તત્રાભિગમ્ય યુક્તાત્મા પૌણ્ડરીકફલં લભેત્

ત્યાં મનને એકાગ્ર કરીને જવાથી, માણસને શ્વેત કમળ જેવું ફળ મળે છે.

બ્રહ્માણમર્ચયિત્વા તુ બ્રહ્મલોકે મહીયતે

બ્રહ્માની પૂજા કર્યા પછી, માણસ બ્રહ્માના લોકમાં સન્માન પામે છે.

યમુનાપ્રભવં ચૈવ સર્વપાપવિશોધનમ્

યમુનાના ઉદ્ગમસ્થાનમાં જ સર્વ પાપોનું શોધન થાય છે.

તસ્યાં સ્નાત્વા દિવં યાતિ મૃતો જાતિસ્મરો ભવેત્

ત્યાં સ્નાન કરીને, માણસ સ્વર્ગમાં જાય છે; અને મૃત્યુ પામે તો પુનર્જન્મમાં પૂર્વજન્મની સ્મૃતિ રહે છે.

પ્રાણાંસ્તત્ર પરિત્યજ્ય કુબેરાનુચરો ભવેત્

ત્યાં પ્રાણ ત્યાગ કરીને, માણસ કુબેરનો સેવક બને છે.

તત્રાભ્યર્ચ્ય મહાદેવીં કોસહસ્રફલં લભેત્

ત્યાં મહાદેવીની પૂજા કરીને, માણસને હજારો ખજાનાના ફળ મળે છે.

કુલાન્યુભયતઃ સપ્ત પુનાતીતિ શ્રુતિર્મમ

મારી પરંપરામાં કહેવાયું છે કે, ત્યાંથી બંને તરફના સાત પેઢી સુધીનું કુળ પવિત્ર થાય છે.

તત્ર શ્રાદ્ધાનિ દેયાનિ નિત્યં પાપક્ષયેચ્છયા

ત્યાં પાપ નાશની ઈચ્છાથી હંમેશા પિતૃઓને શ્રાદ્ધ અર્પણ કરવું જોઈએ.

અક્ષયં ચાવ્યયં ચૈવ કૃતં ભવતિ સર્વદા

ત્યાં જે કંઈ કરવામાં આવે છે, એ હંમેશા અવિનાશી અને અક્ષય રહે છે.

દત્ત્વા તુ દાનં વિધિવદ્ બ્રહ્મલોકે મહીયતે

ત્યાં નિયમ પ્રમાણે દાન આપવાથી, માણસ બ્રહ્માના લોકમાં સન્માન પામે છે.

ધર્મપૃષ્ઠે ચ સરસિ બ્રહ્મણઃ પરમે શુભે

ધર્મના કાંઠે આવેલા બ્રહ્માના ઉત્તમ સરોવર માં,

મહાહ્રદે ચ કૌશિક્યાં દત્તં ભવતિ ચાક્ષયમ્

કૌશિકી નદીના મહાસરોવર માં આપેલું દાન પણ અક્ષય રહે છે.

હિતાય સર્વભૂતાનાં નાસ્તિકાનાં નિદર્શનમ્

આ બધાં જીવજંતુઓના કલ્યાણ માટે, એ નાસ્તિક લોકો માટે એક ઉદાહરણરૂપ છે.

પાપ્માનમુત્સૃજત્યાશુ જીર્ણાં ત્વચમિવોરગઃ

માણસ પોતાના પાપોને જલદી છોડી દે છે, જેમ સાપ જૂની ચામડી ઉતારી નાખે છે.

ઉદીચ્યાં મુઞ્જપૃષ્ઠસ્ય બ્રહ્મર્ષિગણસેવિતમ્

ઉત્તર તરફ મુંજ નદીના કાંઠે, જ્યાં અનેક બ્રહ્મર્ષિઓ વસે છે,

ઋણૈસ્ત્રિભિર્નરઃ સ્નાત્વા મુચ્યતે ક્ષીણકલ્મષઃ

ત્યાં સ્નાન કરવાથી મનુષ્ય ત્રણ ઋણોમાંથી મુક્ત થાય છે અને તેની અશુદ્ધિ ઓછી થાય છે.

ઉત્તરં માનસં ગત્વા સિદ્ધિં પ્રાપ્નોત્યનુત્તમામ્

ઉત્તર માનસ સુધી જઈને, તે શ્રેષ્ઠ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે.

કામાન્ સલભતે દિવ્યાન્ મોક્ષોપાયં ચ વિન્દતિ

તેને દિવ્ય સુખો મળે છે અને મોક્ષનો માર્ગ પણ મળે છે.