વિવેશ પાવકં દીપ્તં દદાહ જ્વલનો ઽપિ તામ્
તે ઝળહળતા અગ્નિમાં પ્રવેશ્યો; દહન કરતી જ્વાળા પણ તેને દહન કરી શકી નહીં.
રામાયાદર્શયત્ સીતાં પાવકો ઽભૂત્ સુરપ્રિયઃ
દેવતાઓના પ્રિય પાવકે સીતાને રામને દર્શાવ્યા.
ચકાર પ્રણતિં ભૂમૌ રામાય જનકાત્મજા
જનકની દીકરીએ રામને જમીન પર નમન કરી, વંદન કર્યું.
નનામ વહ્નિં સિરસા તોષયામાસ રાઘવઃ
રાઘવએ માથું ઝુકાવી અગ્નિને નમન કર્યું અને સંતોષ પામ્યો.
દગ્ધા ભગવતા પૂર્વં દૃષ્ટા મત્પાર્શ્વમાગતા
પહેલાં ભગવાન દ્વારા દહન થયેલી, તે મારી બાજુ આવી દેખાઈ.
યથાવૃત્તં દાશરથિં ભૂતાનામેવ સન્નિધૌ
બધા જીવોની હાજરીમાં, તેણે દશરથપુત્રને જે બન્યું તે કહ્યુ.
આરાધ્ય લબ્ધા તપસા દેવ્યાશ્ચાત્યન્તવલ્લભા
પૂજા અને તપસ્યા દ્વારા પ્રાપ્ત થઈ, તે દેવીની અત્યંત પ્રિય બની.
ભવાનીપાર્શ્વમાનીતા મયા રાવણકામિતા
રાવણ દ્વારા ઇચ્છિત, મેં તેને ભવાનીની બાજુ લાવી.
મયા માયામયી સૃષ્ટા રાવણસ્ય વધાય સા
રાવણના વિનાશ માટે, મેં માયાથી એક રૂપ રચ્યું.
મયોપસંહૃતા ચૈવ હતો લોકવિનાશનઃ
તે રૂપ મેં પાછું ખેંચી લીધું; લોકવિનાશકનો નાશ થયો.
પશ્ય નારાયણં દેવં સ્વાત્માનં પ્રભવાવ્યયમ્
દિવ્ય નારાયણને, પોતાનું અવિનાશી સ્વરૂપ અને સર્વનું મૂળ, જો.
માનિતો રાઘવેણાગ્નિર્ભૂતૈશ્ચાન્તરધીયત
રાઘવ અને જીવોએ માન આપ્યા પછી, અગ્નિ અદૃશ્ય થઈ ગયો.
સ્ત્રીણાં સર્વાઘશમનં પ્રાયશ્ચિત્તમિદં સ્મૃતમ્
સ્ત્રીઓના બધા પાપો દૂર કરવાનું આ પ્રાયશ્ચિત માનવામાં આવે છે.
સ્વદેહં પુણ્યતીર્થેષુ ત્યક્ત્વા મુચ્યેત કિલ્બિષાત્
પવિત્ર તીર્થોમાં પોતાનું શરીર છોડવાથી માણસ પાપમાંથી મુક્ત થાય છે.
મુચ્યતે પાતકૈઃ સર્વૈઃ સમસ્તૈરપિ પૂરુષઃ
માણસ બધા પ્રકારના પાપોથી છૂટકારો પામે છે.
મહેશારાધનાર્થાય જ્ઞાનયોગં ચ શાશ્વતમ્
મહાદેવની પૂજા માટે જ્ઞાન અને યોગનો શાશ્વત માર્ગ છે.
સ પશ્યતિ મહાદેવં નાન્યઃ કલ્પશતૈરપિ
મહાદેવને એ જ જોઈ શકે છે, બીજું કોઈ પણ સદીઓ સુધી પ્રયત્ન કરે તો પણ નહીં.
ન તસ્માદધિકો લોકે સ યોગી પરમો મતઃ
આ દુનિયામાં એથી મહાન કોઈ નથી; એ યોગી સર્વોચ્ચ માનવામાં આવે છે.
સ યોગયુક્તો ઽપિ મુનિર્નાત્યર્થં ભગવત્પ્રિયઃ
યોગથી યુક્ત મુનિ પણ ભગવાનને બહુ પ્રિય નથી.
ધર્મયુક્તેષુ શાન્તેષુ શ્રદ્ધયા ચાન્વિતેષુ વૈ
ધર્મમાં લાગેલા, શાંતિથી ભરેલા અને શ્રદ્ધાવાન લોકોમાં,
સર્વપાપવિનિર્મુક્તો ગચ્છેત પરમાં ગતિમ્
જે બધા પાપોથી મુક્ત છે, એ સર્વોચ્ચ અવસ્થાને પામે છે.
પઠેત નિત્યં સુમનાઃ શ્રોતવ્યં ચ દ્વિજાતિભિઃ
સુમન મનવાળો માણસ આને રોજ વાંચવો જોઈએ; અને દ્વિજાતિએ પણ સાંભળવું જોઈએ.
સ દોષકઞ્ચુકં ત્યક્ત્વા યાતિ દેવં મહેશ્વરમ્
જે દોષોની ચાદર છોડે છે, એ મહેશ્વર ભગવાન સુધી પહોંચે છે.
સમાશ્વાસ્ય મુનીન્ સૂતં જગામ ચ યથાગતમ્
મુનિઓને આશ્વાસન આપી, સૂત પાછો એ જ રીતે ગયો.
તાનિ ત્વં કથયાસ્માકં રોમહર્ષણ સાંપ્રતમ્
રોહિતહર્ષણ, હવે એ બધું અમને કહો.
કથિતાનિ પુરાણેષુ મુનિભિર્બ્રહ્મવાદિભિઃ
એ બધું પુરાણોમાં બ્રહ્મની વાત કરનાર મુનિઓએ કહ્યું છે.
એકૈકશો મુનિશ્રેષ્ઠાઃ પુનાત્યાસપ્તમં કુલમ્
દરેક શ્રેષ્ઠ મુનિ પોતાનાં કુળની સાત પેઢી સુધી શુદ્ધ કરે છે.
પ્રયાગં પ્રથિતં તીર્થં તસ્ય માહાત્મ્યમીરિતમ્
પ્રયાગ એ પ્રસિદ્ધ તીર્થ છે; એની મહિમા કહેવામાં આવી છે.
ઋષીણામાશ્રમૈર્જુષ્ટં સર્વપાપવિશોધનમ્
એ રૃષિઓના આશ્રમોથી ભરેલું છે અને બધા પાપો દૂર કરે છે.
દદાતિ યત્કિઞ્ચિદપિ પુનાત્યુભયતઃ કુલમ્
ત્યાં જે કંઈ આપો, થોડું પણ, બંને કુળને શુદ્ધ કરે છે.