કૂર્મપુરાણમ્

મુખે નૈવ ધમેદગ્નિં મુખાદગ્નિરજાયત

મોઢાથી અગ્નિ પર ફૂંક મારવી નહીં, કારણ કે અગ્નિ મોઢામાંથી ઉત્પન્ન થયો છે.

નૈકશ્ચરેત્ સભાં વિપ્રઃ સમવાયં ચ વર્જયેત્

બ્રાહ્મણે ક્યારેય એકલા સભામાં જવું નહીં અને ભીડમાં જોડાવું પણ નહીં.

ન વીજયેદ્ વા વસ્ત્રેણ ન દેવાયતને સ્વપેત્

કપડાથી પંખો કરવો નહીં અને મંદિરમાં સુવું પણ નહીં.

ન વ્યાધિદૂષિતૈર્વાપિ ન શૂદ્રૈઃ પતિતેન વા

રોગગ્રસ્ત, શૂદ્ર કે પતિત લોકો સાથે રહેવું નહીં.

નાગ્નિગોબ્રાહ્મણાદીનામન્તરેણ વ્રજેત્ ક્વચિત્

ક્યારેય અગ્નિ, ગાય કે બ્રાહ્મણની વચ્ચેથી પસાર થવું નહીં.

ન નિન્દેદ્ યોગિનઃ સિદ્ધાન્ વ્રતિનો વાયતીંસ્તથા

યોગી, સિદ્ધ, વ્રતધારી કે યતિઓની નિંદા ક્યારેય નહીં કરવી.

નાક્રામેત્ કામતશ્છાયાં બ્રાહ્મણાનાં ચ ગોરપિ

ઇચ્છાથી બ્રાહ્મણ કે ગાયની છાંયા પર પગ મૂકવો નહીં.

નાઙ્ગારભસ્મકેશાદિષ્વધિતિષ્ઠેત્ કદાચન

ક્યારેય અંગાર, રાખ કે વાળ પર બેઠું નહીં રહેવું.

ન ભક્ષયેદભક્ષ્યાણિ નાપેયં ચ પિબેદ્ દ્વિજઃ

દ્વિજાતિને અખાદ્ય ખાવું નહીં અને અયોગ્ય પીણું પીવું પણ નહીં.

સ શૂદ્રયોનિં વ્રજતિ યસ્તુ ભુઙ્ક્તે હ્યનાપદિ

જે કોઈ અનાવશ્યક સમયે ખાય છે, તે શૂદ્રના ગર્ભમાં જન્મે છે.

જીવન્નેવ ભવેચ્છૂદ્રો મૃતઃ શ્વા ચાભિજાયતે

એવો માણસ જીવતો શૂદ્ર બની જાય છે અને મરી પછી કૂતરા તરીકે જન્મે છે.

યસ્યાન્નેનોદરસ્થેન મૃતસ્તદ્યોનિમાપ્નુયાત્

જેના પેટમાં બીજાના ખોરાકથી મૃત્યુ થાય છે, તે એ ખોરાક પ્રમાણે જ જન્મ મેળવે છે.

ગણાન્નં ગણિકાન્નં ચ ષણ્ઢાન્નં ચૈવ વર્જયેત્

સમૂહમાં બનેલું, વેશ્યાનું અને હિજડાનું ખોરાક ટાળવું જોઈએ.

ગાન્ધર્વલોહકારાન્નં સૂતકાન્નં ચ વર્જયેત્

ગાનારા, લોહાર અને પ્રસૂતિ પછીની સ્ત્રીઓનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

પૌનર્ભવચ્છત્રિકયોરભિશસ્તસ્ય ચૈવ હિ

ફરી લગ્ન કરનાર સ્ત્રી, છત્રી બનાવનાર અને શાપગ્રસ્ત વ્યક્તિનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

ચિકિત્સકસ્ય ચૈવાન્નં પુંશ્ચલ્યા દણ્ડિકસ્ય ચ

વૈદ્ય, વેશ્યા અને લાઠી ધારણ કરનારનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

સોમવિક્રયિણશ્ચાન્નં શ્વપાકસ્ય વિશેષતઃ

સોમરસ વેચનાર અને ખાસ કરીને કૂતરાને માટે રસોઈ કરનારનું ખોરાક ટાળવું જોઈએ.

ઉત્સૃષ્ટસ્ય કદર્યસ્ય તથૈવોચ્છિષ્ટભોજિનઃ

કંજૂસે છોડેલું અને ઉચ્છિષ્ટ ખાવાવાળાનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

ભીતસ્ય રુદિતસ્યાન્નમવક્રુષ્ટં પરિક્ષુતમ્

ભયગ્રસ્ત, રડેલા, અપમાનિત અથવા થાકેલા માણસનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

વૃથાપાકસ્ય ચૈવાન્નં શાવાન્નં શ્વશુરસ્ય ચ

યોગ્ય રીતે ન પકવેલું, મૃતદેહનું અને સસરાનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

કારુકાન્નં વિશેષેણ શસ્ત્રવિક્રયિણસ્તથા

કારગર અને શસ્ત્ર વેચનારનું ખોરાક ખાસ કરીને ટાળવું જોઈએ.

વિદ્ધપ્રજનનસ્યાન્નં પરિવિત્ત્યન્નમેવ ચ

જેનાં સંતાન ઉત્પન્ન થવામાં અવરોધ છે અને જે દુઃખથી ઘેરાયેલ છે, એવાં લોકોનું ખોરાક પણ ટાળવું જોઈએ.

ગુરોરપિ ન ભોક્તવ્યમન્નં સંસ્કારવર્જિતમ્

ગુરુનું પણ યોગ્ય રીતે તૈયાર ન કરેલું ખોરાક ખાવું નહીં.

યો યસ્યાન્નં સમશ્નાતિ સ તસ્યાશ્નાનિ કિલ્બિષમ્

જે બીજાનું ખોરાક ખાય છે, તે એના પાપમાં ભાગીદાર બને છે.

એતે શૂદ્રેષુ ભોજ્યાન્ના યશ્ચાત્માનં નિવેદયેત્

આ ખોરાકો શૂદ્રો માટે અને પોતાને સમર્પિત કરનાર માટે ભોજનયોગ્ય છે.

એતે શૂદ્રેષુ ભોજ્યાન્ના દત્ત્વા સ્વલ્પં પણં બુધૈઃ

આ ખોરાકો શૂદ્રો માટે ભોજનયોગ્ય છે અને વિદ્વાનો થોડું મૂલ્ય લઈને આપી શકે છે.

પિણ્યાકં ચૈવ તૈલં ચ શૂદ્રાદ્ ગ્રાહ્યં દ્વિજાતિભિઃ

પિંડિયું અને તેલ, દ્વિજાતિઓ શૂદ્ર પાસેથી લઈ શકે છે.

પલાણ્ડું લશુનં શુક્તં નિર્યાસં ચૈવ વર્જયેત્

દાળિયાં, લસણ, ખાટા પદાર્થો અને ઝાડમાંથી નીકળતી ચીકણી વસ્તુઓથી દૂર રહેવું જોઈએ.

વિલયં સુમુખં ચૈવ કવકાનિ ચ વર્જયેત્

વાંકા, સુકાઈ ગયેલા ખોરાક, અને કાંદા-લસણ જેવી ફૂગવાળી વસ્તુઓ પણ ખાવા ન જોઈએ.